Praca zatytułowana jest „Poczucie odrzucenia dzieci z rodzin dysfunkcyjnych w młodszym wieku szkolnym”. Podzielona została na dwie części – teoretyczną i praktyczną. Celem głównym części teoretycznej jest przedstawienie problematyki odrzucenia wśród dzieci w wieku wczesnoszkolnym, pochodzących z rodzin dysfunkcyjnych. Część praktyczna opiera się na projekcie, stworzonym w formie konspektów zajęć, mających na celu zniwelowanie problemu odrzucenia wśród dzieci. Pierwszy rozdział traktuje o dzieciach we wczesnym wieku szkolnym, czyli od siódmego do dwunastego roku życia. Ukazuje etapy oraz przebieg rozwoju: psychicznego, fizycznego, umysłowego, motorycznego, płciowego oraz moralnego. Ogólna charakterystyka wieku daje podstawy do rozpoznawania różnic w zachowaniu dziecka odrzuconego i akceptowanego. W kolejnym rozdziale opisana jest problematyka odrzucenia w ujęciu teoretycznym. Zostały wyodrębnione aspekty, wiążące się z tym zjawiskiem - doświadczenia, skutki, reakcje emocjonalne, schematy zachowań oraz profilaktykę. Przedmiot pracy obejmuje również charakterystykę rodziny dysfunkcyjnej, a mianowicie jej definicję, rodzaje oraz wpływ, jaki wywiera na dzieci. W wyniku realizacji części projektowej założony został cel zapobiegania oraz niwelowania odrzucenia u dzieci wczesnoszkolnych. Scenariusze zostały stworzone pod kątem pedagogicznym, ukierunkowane na budowanie poczucia własnej wartości, współpracę w grupie, postawy wrażliwości i empatii uczestników. W ramach zajęć przeprowadzony został cykl pięciu spotkań. Grupą docelową były dzieci uczęszczające do Centrum Rozwoju i Aktywności Dzieci i Młodzieży w wieku 8 – 10 lat. Do realizacji zajęć niezbędna była znajomość metod i technik wychowania oraz nauczania, którym poświęcono oddzielny rozdział. Opisane zostały założenia, użyteczność oraz uzasadnienie wyboru wykorzystanych metod. Część projektowa została podsumowana poprzez ewaluację. Zawiera ona obawy, które pojawiały się w trakcie tworzenia scenariuszy oraz obserwacje i spostrzeżenia po realizacji zajęć.

Tematem niniejszej pracy jest: „Problem uzależnień od Internetu i współczesnej technologii
 u dzieci w młodszym wieku szkolnym”. Jej celem jest przybliżenie zjawiska, jakim jest uzależnienie od wszelkiej technologii informacyjnej - zwłaszcza u dzieci. W pracy zostały przedstawione najważniejsze zagadnienia dotyczące tematu, które wpływają na rozwój dziecka. Praca składa się z dwóch części - kontekstu teoretycznego oraz przygotowanego projektu. W części teoretycznej scharakteryzowany został okres późnego dzieciństwa pod względem rozwoju emocjonalnego, społecznego, fizycznego i poznawczego. Drugi rozdział dotyczy problemu pracy. Zawiera analizę pojęcia uzależnienia od Internetu i współczesnej technologii, rolę mediów wśród dzieci, profilaktykę oraz skutki fizyczne, społeczne i psychologiczne. Kolejny rozdział przedstawia charakterystykę niepublicznej Szkoły Katolickiej im św. Rodziny w Legnicy, w której zostały przeprowadzone zajęcia. Dalsza część pracy składa się z pięciu konspektów, opisu zastosowanych metod w scenariuszach oraz ewaluacji zajęć. Celem projektu było przede wszystkim zapobieganie uzależnieniu poprzez zapoznanie dzieci z zagrożeniami, skutkami oraz przedstawieniu prawidłowych zasad użytkowania Internetu. Po przeprowadzeniu zajęć zostały one poddane analizie, zawiera krótkie podsumowanie, 
w którym zawarto najważniejsze spostrzeżenia, obawy oraz analizę mojego projektu.

Celem mojej pracy jest wsparcie uczniów z Publicznej Szkoły Podstawowej z Oddziałami Integracyjnymi Stowarzyszenia Przyjaciół Szkół Katolickich w Strugach z klasy trzeciej. W prezentowanej pracy podjęłam problem kłamstwa u dzieci. Po przeprowadzonych obserwacjach uczestniczących oraz rozmowach z uczniami i nauczycielami w szkole stwierdziłam, że temat jest mało poruszany w nauczaniu. Był to jeden z powodów, przez które zainteresowałam się tą sprawą. Wiek wczesnoszkolny to okres, w którym intencjonalne kłamstwo zaczyna być obecne. Należy przeciwdziałać temu zjawisku już na tak wczesnym etapie rozwoju. W związku z powyższym przeanalizowałam rozwój dziecka w wieku wczesnoszkolnym oraz wyjaśniłam podstawowe pojęcia z zakresu kłamstwa, wskazując zarówno na deficyty jak i możliwości kompensacji. Skoncentrowałam się głównie na przedstawieniu motywów kłamstwa u dzieci. Jest to konieczne, aby zidentyfikować problem i podjąć próby naprawy sytuacji. Ważna jest wiedza, przez jakie sytuacje dzieci podejmują się przekazywania nieprawdziwych danych lub ich zatajania. Przedstawiłam sposoby kłamania oraz poruszyłam tematykę komunikacji. Skupiłam się na wychowaniu do prawdomówności i zaprezentowałam tę wartość jako nadrzędną. Zaznaczyłam dużą rolę pedagogów oraz rodziców w tej sprawie. Opisałam najważniejsze kwestie związane z funkcjonowaniem szkoły. Szczególnie wnikliwie przeanalizowałam działalność Publicznej Szkoły Podstawowej z Oddziałami Integracyjnymi Stowarzyszenia Przyjaciół Szkół Katolickich w Strugach. Ponieważ wychowankowie wykazywali deficyty w sprawie prawdomówności zaplanowałam projekt działań ukierunkowany na rozwój w tym zakresie. Opierając się głównie na metodach i niektórych technikach, zajęcia zrealizowałam w terminie od 1 kwietnia do 5 czerwca 2019r. Po przeprowadzeniu zajęć mogę stwierdzić, że u podopiecznych wzrosła umiejętność posługiwania się prawdą.

Praca pod tytułem „Przeciwdziałanie zachowaniom agresywnym u dzieci w młodszym wieku szkolnym” stawia sobie za cel zgłębienie problematyki dotyczącej zachowań agresywnych oraz sposobów jej przeciwdziałania w szkole. Pierwszy rozdział podejmuje próbę scharakteryzowania młodszego wieku szkolnego pod względem rozwoju fizycznego, poznawczego, emocjonalnego, społecznego i moralnego. Drugi rozdział, oparty o literaturę przedmiotu, dotyczy podstawowych pojęć związanych z agresją. Przybliżono teorie jej powstawania oraz rodzaje. Przedstawiono źródła zachowań agresywnych, takich jak rodzina, szkoła i media. Wskazano propozycje możliwych działań pedagogicznych, mogących przeciwdziałać agresji na terenie szkoły. Następnie zaproponowano zajęcia własne, które przeprowadzone były w Szkole Podstawowej nr 2 w Legnicy. W kolejnym rozdziale znajduje się pięć scenariuszy. Zajęcia te miały na celu uświadomienie, co to jest agresja, jakie są jej konsekwencje. Uczniowie też zapoznali się ze sposobami rozładowania złości i pokojowego rozwiązywania konfliktów. Chcąc osiągnąć założone cele posłużono się metodami dydaktycznymi oraz wychowawczymi. Metodami dydaktycznymi, z których skorzystano były: pogadanka, pokaz, metoda inscenizacji. Jeśli chodzi o metody wychowawcze, użyto: metody zadaniowej, perswazji, nagradzania oraz metody organizowania działalności zespołowej. Ostatnia część pracy to ewaluacja, w której zawarte zostały refleksje dotyczące spostrzeżeń, obaw z przeprowadzonych zajęć.

Tytułem pracy jest "Problemy w porozumiewaniu się między małżonkami". W swojej pracy poruszam tematykę małżeństwa sakralnego oraz świeckiego: definicje; założenia; podział cykliczny małżeństwa; funkcje rodziny. Dotykam tematyki kryzysów i problemów małżeńskich, ponieważ zauważyłam na przestrzeni kilkunastu lat, jak w moim otoczeniu, ludzie dorośli-małżonkowie, nie radzą sobie. Czasami bywało tak, że najmniejszy problem doprowadzał do rozpadu małżeństwa. Moim zdaniem, jest tak, ponieważ komunikacja małżeńska jest owiana barierami. Jakość komunikacji jest na niskim poziomie, lub w ogóle jej nie ma. W przyszłości, po studiach, chciałabym pomagać małżonkom w tworzeniu między sobą lepszej komunikacji oraz relacji, aby byli ze sobą a nie obok siebie. Dlatego, w pracy zawarłam rozdział o komunikacji małżeńskiej, ponieważ chciałam ukazać prawidłową komunikację. Komunikacja również posłużyła mi do warsztatów, które stworzyłam na rzecz pracy licencjackiej. Szkolenie dla małżonków, dzięki któremu pogłębią swoją relację oraz poznają czym jest komunikacja oraz Dialog małżeński, dzięki któremu będą potrafili ze sobą rozmawiać w bardziej otwarty, spokojny sposób. Dialog jest to naprawdę dobra forma komunikacji małżeńskiej, ponieważ jestem świadkiem i widzem wielu małżeństw, które zaczęły stosować tą formę komunikacji i ich relacja stała się silniejsza i mocniejsza. Mój warsztat da się przeprowadzić i w przyszłości mając do tego kompetencje, będę chciała poprowadzić właśnie to szkolenie dla małżonków.

Celem mojej pracy licencjackiej jest ukazanie problemu, jakim jest przemoc wobec kobiet w rodzinie. Temat ten jest bardzo kontrowersyjny, oraz dotyka wiele kobiet, jednak wciąż nie mówi się o tym wystarczająco dużo. W pierwszym rozdziale omawiany jest podział definicji na formalne i nieformalne. Wyjaśniam, czym jest przemoc według przytoczonych przeze mnie autorów. Innym dylematem, z którym muszą mierzyć się kobiety, które doświadczyły przemocy ze strony partnera, są różnego rodzaju nieprzyjemne konsekwencje. Mogą one odcisnąć piętno na ich całe życie. Istnieje jednak wiele metod oraz form pomocy, które są specjalnie dedykowane ofiarom. Dzięki temu osoby te nie muszą czuć się pozostawione same sobie i mogą liczyć na wsparcie, a także posiadają wiedzę, że sprawcy tego czynu nie pozostaną bezkarni. W rozdziale drugim przedstawiam ogólny obraz kobiet, który funkcjonuje w życiu rodzinnym jak i zawodowym. Ukazuje z iloma obowiązkami mierzą się na co dzień, oraz z jakimi przeciwnościami i wyzwaniami muszą sobie radzić. Ostatni rozdział dotyczy metodyki projektowania warsztatu, w którym to zaprezentuję różne rodzaje szkolenia oraz rolę trenera. Ponadto opisuje na czym polega popularny w szkoleniach cykl Davida Kolba, który stosowany jest w procesie uczenia się osób dorosłych.

Tematem niniejszej pracy jest wzmacnianie zachowań asertywnych w okresie wczesnej adolescencji. Obejmuje ona teoretyczne omówienie zagadnień dotyczących asertywności oraz projekt zajęć wychowawczych, mający na celu wzmacnianie zachowań asertywnych w okresie wczesnej adolescencji. Niniejsza praca składa się z dwóch części teoretycznej oraz projektowej. W części teoretycznej znajduje się charakterystyka rozwoju człowieka w okresie dorastania, która obejmuje opis zmian zachodzących w sferze fizycznej, emocjonalnej, poznawczej oraz społecznej. W dalszej części następuje analiza definicji oraz charakterystyka zachowań asertywnych w odniesieniu do zachowań agresywnych i uległych. Istotnym elementem jest również omówienie przyczyn braku asertywności do których zalicza się lęk spowodowany niskim poczuciem własnej wartości, który skutecznie uniemożliwia ekspresję uczuć i emocji oraz brak odpowiednich kompetencji społecznych, wynikający z nieprawidłowych oddziaływań wychowawczych. W pracy zostały także scharakteryzowane elementy zachowań asertywnych opierające się na komunikacji niewerbalnej oraz uniwersalne techniki asertywne. Teoria stanowi podstawę do opracowania projektu cyklu zajęć wychowawczych, którego celem jest wzmacnianie zachowań asertywnych poprzez budowanie poczucia własnej wartości wychowanków oraz modyfikację prezentowanych przez nich zachowań społecznie nieakceptowanych. Zostały w nim zastosowane metody i techniki oddziaływań wychowawczych. Dominującą rolę odgrywają metody: zadaniowa, perswazyjna oraz organizowania działalności zespołowej. Wśród zastosowanych technik można natomiast wyróżnić burzę mózgów, technikę sondażu opinii i technikę kontaktów międzyludzkich opartą na rozmowie i dyskusji oraz technikę rekreacji twórczej obejmującą m.in. tworzenie masek z gipsu. Projektowi towarzyszyła ewaluacja ex ante i ex post. Określenie obaw i oczekiwań wobec doświadczenia praktyki pozwoliło na uruchomienie procesów uczenia dorosłych w myśl teorii Kolba. Dokonana refleksja pozwoliła również na weryfikację założonych hipotez oraz na pozytywną ocenę skuteczności opracowanego projektu.

Tematem pracy jest samoakceptacja i samoocena jako problem w okresie adolescencji. W pracy podjęta została problematyka niskiej i wysokiej samooceny, które mają negatywny wpływ na prawidłowy rozwój dziecka w okresie dorastania. Trudność ta jest powszechna, przejawia się bardzo intensywnie podczas tego okresu, gdyż zmiany, które zachodzą są burzliwe. Specyfika rozwojowa wybranej grupy, która została zaprezentowana, jest wprowadzeniem do specyfiki osób projektu. W zajęciach brały udział dzieci w wieku od 12 do 14 lat. Grupa, z którą zostały przeprowadzone zajęcia była zróżnicowana pod wieloma względami. Część uczestniczących osób w zajęciach charakteryzowała się aktywnością, natomiast druga część była bardziej wycofana i cicha. Drugi rozdział poświęcony jest samoocenie i samoakceptacji. Przedstawiono w nim m.in. analizę problemu, źródła samooceny, rodzaje samooceny oraz przyczyny niskiej samooceny. Kolejne rozdziały stanowią pięć scenariuszy zajęć, metody i techniki oraz środki dydaktyczne, które zostały wykorzystane w pracy z grupą. Zajęcia ukierunkowane zostały na podnoszenie samooceny i poczucia własnej wartości u osób w okresie dorastania. Zadania, które były uwzględnione w scenariuszach były dowolne, dzięki czemu jednostki miały możliwość decydowania o swojej aktywności. Następnie została scharakteryzowana placówka szkoły podstawowej w oparciu o placówkę Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w Smolcu. Uwzględniono jej specyfikę, cele oraz zadania. Doświadczenia po odbyciu zajęć zostały poddane refleksji. Wyniki zawiera ewaluacja. Problem samoakceptacji i samooceny młodzieży jest istotnym wyzwaniem pedagogicznym, dlatego zachodzi potrzeba zagłębienia tematu.

Tematem niniejszej pracy jest „Stygmat młodzieży z rodzin rozwiedzionych w okresie adolescencji”. W związku z tym, celem projektu była zmiana postawy młodzieży wobec osób z rozbitych rodzin oraz zwiększenie poczucia własnej wartości u osób, których rodzice są rozwiedzeni. W pracy zostały scharakteryzowane pojęcia dotyczące rozwoju osób w okresie adolescencji, jak i podstawowe terminy związane z problemem zawartym w temacie pracy. Zostało nakreślone pojęcie stygmatu, rozwodu oraz rodziny. Ponadto, praca zawiera opis placówki, w której przeprowadzany był cykl zajęć w ramach projektu, jak również dołączone scenariusze tychże zajęć. W celu osiągnięcia zamierzonych efektów do przeprowadzenia warsztatów użyto odpowiednich metod kształcenia, które również zostały objaśnione. Założono, że po zrealizowanych zajęciach młodzież będzie wiedziała, na czym polega stygmatyzacja, będzie przejawiała większą tolerancję i wrażliwość wobec rówieśników z rozwiedzionych rodzin, a także, iż osoby z takich rodzin nie będą czuły się napiętnowane oraz będą znały wartość własnej rodziny. Założenia zostały spełnione, młodzież chętnie się angażowała oraz potraktowała omawiany temat poważnie. Szczegółowe rozważania dotyczące realizacji zajęć oraz uzyskanych efektów zawarte zostały w podsumowującej części pracy.

Tematem pracy jest wzmacnianie samooceny dzieci w wieku wczesnoszkolnym poprzez zabawy twórcze. Na przykładzie podopiecznych Centrum Rozwoju i Aktywności Dzieci i Młodzieży im. bł. Teresy we Wrocławiu określone zostały w pracy gry i zabawy mające na celu podnoszenie samooceny dzieci w wieku wczesnoszkolnym. Uczestnicy zajęć wykazywali się deficytami w tym zakresie. Analizując czynniki biologiczne oraz zewnętrzne, mogące wpływać na samoakceptację podopiecznych danej placówki przygotowane zostały odpowiednie zajęcia podnoszące ich samoocenę. Poczucie własnej wartości jest ważnym aspektem życia każdego człowieka. Wpływa ona na niemal każdą jego aktywność w pozytywny lub negatywny sposób, w zależności od jej poziomu. W pracy został zamieszczony opis danego problemu oraz możliwe sposoby jego zapobiegania. Dla lepszego efektu końcowego, przeanalizowane zostały również metody i techniki, które później zostały użyte przy realizacji projektu. Niniejsza praca zawiera również konspekty, skonstruowane w taki sposób by w ciekawy i skuteczny sposób podnosiły samoocenę uczestników zajęć.

Temat niniejszej pracy to: ,,Problem agresji rówieśniczej i jej przeciwdziałanie w wieku wczesnoszkolnym’’. Celem było przedstawienie problemu, jakim jest zjawisko agresji oraz przygotowanie projektu działań pedagogicznych. Praca składa się z dwóch części- teoretycznej i projektowej. Pierwszy rozdział, który oparty na literaturze przedmiotu, to opis przemian, jakie zachodzą w wieku wczesnoszkolnym tj. od 7. do 10-12 roku życia. Szczegółowe objaśnienie tego etapu rozwojowego, pozwala zauważyć, jak ważny jest on w życiu dziecka, ponieważ zamyka dzieciństwo i jest krokiem ku adolescencji. Drugi rozdział poświęcony jest zjawisku agresji. Przedstawione zostały w nim definicje, koncepcje, na których opiera się to zjawisko, kryteria według których można mówić o zachowaniach agresywnych, a także podrozdział na temat profilaktyki przeciwdziałania agresji. Kolejny rozdział charakteryzował placówkę, w której przeprowadzono cykl zajęć tj. Centrum Rozwoju i Aktywności Dzieci i Młodzieży im. Bł. Matki Teresy. Druga część pracy to projekt działań pedagogicznych. Zawiera on pięć scenariuszy wraz z opisem metod nauczania i wychowania. Jest to cykl zajęć ukierunkowanych na poszerzenie wiedzy na temat radzenia sobie z agresją i przemocą. Używanie metod nauczania takich jak praca w grupach czy gry i zabawy dydaktyczne miało na celu zaktywizowanie uczniów oraz zachęcenie ich do brania udziału w zajęciach. Wypowiadanie się czy branie udziału w różnych aktywnościach były oparte na dobrowolności. Ostatnią część pracy stanowi ewaluacja, w której zostały opisane refleksje z przeprowadzonych zajęć, efekty pracy oraz wnioski.

Tematem pracy jest redukowanie nieśmiałości w relacjach interpersonalnych przy pomocy warsztatów teatroterapii. Praca składa się z części teoretycznej i metodycznej. Teoria zawiera opis założeń teatroterapii oraz związek pomiędzy warsztatami teatroterapii a nieśmiałością. Teatroterapia powstała jeszcze w Starożytności i do naszych czasów stopniowo się rozwija. Teraz nacisk kładzie się na wdrażanie zajęć z elementami teatroterapii do programu szkolnego oraz w ramach zajęć rozwijających. Następnym poruszonym wątkiem jest analiza poszczególnych etapów rozwoju jednostki. Na rzecz pracy została opisana III era rozwoju według Daniela Levinsoana – dzieci w wieku 10-25 lat. Głębsze zapoznanie się z rozwojem społecznym, emocjonalnym, moralnym, a także rozwojem tożsamości jednostki pozwala na zrozumienie zachowania dzieci w konkretnych sytuacjach. Psychologiczne aspekty dają wgląd do przyczyn powstania tejże nieśmiałości. W kolejnym rozdziale zostały opisane metody i techniki, które się przydadzą przy konstruowaniu konspektów i prowadzeniu warsztatów. W teatroterapii stosuje się dużo metod pobudzających do działania ruchem lub słowem oraz elementy dramowe. Praktyczna część polega na refleksji nad przeprowadzonymi wcześniej warsztatami. Większość ćwiczeń została zrealizowana bez większych mankamentów. Jednak prawie przy wszystkich zadaniach dałoby się coś zmienić, ulepszyć lub nakierować kogoś innego w jaki sposób prowadzi się takie warsztaty.

Praca dyplomowa pod tytułem „Kohabitacja, jako alternatywna forma związku” ma na celu przedstawienie zjawiska kohabitacji, które coraz częściej pojawia się w artykułach oraz literaturze naukowej. Poruszany jest także taki temat, jak zagadnienie wczesnej dorosłości. Zjawisko to jest dość istotne, ponieważ osoby znajdujące się na tym etapie życia, coraz częściej decydują się wkraczać w związki nieformalne – między innymi kohabitacje. Wczesna dorosłość niesie ze sobą wiele wyzwań i zadań przypisanych dla każdej jednostki. Zadania rozwojowe, których muszą podejmować się młodzi ludzie, to nieodłączny element życia każdego człowieka. W społeczeństwach tradycyjnych wyglądało to nieco inaczej – kobiety pełniły role „pań domów”, a mężczyźni chodzili do pracy i starali się utrzymywać rodziny. Oprócz tego – byli głowami wspólnot, w których żyli – ich zdanie było najważniejsze. W dobie przemian, świat zmienił się radykalnie. Kobiety zaczęły być postrzegane na równi z mężczyznami, a w zawiązkach – zapanowała równość i autonomiczność. Związki nieformalne zaczęły być coraz bardziej akceptowane społecznie, co umożliwiło ich wzrost wśród partnerów. Tendencja do zawierania takowych związków jest wysoka. Relacje nieformalne (kohabitacyjne) oferują dużo zalet, między innymi autonomiczność, samodzielność, rozwój jednostek, brak presji, a także swego rodzaju wolność. Zakończenie takiej relacji przebiega bez większych problemów. Natomiast w instytucji małżeństwa – towarzyszy temu separacja lub rozwód. Obie decyzje, muszą odbywać się na drodze sądowej. Oprócz młodych ludzi, którzy są ciekawi życia i świata – związki kohabitacyjne zawierają również osoby po nieudanych małżeństwach. Dana forma relacji jest dla nich o wiele bardziej korzystna. Niesie ona jednak także pewne wady. Kohabitacja nie podlega żadnym regulacjom prawnym, dlatego jest nazywana związkiem nieformalnym. Decyzja o zawarciu związku jest zawierana jedynie pomiędzy partnerami. Związane jest to z brakiem jakichkolwiek regulacji i zasad, dla partnerów, względem prawa. Stworzone warsztaty – mają na celu przygotowanie młodych jednostek do wspólnego zamieszkania z partnerem. Poruszony został temat wszelkich sytuacji, które mogą mieć miejsce podczas kohabitacji. Uczestnicy warsztatów zapoznają się również z metodami odpowiedniej komunikacji interpersonalnej, a także wieloma innymi istotnymi tematami związanymi ze wspólnym zamieszkaniem.

Niniejsza praca, podejmuje problematykę związaną z małżeństwem, związkami nieformalnymi i komunikacją. W pierwszym rozdziale skupiam się na definiowaniu związków nieformalnych oraz formalnych. Opisuję w nim, jak dzielimy związki, w jaki sposób można je sformalizować oraz wymieniam ich wady i zalety. Zaczynam od kohabitacji i konkubinatu, ponieważ jest to zazwyczaj pierwszy krok przed zawarciem związku małżeńskiego. Następnie opisuję historię instytucji małżeństwa. Ukazuję jej zmianę, która zachodziła dynamicznie przez wiele wieków. Kolejno przedstawiam czynniki decydujące o wyborze partnera. Analizuję w jaki sposób dobieramy się w pary i przy tym na co zwracamy uwagę. Na koniec poruszam temat problemów i wyzwań par funkcjonujących w związkach formalnych i nieformalnych. W drugim rozdziale skupiam się głównie na komunikacji, jej definicjach i podejściach. Poruszam temat poprawnego porozumiewania się. Opisuję, jak uniknąć nieporozumień oraz w jaki sposób mówić, aby było to zrozumiałe, a nasze prośby zostały efektywnie wykonywane. Kolejno wskazuję na Porozumienie bez Przemocy, jako jeden ze sposobów poprawnej komunikacji. Opisuję w nim język szakala oraz język żyrafy, co blokuje, a co ją wyzwala. Na końcu kieruję uwagę ku zaufaniu. Na początku definiuję to słowo, a następnie wymieniam elementy, które mogą skuteczne zadziałać podczas budowania zaufania oraz czego unikać, aby go nie zniszczyć. Następnie merytorycznie przygotowuję się do napisania warsztatu, więc skupiam się na roli trenera, kim on jest, jakie są jego zadania oraz kto może zostać trenerem. Później opisuję metody, narzędzia i techniki prowadzenia szkoleń. Skupiam się na jego charakterystyce i dokładnym opisie. Wymieniam style uczenia się oraz na zadaniach jakie można wykorzystać podczas prowadzenia warsztatu, w taki sposób, aby nie był on nużący. Kolejny podrozdział poświęcam Cyklowi Kolba, na podstawie którego napisany został mój warsztat. W kolejnym rozdziale opisuję stworzony przeze mnie projekt, jakie są jego cele, zadania, funkcję. Opisuję go krok po kroku, w tym jakie zadania wybrałam, jak długo ma trwać, w jaki sposób został zastosowany Cykl Kolba. Pozwala on uczestnikom na przetrenowanie umiejętności komunikacyjnych. Wskazuje na emocję, jak sobie z nimi radzić, jak słuchać głosu wewnętrznego. Podejmuję w nim tematykę dialogu i jak go dobrze prowadzić. Celem mojej pracy jest ukazanie instytucji małżeństwa. Chciałam, aby było to pokazane chronologicznie, czyli najpierw znalezienie partnera, więc w jaki sposób dobieramy tego jedynego. Następnie przebywanie w związku nieformalnym i podjęcie decyzji o sformalizowaniu go. Moim celem było również wskazanie na komunikację i w jaki sposób porozumiewać się, aby nie popadać w konflikty. Chciałam, aby moja praca składała się głownie z tego, jak polepszać i budować związek, niż na konfliktach, które go niszczą. Jednakże też zawarłam w niej ten element, ponieważ, aby ich unikać należy zdawać sobie sprawę, że mogą się pojawić i w jaki sposób

Oblicza samotnego ojcostwa to praca przedstawiająca różnorodne definicje ojcostwa i ojca, a także jego rolę znaczenie w funkcjonowaniu rodziny oraz w rozwoju dziecka. W pracy tej, przedstawiam także modele ojcostwa: tradycyjny, biologiczny, pedagogiczny, duchowy oraz współczesny. Modele te, ukazują różne ujęcia ojcostwa. Następne kwestie, które poruszam w pracy to rola i znaczenie obecności ojca w rozwoju dziecka. Obecność mężczyzny w życiu rodzinnym, ma bardzo ważne znaczenie, ponieważ wpływa nie tylko na jej codzienne funkcjonowanie, ale także na dorosłe życie dzieci, poprzez tworzenie się tożsamości dzieci w czasie ich rozwoju. Z biegiem czasu mężczyźni są coraz bardziej doceniani, jednakże w dalszym ciągu spotykają się oni z pewnymi stereotypami, co do ich roli w życiu rodzinnym. Jest to powodem problemów jakie napotykają na swojej rodzicielskiej drodze. Kryzys męskości, prowadzi do zmiany ról płciowych, coraz więcej wymaga się od mężczyzn, po to aby kobiety również mogły spełniać się zawodowo. Wymagania te powodują, że ojcowie są bacznie obserwowani przez społeczeństwo, a także sami mężczyźni chcą zarówno spełniać się zawodowo i aktywnie uczestniczyć w wychowywaniu dzieci. W przypadku ojców, którzy samotnie wychowują dzieci, dodatkowym problemem jest poradzenie sobie z samotnością po stracie matki ich dzieci. Zjawisko to również zostało scharakteryzowane w mojej pracy, a także jego rodzaje i skutki.Samotność odgrywa kluczową rolę w nowej sytuacji, w jakiej znalazła się rodzina po rozwodzie, śmierci, wyjeździe lub odejściu matki. Kolejne aspekty mojej pracy, to definiowanie i typologia rodzin niepełnych. Typologia ta jest zależna głównie od przyczyny niepełności rodziny, do których zalicza się: rozwód, śmierć rodzica, czasową nieobecność jednego z rodziców, porzucenie rodziny. Mężczyzna samotnie wychowujący dzieci musi więc zmierzyć się z kolejnymi trudnościami, ponieważ w czasie, kiedy sam przeżywa rozpad rodziny, musi także wspierać swoje dzieci i wypełniać codzienne obowiązki. Bardzo często jest to zupełnie nowa rola dla mężczyzny, ponieważ dotychczas dzielił obowiązki rodzicielskie z matką dzieci. Niepełność rodziny ma również wpływ na rozwój i funkcjonowanie dzieci. Często towarzyszą im negatywne emocje, takie jak: poczucie winy, wrogość do jednego z rodziców, smutek, wstyd, gniew i żal. Bardzo ważne jest więc, aby rodzina odnalazła się w nowej sytuacji i pozwoliła sobie na przepracowanie straty, jakiej doświadczyła. Radzenie sobie takich rodzin jest bardzo indywidualne i zależy od wielu czynników. Takimi czynnikami mogą być na przykład przyczyna niepełności rodziny, cechy charakteru mężczyzn, wiek dzieci, pomoc bliskich, a także sytuacja materialna rodziny. Istnieje również wiele instytucji i fundacji, które wspierają rodziny wychowywane przez jednego rodzica. Myślę, że bardzo ważna jest prawidłowa i skuteczna komunikacja między ojcem i dziećmi. Jest ona na pewno bardzo pomocna w codziennym życiu rodziny, dlatego też tematem warsztatu

Celem mojej pracy było ukazanie przydatności metody M.B. Rosenberga „Porozumienie Bez Przemocy” w procesie rozwiązywania sporów między małżonkami. Praca składa się z dwóch części. Pierwsza z nich to część teoretyczna posiadająca dwa rozdziały. Druga zaś to część projektowa. W rozdziale pierwszym zostały zawarte informacje dotyczące m.in. historii małżeństwa, definicji małżeństwa w ujęciach różnych nauk tj. psychologii, socjologii, religii itd. Poruszone zostały również kwestie komunikacji w małżeństwie i jej trudności oraz wynikające z tych trudności konflikty objawiające się w różnych obszarach życia. W rozdziale drugim natomiast omówione zostały trzy metody: koncepcja T. Gordona, podejście nastawione na osobę Carlsa Rogersa oraz metoda Marsahalla Rosenberga będąca głównym przedmiotem mojej pracy. Rozdział trzeci będący częścią projektową pracy zawiera krótką charakterystykę projektowania warsztatu, jego cele, rolę trenera, wykorzystanie modelu Davida Kolba oraz opis metod i technik wykorzystanych w moim autorskim projekcie warsztatu skierowanego do małżeństw. Opisano w nim także poszczególne sesje, w których każda z nich odnosi się do wykorzystania w praktyce konkretnego kroku metody Porozumienia Bez Przemocy.

Tematem mojej pracy licencjackiej jest "Samotne macierzyństwo a problemy wychowawcze rodzin". Skupiłam się nad tym zagadnieniem, ponieważ uważam, że jest ono bardzo istotne oraz coraz częściej spotykane w obecnych czasach. Dodatkowo chciałam pokazać innym osobom, jakie problemy towarzyszą samotnym matkom w procesie wychowania swojego dziecka oraz uświadomić ich, jak ważna jest pomoc i wsparcie dla takich kobiet. Oprócz tego w swojej pracy pokazałam najistotniejsze problemy, które związane są z samotnym macierzyństwem oraz wykazałam różnice, jakie są między rodziną pełną a rodziną niepełną. Dlatego też w pierwszym rozdziale mojej pracy licencjackiej przedstawiłam rodzinę pełną jako środowisko wychowawcze dziecka oraz opisałam wszystkie najważniejsze aspekty, które odnoszą się do tego zjawiska. Są to m.in. definicja rodziny pełnej, jej funkcje, postawy, style wychowania oraz wpływ na kształtowanie się osobowości dziecka. Dzięki dokładnemu zapoznaniu się oraz opisaniu każdego elementu, który składa się na rodzinę pełną mogłam pokazać, jak wygląda wychowanie i opieka nad dzieckiem przez obojga rodziców. W drugim rozdziale mojej pracy skupiłam się głównie nad opisem samotnego macierzyństwa, a więc jego definicji, przyczyn: rozwód, separacja, śmierć męża oraz porzucenie przez partnera, licznych problemów związanych z brakiem ojca. Poprzez napisanie tego rozdziału mogłam wykazać wiele różnic pomiędzy wychowaniem dziecka przez obojga rodziców a samotną matkę. Trzeci rozdział pracy licencjackiej dotyczył podstaw metodyki projektowania różnych szkoleń i warsztatów. Przedstawiłam w nim najważniejsze informacje, które obejmowały charakterystykę i rodzaje szkoleń, używane metody i narzędzia w czasie trwania całego warsztatu oraz opis osoby, która zajmowała się jego przeprowadzeniem, tj. trener. Na sam koniec trzeciego rozdziału opisałam swój projekt warsztatu "Być mamą po śmierci współmałżonka, czyli jak poradzić sobie z trudnościami dnia codziennego". Był on skierowany do kobiet, które samotnie wychowują i opiekują się dzieckiem, ponieważ ich partner zmarł. Skupiłam się na tym temacie, ponieważ uważam, że jest to najbardziej trudny i bolesny rodzaj samotnego macierzyństwa, jaki może spotkać kobietę. Oprócz przeżywanej żałoby i straty ukochanej osoby musi sama zająć się nie tylko dzieckiem, ale również innymi obowiązkami, np.: utrzymaniem swojej rodziny. Dodatkowo uważam, że jest to na tyle istotny problem, że warto poddać go dalszym rozważaniom i analizom.

Praca rozpoczyna się od zdefiniowania pojęcia macierzyństwa oraz ukazania różnych ujęć i podejść do tematu. Następnie poruszony jest problem kryzysów, trudnych chwil czy zwątpień, które przeżywają matki na różnym etapie poczynając od ciąży kończąc na wyprowadzce dziecka. Pierwszy rozdział kończy się omówieniem społecznych oczekiwań względem kobiety, matki oraz refleksją nad stereotypem Matki Polki,przedstawienie krótkiego zarysu historycznego oraz zdefiniowaniem pojęcia. Rozdział drugi ukazuje definicje oraz różne podejścia do pracy zawodowej. Następnie przechodzę do przedstawienia pracy jako wartości w życiu człowieka. Po czym omawiane zostaje miejsce kobiet w karierze zawodowej, czym różni się ich podejście do pracy zawodowej od mężczyzn oraz czym wyróżniają się w zarządzaniu. Przedstawione i omówione zostają tradycyjne oraz nowoczesne modele kariery zawodowej kobiet, natomiast na zakończenie drugiego rozdziału poruszam problemy oraz wszelkiego rodzaju bariery z którymi muszą zmagać się kobiety w karierze zawodowej, najczęściej uwarunkowane są one stereotypami. W trzecim rozdziale przedstawiam warsztat, który został przygotowany dla kobiet pragnących wrócić bądź rozpocząć prace zawodową po urodzeniu dziecka. Dokładnie opisuje przebieg i cel każdej z sesji. Przedstawiam użyte przez siebie metody oraz techniki. Warsztat został zaprojektowany według stylu uczenia się zaproponowanego przez Dawida Kolba.

Tematem niniejszej pracy licencjackiej są dobre praktyki w budowaniu związku małżeńskiego. Praca podzielona jest na część teoretyczną, na którą składają się trzy pierwsze rozdziały, a także praktyczną, zawartą w rozdziale czwartym. Celem pracy było przybliżenie instytucji małżeństwa oraz sposobów na to, by było ono szczęśliwe i satysfakcjonujące. Przedstawiono w niej definicje, ujęcia oraz różne wymiary tejże instytucji. Skupiono się na kwestiach prawnych oraz tych związanych z konkretnym wyznaniem – w tym wypadku katolicyzmem. Omówiono podstawowe funkcje oraz potrzeby ujawniające się wraz z zawarciem związku małżeńskiego, a także kolejne jego etapy i poziomy. Nie zabrakło również zestawień statystycznych z najważniejszymi danymi oraz informacjami. W dalszej części pracy autorka przedstawiła i przeanalizowała fundamenty budujące związek małżeński. Ukazała również owocny wpływ okresu narzeczeństwa na dalszą przyszłość małżonków, a także cechy, którymi powinno charakteryzować się trwanie w narzeczeństwie. Ponadto przedmiotem dociekań były tytułowe dobre praktyki, czyli pozytywne zachowania oraz postawy wpływające na poziom zadowolenia i szczęścia w życiu małżonków (np. efektywna komunikacja interpersonalna). Uzasadniono ich pozytywne znaczenie dla związku. Kolejnym aspektem rozważań były konflikty oraz ukazanie, że są one nieodłącznym elementem życia małżeńskiego. Ważną częścią pracy było scharakteryzowanie współczesnych problemów i wyzwań dla osób żyjących w sformalizowanym związku. Z racji tego, że małżonkowie nierzadko nie wiedzą jak sobie z nimi radzić, przedstawiono także pomocne sposoby oraz strategie pokonywania sytuacji trudnych i problematycznych. Skupiono się również na wprowadzeniu teorii do charakterystyki szkoleń oraz cyklu uczenia się wg Davida Kolba. Ukazano istniejące rodzaje szkoleń oraz pokrótce je opisano. Kolejnym aspektem było zwrócenie uwagi na cechy dobrego trenera oraz jego istotną rolę, którą odgrywa podczas warsztatów. W części projektowej, czyli praktycznej, przedstawiono szkolenie pt. „Dobre praktyki w budowaniu związku małżeńskiego”, składające się z czterech sesji warsztatowych. Warsztat zawarł w swojej treści wyżej opisywane kwestie, jak np. pokazywanie małżonkom strategii radzenia sobie z problemami czy technik dobrej komunikacji. Łączy się on z przedstawianą wcześniej teorią problematyki małżeńskiej.

Tematem niniejszej pracy licencjackiej jest rozwój i funkcjonowanie dziecka w rodzinie niepełnej. W pracy zostały przedstawione czynniki oraz aspekty składające się na funkcjonowanie rodzin monoparentalnych, co pozwoliło na znalezienie odpowiedzi na postawione pytanie – jaki wpływ na rozwój i funkcjonowanie małoletniego ma rodzina niepełna. Praca rozpoczyna się wprowadzeniem we wskazaną tematykę, poprzez zaprezentowanie ujęcia definicyjnego rodziny. Następnie zostaje omówiona struktura, wygląd oraz rola rodziny na przestrzeni kilku epok, ukazując tym samym proces zmian i przeobrażeń tej grupy pod wpływem czynników kulturowych, politycznych i społecznych. W pierwszej części pracy dokonano również klasyfikacji rodzin, przedstawiając kilka typologii pochodzących z dziedziny pedagogiki jak i psychologii. Zajęto się także ujęciem rodziny jako grupy społecznej i ukazaniem pełnionych przez nią funkcji wewnętrznych jak i jej oddziaływaniem wobec środowiska zewnętrznego. Na zakończenie pierwszego rozdziału zostały zaprezentowane i opisane współczesne formy życia małżeńsko-rodzinnego, które w zestawieniu z tradycyjnymi, pozwalają na zauważenie zmian, jakim ulega obecnie rodzina. Drugi rozdział pracy rozpoczęto od scharakteryzowania pojęcia rodziny niepełnej oraz przedstawienia jej struktury za pomocą różnych klasyfikacji. W dalszej kolejności, omówiono zagadnienie samotnego rodzicielstwa, rozróżniając samotne macierzyństwo i jego różne oblicza, a także samotne ojcostwo. W tej części pracy licencjackiej, zajęto się również rozwodem i jego konsekwencjami, które mają wpływ na dziecko, doświadczające rozbicia rodziny. W celu szerszego ukazania skutków tego wydarzenia, przedstawiono pojęcie dorosłych dzieci rozwiedzionych rodziców oraz badania, pokazujące sytuację osób, które w dzieciństwie doświadczyły rozpadu rodziny. Na zakończenie, omówiono zagadnienie komunikacji oraz jej roli w życiu rodzin niepełnych. Trzeci rozdział niniejszej pracy, składa się z dwóch części. Pierwsza z nich ma charakter teoretyczny i przedstawia podstawy metodyki projektowania warsztatu. Została dokonana w niej charakterystyka szkolenia i jego rodzajów, a także roli trenera. Zaprezentowano na czym polega model Davida Kolba, wykorzystywany w projektowaniu warsztatu oraz przybliżono metody i techniki w nim zawarte. Druga część, praktyczna to przedstawienie autorskiego warsztatu pt. „Skuteczna komunikacja – elementem wsparcia rozwoju dziecka” oraz zaprezentowanie zawartych w nim sesji. Zaprojektowany warsztat został skierowany do rodziców, samotnie wychowujących dzieci. Jego celem jest wspomaganie rozwoju dziecka w rodzinie niepełnej poprzez wzmocnienie kompetencji komunikacyjnych.

W mojej pracy część teoretyczna poświęcona jest macierzyństwu oraz karierze zawodowej kobiet. Starałam się zdefiniować macierzyństwo, pokazałam jego oblicze w czterech ujęciach, sprawdziłam jakimi typami matek stają się kobiety, które przyjmują tą rolę oraz, jakie inne role są dla nich znaczące. Skupiłam się również na obliczach współczesnego macierzyństwa i problemach, jakie ze sobą niesie. Jeśli chodzi o karierę zawodową kobiet, starałam się ukazać jej trajektorie, a także znaleźć problemy, które czekają na kobiety aktywne zawodowo. Interesowała mnie również historia rozwoju kobiet w tym obszarze - od Starożytnej Grecji, aż do dzisiaj. Ostatni rozdział mojej pracy ma charakter praktyczny. Stworzyłam projekt warsztatów, jako formę pracy z matkami wracającymi po urlopie macierzyńskim/wychowawczym do pracy.

Celem niniejszej pracy licencjackiej jest przedstawienie zjawiska zaburzeń mowy u dzieci w młodszym wieku szkolnym oraz związanych z nim zagadnień. Ponadto jest nim także pogłębienie wiedzy na temat możliwości diagnozowania i prowadzenia terapii jednego z zaburzeń, jakim jest dyslalia. Praca została podzielona na sześć rozdziałów. W pierwszym z nich zdefiniowano pojęcia kluczowe dla tematyki pracy. Rozdział drugi dotyczy zagadnienia rozwoju mowy dziecka. W rozdziale trzecim opisano wybrane zaburzenie mowy, jakim jest dyslalia. Scharakteryzowano także trzy wady wymowy – sygmatyzm, rotacyzm i mowę bezdźwięczną. Informacje dotyczące diagnozy i terapii dyslalii u dziecka w młodszym wieku szkolnym zostały zawarte w rozdziale czwartym. Ponadto w rozdziale piątym przedstawiono metodykę projektowania i prowadzenia działań warsztatowych. Rozdział szósty zawiera autorski projekt warsztatów pt. „Jak pomóc dziecku z wadą wymowy” adresowany do rodziców dzieci zmagających się z tym zaburzeniem.

Tematem mojej pracy licencjackiej jest ,,wpływ przedszkola na rozwój dziecka - projekt warsztatów dla rodziców''. Praca składa się z dwóch części. Pierwsza część składa się z części teoretycznej. Opisuje w niej pojęcia takie jak przedszkole, podstawę programową, rozwój oraz adaptację. Następnie wspominam, jak ważna jest zabawa dla dziecka w wieku przedszkolnym. Wyjaśniam czym jest wspomaganie rozwoju psychoruchowego i w jaki sposób rodzice mogą pomóc swojemu dziecku. Omawiam podstawę programową, która dzieli się na: wychowanie umysłowe, wychowanie estetyczne, wychowanie społeczno- moralne oraz wychowanie zdrowotne. Wyjaśniam w jaki sposób dzieci uczą się czytania i pisania. Opisuję jakie funkcje powinien pełnić pedagog pracujący w przedszkolu oraz o jego zdolnościach. Poruszam kwestie dotyczące dobrych relacji między pedagogami a rodzicami. Opisuję cele do których pedagog powinien dążyć oraz jakie musi stosować formy współpracy z rodzicami, aby te cele zrealizować. Druga część składa się z części teoretycznej oraz szkoleniowej. Przedstawiam definicje szkolenia oraz jego cele. Opisuję dwa rodzaje szkoleń - zamknięte i otwarte. Wspominam o metodach, jakie zawarłam w swoim warsztacie. Opisuję cykl D. Kolba. Następnie przeprowadzam szkolenie odnośnie problemów adaptacyjnych dziecka 3-letniego w przedszkolu, przeznaczonego dla rodziców. Zaznaczam co jest celem mojego szkolenia oraz opisuję podstawowe informacje odnośnie uczestników. Opisuje, jakie korzyści będą mieli rodzice po zakończonym szkoleniu. Po krótkiej charakterystyce grupy omawiam szkolenie. Po przeprowadzonym szkoleniu trener rozdaje ankiety przez co dowiaduje się co się uczestnikom podobało a nad czym musi popracować.

Celem niniejszej pracy jest pokazanie specyfiki pracy z dziećmi z autyzmem, trudności z jakimi te dzieci się borykają, sprawiające często, że są one wykluczane z różnych aktywności. Oprócz tego celem jest pokazanie jak dzieci z autyzmem radzą sobie w szkole i jak stawia ona czoła wyzwaniu jakim jest nauczanie i wychowanie dziecka z autyzmem. Wskazana została konieczność prowadzenia terapii pedagogicznej i współpracy szkoły z rodzicami. Na początku przedstawiono definicje autyzmu oraz zaburzeń ze spektrum autyzmu. Opisano historię zaburzenia, etiologię i epidemiologię oraz przedstawione zostały klasyfikacje i kryteria stosowane do diagnozowania autyzmu. W dalszej części scharakteryzowano dziecko z autyzmem oraz przedstawiono jak wygląda komunikacja, rozwój emocjonalno-społeczny i motoryczny tych dzieci. Następnie przedstawiono sytuację dziecka z autyzmem w środowisku szkolnym- trudności z jakimi mierzy się w szkole, specjalne potrzeby edukacyjne oraz jak wygląda środowisko wychowawcze ucznia z autyzmem. Poruszona została kwestia roli poradni psychologiczno-pedagogicznej- jak wygląda diagnoza oraz jakie narzędzia i procedury są stosowane. Jest to szczególnie ważna kwestia, ponieważ w dzisiejszych czasach zaburzenia ze spektrum autyzmu są coraz częściej diagnozowane. Oprócz tego została omówiona kwestia oceny kompetencji społecznych dziecka i ważność współpracy szkoły i rodziców. Jednym z ostatnich elementów pracy jest opisanie roli pedagoga w terapii pedagogicznej oraz jakie jej rodzaje istnieją. Ostatnie dwa rozdziały pracy licencjackiej poświęcone są autorskiemu warsztatowi. Rozdział przedostatni dotyczy teorii projektowania szkoleń. Wyjaśnione zostały przyczyny zapotrzebowań na szkolenia, jego definicja, rodzaje i metody. Opisano etapy cyklu szkoleniowego oraz cykl uczenia się według Davida Kolba. Poruszony został także temat kształtowania relacji z grupą szkoleniową. Ostatni rozdział pracy dyplomowej to przedstawienie autorskiego projektu warsztatu o tytule: „Jak pracować z dzieckiem ze spektrum autyzmu”. Zaprezentowano cele warsztatu i charakterystyka grupy do której kierowane jest szkolenie. Opisano również poszczególne sesje warsztatu. Praca została oparta głównie na pozycjach książkowych Ewy Pisuli, Kazimierza Jacka Zabłockiego, Małgorzaty Mikołajczak oraz Marioli Łaguny. Przytoczone zostały również niektóre z ustaw o kształceniu specjalnym.

Praca charakteryzuje subkulturę hip-hopową. Zawiera informacje o początkach i właściwościach muzyki hip-hopowej.

Celem tej pracy jest zapoznanie się ze specyfiką mutyzmu wybiórczego i jego terapią. Autor niniejszej pracy stara się odpowiedzieć na takie pytania,jak: czym jest mutyzm, jaka jest jego etiologia, z jakimi trudnościami zmagają się dzieci cierpiące na mutyzm wybiórczy i ich rodziny, jakie istnieją możliwości terapeutyczne mutyzmu wybiórczego, oraz jak ludzie z najbliższego otoczenia dziecka mogą je wspierać. Praca ta składa się z pięciu rozdziałów. Pierwszy rozdział został poświęcony podstawowym zagadnieniom dotyczącym mutyzmy wybiórczego. Ujęłam w nim podstawowe pojęcia i definicje, klasyfikacje mutyzmu, jego przyczyny i objawy oraz przebieg procesu diagnostycznego tego zaburzenia. W kolejnym rozdziale zajęłam się wpływem środowiska rodzinnego na powstawanie i podtrzymywanie mutyzmy wybiórczego, oraz roli najbliższej rodziny dziecka w wychodzeniu z choroby. Rozdział trzeci opisuje specjalne potrzeby edukacyjne dzieci z mutyzmem wybiórczym oraz rolę pracowników placówek edukacyjnych i innych specjalistów w procesie terapeutycznym. Rozdział czwarty poświęciłam wybranym metodom terapii mutyzmu wybiórczego. Ostatni rozdział pracy zawiera wybrane zagadnienia z metodyki projektowania i prowadzenia szkoleń, oraz konspekt autorskiego projektu warsztatu przeznaczonego dla rodziców dzieci z mutyzmem wybiórczym.

Moją pierwszą pracę dyplomową zatytułowałam następująco: „Terapia pedagogiczna dziecka z FAS”. Znajdują się w niej informacje o samej terapii pedagogicznej - przebiegu jej diagnozy, jej formy, metod, a także zasad i celów, jakie stawia ona przed pedagogami, a także rodzicami, czy nauczycielami. Prócz wiedzy na temat terapii, praca dyplomowa zawiera także obszerny opis kliniczny Alkoholowego Zespołu Płodowego, charakterystykę dziecka cierpiącego na dany syndrom, oraz przedstawienie chorego jako ucznia. Po opisie tych dwóch obszernych zjawisk, które są przedmiotami mojej pracy, w czwartym rozdziale, znajduje się opis terapii pedagogicznej dziecka z Alkoholowym Zespołem Płodowym. Wszystkie informacje oparte są na literaturze przedmiotu. Założeniem mojej pracy, a także autorskiego warsztatu szkoleniowego, jest szerzenie wiedzy na temat syndromu FAS oraz metod, którymi można pracować mając pod opieką wychowanka z FAS. Jak już wspomniałam, w pracy znajduje się konspekt warsztatu, którego celem jest rozwój wiedzy, umiejętności i świadomości nauczycieli o syndromie FAS i metodach pomocy. Pisząc tą pracę zauważyłam, że nie ma zbyt dużej liczby publikacji na temat Alkoholowego Zespołu Płodowego, wynika to z tego, co też jest zawarte w literaturze, że pierwsze medyczne opisy tego syndromu powstały w latach 70. ubiegłego wieku. Niestety, przez ten sam powód, w naszym społeczeństwie panuje niski poziom wiedzy na ten temat, co jest bardzo niebezpieczne, ponieważ nie wiedząc o zagrożeniach, jakie niesie za sobą picie alkoholu podczas ciąży, sięga po niego aż 30% kobiet spodziewających się dziecka. W pracy przedstawione są wszystkie aspekty syndromu FAS – medyczne, pedagogiczne i społeczne, tak samo terapia pedagogiczna. Zachęcam do przeczytania poniższej pracy, aby zaczerpnąć wiedzy specjalistów na ten temat, a także moich wniosków i przemyśleń.