Praca pod tytułem „Problematyka wykorzystywania seksualnego dzieci na przykładzie autorskiego projektu warsztatu profilaktycznego dla nauczycieli- Widzę-reaguję” podejmuje problematykę szeroko rozumianej przemocy i nadużyć seksualnych wobec dzieci. Przedstawione w pracy statystyki i wyniki badań nakreślają skalę problemu oraz grupę osób, których on dotyka. W pracy znajduje się również szczegółowy opis różnych form i rodzajów przemocy, ich przyczyn, skutków oraz cyklu przemocy, jednak istotą pracy jest problematyka związana z przemocą seksualną i wykorzystywaniem seksualnym dzieci. Jeden z rozdziałów pracy poświęcony został profilaktyce i prewencji zjawiska wykorzystywania seksualnego dzieci. Ostatni rozdział pracy poświęcony został teoretycznemu opisowi tworzenia szkoleń i warsztatów. Przybliżone zostały między innymi pojęcia cyklu Kolba, stylów uczenia się, rodzajów i celów szkoleń oraz metod i technik wykorzystywanych w trakcie szkoleń. Drugą część tego rozdziału stanowi opis autorskiego projektu szkolenia dla nauczycieli i specjalistów dotyczącego profilaktyki przemocy seksualnej w szkołach. Warsztat wraz z wszelkimi wykorzystanymi w nim materiałami znajduje się na końcu pracy.

Praca licencjacka porusza problematykę kryzysu w związku małżeńskim oraz sposobów radzenia sobie z nim. Praca składa się z czterech rozdziałów. W pierwszym rozdziale poruszona została problematyka małżeństwa w oparciu o literaturę przedmiotu, opisana została ewolucji małżeństwa na przestrzeni lat, a także typy małżeństw oraz rodzaje relacji, które mogą występować między partnerami. Rozdział kończy się przedstawieniem czynników, które mają wpływ na trwałość i nietrwałość związku małżeńskiego. Rozdział drugi dotyczy szeroko pojmowanego kryzysu oraz kryzysu małżeńskiego z uwzględnieniem faz rozwoju rodziny, w których pojawiają się wybrane kryzysy normatywne oraz nienormatywne. W rozdziale trzecim pochyliłam się nad rodzajami pomocy profesjonalnej i nieprofesjonalnej dla małżeństw zmagających się z kryzysem. Ostatni rozdział został poświęcony podstawom tworzenia szkoleń. Zawiera przybliżenie teorii cyklu uczenia się według Davida Kolba oraz opis autorskiego projektu warsztatu „Jak żyć ze sobą długo i szczęśliwie?”. Praca licencjacka zakończona jest podsumowaniem zawierającym wnioski ogólne. Dołączony został również aneks z konspektem autorskiego warsztatu „Jak żyć ze sobą długo i szczęśliwie?”.

Niniejsza praca poświęcona jest sytuacji dziecka w rodzinie alkoholowej. Choroba alkoholowa jest jedną z najczęściej występujących problemów w rodzinie, a funkcjonowanie w takiej rodzinie dziecka, wiąże się z licznymi negatywnymi następstwami dla jego rozwoju psychospołecznego. Niniejsza praca składa się z czterech części. Pierwszy rozdział wprowadza w tematykę alkoholizmu – czym jest i jakie są jego fazy. Opisana została typologia zjawiska alkoholowego. Drugi rozdział ukazuje dzieciństwo dzieci alkoholików oraz role jakie przyjmują one w rodzinie. Opisane zostało również życie dorosłych dzieci alkoholików i strategie radzenia sobie DDA z przeszłością. Trzeci rozdział stanowi opis profesjonalnych i nieprofesjonalnych form pomocy skierowanych ku dzieciom z rodzin alkoholowych. Zwrócona została uwaga również na rolę szkoły i pedagoga szkolnego w życiu dzieci alkoholików. Ostatni rozdział zawiera teoretyczne podstawy projektowania warsztatów i szkoleń. Druga część tego rozdziału została poświęcona opisaniu poszczególnych sesji autorskiego warsztatu dla pedagogów szkolnych.

Temat pracy licencjackiej, który zdecydowałam się wybrać, związany jest z działaniem terapeutycznym oraz pomocą skierowaną do osób zmagających się z zaburzeniami zachowania, za pomocą środków artystycznego wyrazu, czyli szeroko rozumianą sztuką. W pierwszym rozdziale pracy skupiam się na sklasyfikowaniu czym są zaburzenia zachowania u dzieci i młodzieży oraz dokonuję ich charakterystyki, w oparciu o literaturę źródłową. Rozdział drugi poświęcony jest problematyce arteterapii. Omawiam w nim definicje, następnie przechodzę do celów, a na końcu do metod oraz technik pracy przy wykorzystaniu sztuki. W następnym rozdziale, czyli trzecim, przedstawiam autoterapeutyczne sposoby pracy z dziećmi i młodzieżą, które są agresywne, nieśmiałe i wycofane społecznie. Powołuję się w nim na określone metody i dziedziny arteterapii. Ostatni rozdział mojej pracy zawiera podstawy przygotowywania warsztatów i szkoleń, a także opis autorskiego projektu warsztatu pt. „Rola arteterapii w pracy z dziećmi z zaburzeniami zachowania”, który jest tożsamy z tematem pracy licencjackiej.

W mojej pracy dotyczącej promocji zdrowego stylu życia wśród dzieci w wieku 10-12 w szkole podstawowej poruszyłam kilka ważnych aspektów. Przede wszystkim dokonałam charakterystyki rozwoju fizycznego, psychicznego, społecznego i moralnego dziecka w tym wieku. Zdefiniowałam pojęcie zdrowego stylu życia. Wskazałam kilka instytucji i czynników wpływających na Nasze zdrowie. Odniosłam się do tego jak ważne w środowisku wychowawczym jest to jak się odżywiamy i czy prowadzimy aktywny tryb życia. Wybrałam szkołę, w której mogłam przeprowadzić zajęcia z uczniami. Dowiedziałam się jakie posiłki spożywają i czy chętnie biorą udział w zajęciach ruchowych. Wskazałam im kilka alternatyw. Pokazałam jakie są konsekwencję niewłaściwego odżywiania i biernego trybu życia. Podjęłam się właśnie tego tematu, ponieważ wydał mi się on bardzo interesujący i teraz coraz więcej ludzi zaczyna zwracać uwagę na tryb życia jaki prowadzi. Ma to ogromne znaczenie tym bardziej dla młodych ludzi.

Tematem mojej pracy jest "Wzmacnianie rozwoju społecznego wychowanków polkowickiego domu dziecka za pomocą metod grupowych". Pierwszy rozdział dotyczy rozwoju dziecka. Przedstawiłam w nim sfery rozwoju dziecka i szczegółowo przybliżyłam rozwój społeczny. Następnie w drugim rozdziale opisałam jak przebiega socjalizacja w placówce jaką jest dom dziecka. Kolejny rozdział przedstawia charakterystykę Placówki Socjalizacyjnej Skarbek Polkowicach. W czwartym rozdziale skupiłam się na wychowankach opisanej już przeze mnie placówki. Ostatni rozdział to podstawa metodologiczna projektu. Scharakteryzowałam w nim metody wychowawcze i wymieniłam konkretne działania, które przeprowadzę w ramach części praktycznej. Część teoretyczną zakończyłam podsumowaniem. Część praktyczna zawiera wprowadzenie i założenia mojego projektu oraz pięć scenariuszy, które pokazują w jaki sposób przeprowadziłam zajęcia w Placówce Socjalizacyjnej Skarbek. Na końcu pracy znajduje sie krótkie podsumowanie moich działań.

Niniejsza praca porusza tematykę rozwoju aktywności twórczej i wykorzystywania potencjału intelektualnego dzieci w wieku młodszym szkolnym. Opisane zostały powody, dla których istnieje konieczność stymulowania tego rozwoju, a także różne stanowiska pedagogiczne dotyczące tej tematyki. W treści wymienione są również korzyści płynące z treningu twórczości, a także czynniki wspierające go jak i będące dla niego zagrożeniem. Praca zawiera propozycję zestawu zajęć rozwijających aktywność twórczą i potencjał intelektualny dzieci, a także opis podstaw metodologicznych dla tego zestawu. Zajęcia przeznaczone są do wykorzystania podczas godzin wychowawczych w szkole podstawowej.

Tematem mojej pracy jest rozwijanie umiejętności organizowania czasu wolnego wychowanków rodzinnego domu dziecka nr 18 we Wrocławiu. Wychowankami tej placówki są dzieci w wieku 10-13 lat, znajdujące się rozwojowo w okresie wczesnej adolescencji. W swoim projekcie wskażę, że odpowiednia, odpowiedzialna i racjonalna organizacja czasu wolnego dzieci jest ważnym ogniwem procesu wychowania. Rozwijanie umiejętności organizacji czasu wolnego powinno należeć do głównych zadań wychowawczych wszystkich opiekunów, zwłaszcza placówek typu rodzinnego. Umiejętność organizacji czasu wolnego nabyta w okresie dorastania ma bardzo duży wpływ na styl i jakość jego życia w przyszłości. Rozważając wpływ odpowiedniej organizacji czasu wolnego na rozwój dzieci w okresie wczesnej adolescencji oparłam się na hierarchii potrzeb A. Maslowa, gdzie na każdym z poziomów począwszy od potrzeb fizjologicznych, przez potrzebę bezpieczeństwa, przynależności, szacunku, dorastający człowiek dąży w istocie do najpełniejszego rozwoju swych możliwości poprzez samorealizację. Umiejętne organizowanie czasu wolnego, wspierające poznanie świata, siebie i otaczających zjawisk sprzyja zaspokajaniu wszystkich potrzeb. Przyjmując założenie, że czas wolny ma właściwości środka wychowawczego, wspierającego holistyczny rozwój człowieka i jest zjawiskiem o charakterze społecznym swoje rozważania oparłam również na aspektach: socjologiczno–ekonomicznym, higieniczno–zdrowotnym, pedagogicznym i psychologicznym. W mojej pracy przedstawiłam oddziaływania profilaktyczne mające na celu prawidłowy rozwój osobowości wychowanków Rodzinnego Domu Dziecka nr 18 we Wrocławiu poprzez kształtowanie kultury czasu wolnego. W trakcie realizacji zadań oraz przeprowadzonych zajęć dzieci miały okazję poznać różne formy wypoczynku, uczyć się empatii, rozwijania własnych zainteresowań i talentów oraz samorealizacji. Do realizacji planu przyjęłam cele wynikające głównie z kreatywnego aktywowania dzieci do odnajdywania w sobie pasji, inspiracji i pewności siebie. Wzbudzając wrażliwość na piękno, szacunek dla innych ludzi dzieci miały okazję rozwinąć w sobie umiejętność odnajdywania w czasie wolnym wartości, które pozwalają człowiekowi raczej „być” niż „mieć” a także odnalezienie sensu w życiu. Powyższe wartości są bardzo ważne są w aspekcie wychowawczym w rozwijaniu umiejętności organizowania czasu wolnego oraz w ogólnym rozwoju wychowanków Rodzinnego Domu Dziecka. Jestem przekonana, że odpowiednie nawyki związane z umiejętnością organizacji czasu wolnego zaprocentują w ich życiu w przyszłości i staną się widoczne w stanie zdrowia, sprawności fizycznej, pewności siebie, motywacji, kreatywnym i twórczym stylu życia przekazywanym przyszłym pokoleniom.

Temat pracy dotyczy młodzieży w wieku 13-16 lat uczęszczającej do ogniska wychowawczego nr. 6 we Wrocławiu. Wychowankowie przejawiają problemy szkolno-wychowawcze,które wynikają z ich nieprawidłowej pierwotnej socjalizacji, jak również z ich okresu adolescencji. Aby zapewnić wychowankom prawidłowy rozwój okresu dojrzewania i wtórną socjalizację należy uświadomić im jakie posiadają zasoby, talenty, umiejętności, które poprzez pracę i działanie w grupie będą mogli twórczo i aktywnie wykorzystać. W ten sposób zwiększy się poczucie własnej wartości, motywacji i rozwoju aspiracji młodzieży, a także nauczą się pracy w zespole, co przełoży się na respektowanie zasad i zachowań akceptowanych społecznie. W tym celu przeprowadzę cztery zajęcia integracyjno-rozwojowe z wychowankami, które będą dotyczyć tematów związanych z wartościami, uczuciami i emocjami, nudą oraz komunikacją interpersonalną. Dlatego zgodnie z tematem mojej pracy, moje działania praktyczne, które będą wynikać z zakładanych celów wychowawczych, przeprowadzę w oparciu o różne metody i formy pracy z grupą. Do metod tych należą : metody aktywizujące, integracyjne, zadaniowe, wpływu sytuacyjnego, zabawowe oraz socjodrama. W wyniku przeprowadzonych zajęć wychowankowie pozyskają kompetencje społeczne, które pozwolą im na pełnienie obecnych jak i przyszłych ról społecznych, jak również ukształtują przekonania co do posiadanych "mocnych stron", przez co rozwiną własną aktywność, motywację do twórczego działania co w konsekwencji sprawi im poczucie bezpieczeństwa i przynależności do grupy. Wszystko te działania mają na celu zapobiec w przyszłości niedostosowaniu społecznemu wychowanków.

Celem pracy "Profilaktyka wybranych zagrożeń internetowych wśród uczniów klas IV-VI szkoły podstawowej" jest przedstawienie niektórych zagrożeń płynących z Internetu i uwrażliwienie na potrzebę budowania bezpieczeństwa w sieci. Jako szczególnie ważne omówiono: ukazywanie dziecka w erotycznym kontekście, przemoc w Internecie (seksting, treści szkodliwe, nadużywanie Internetu). Przedstawiono także zagadnienie cyberprzestępczości i ochrony prawnej w Polsce. Przedłożono projekt skierowany do uczniów szkoły podstawowej - dzieci w średnim wieku szkolnym. Jego głównym celem jest wzmocnienie odporności ucznia na podejmowanie działań ryzykownych w Internecie. W dobie rozwoju cywilizacyjnego i powszechnego dostępu do tzw. nowych mediów wydaje się to niezwykle istotne, co potwierdzają stosowne rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej.

Nimniejsza praca została poświęcona sposobom kompensowania deficytów w zakresie kompetencji społecznych u dzieci przebywających w WCOW we Wrocławiu przy ul. Lekcyjnej 29. W wyniku nieodpowiedniego procesu wychowania i socjalizacji wychowankowie tej placówki wykazują szereg nieprawidłowości w zakresie kompetencji społecznych, które wpływają na obecne oraz przyszłe funkcjonowanie tych dzieci w świecie. W rozdziale pierwszym szczegółowo został opisany rozwój młodzieży w okresie adolescencji, a w szczególności rozwój fizjologiczny, poznawczy, społeczny, oraz emocjonalny. Celowością tego było ukazanie związku pomiędzy zmianami zachodzącymi w tym wieku, które nierozerwalnie wiążą się z okresem dorastania, oraz emocjami jakie są z nim związane. Młody człowiek w tym wieku dysponuje już jakimś poziomem doświadczeń, który ma wpływ na nabywanie kolejnych umiejętności społecznych. W momencie, gdy te doświadczenia już przez niego nabyte nie są prawidłowe pojawia się szereg trudności, między innymi w nabywaniu przez młodzież kompetencji społecznych. W rozdziale drugim zostały wyjaśnione najważniejsze pojęcia związane z kompensowaniem deficytów w zakresie kompetencji społecznych. Przedstawiona została ich struktura, typy sytuacji społecznych, w których brak kompetencji społecznych powoduje problemy w kontaktach z innymi ludźmi i prawidłowym funkcjonowaniu jednostki w świecie. Rozdział trzeci został poświęcony ogólnemu opisowi placówki interwencyjnej. Zostały umieszczone tam jej cele zadania i funkcje, oraz stosowane metody i formy pracy opiekuńczo- wychowawczej. Kolejny rozdział zawiera opis WCOW ul. Lekcyjna 29 we Wrocławiu. Można w nim zapoznać się z historią tej placówki, zapoznać się z dokumentacją na podstawie, której ona działa, a także z metodami i formami w niej stosowanymi w terapii prowadzonej z dziećmi. Rozdział piaty zawiera metodologiczne podstawy projektu własnego . Można tam odnaleźć cele jakie zostały przeze mnie określone, oraz wybrane metody i formy, którymi będę posługiwała się w części projektowej. Część projektowa zawiera szczegółowy opis efektów przeprowadzonych zajęć wraz z konspektami, które posłużyły do realizacji założonych celów. Podsumowanie to kolejny rozdział tejże pracy jest to kwintesencja całości pracy, a w szczególności części projektowej.

Nawiązywanie kontaktów rówieśniczych, oraz słownictwo jakim posługuje się dziecko jest ważnym czynnikiem w rozwoju społecznym każdego człowieka. Pojęciem odnoszącym się do tematu i określającym dysfunkcję dzieci i młodzieży jest komunikowanie się międzyludzkie. Zarówno nieśmiałość, jak i wulgarne słownictwo doprowadzają do negatywnych postaw ludzi względem siebie. Dodatkowym elementem będącym utrudnieniem w relacjach ludzkich jest brak umiejętności wyrażania własnego zdania. Ważne, aby skupiać się na rozwoju tych umiejętności od wczesnych lat dziecka, w momencie jego pierwszego kontaktu ze społeczeństwem. Najlepszym okresem do kształtowania działania ucznia i dziecka jest późne dzieciństwo – wiek szkolny. Na tym etapie najważniejsze jest nadawania pozytywnego wzorca przez rodziców, nauczycieli i wychowawców. Umiejętność porozumiewania się z innymi rzutuje na przyszłe życie, między innymi w sytuacji poznawania nowych ludzi lub podejmowania pracy. Dziecko czerpie wiedzę poprzez naśladownictwo - to w jaki sposób rodzice porozumiewają się w domu mu bardzo duży wpływ na jego zachowanie i sposób komunikowania się z innymi. Należy wziąć pod uwagę fakt, iż dziecko może mieć do czynienia również z negatywnym źródłem relacji ludzkich, w miejscach publicznych, a najbardziej aktywnie w szkole, w środowisku rówieśniczym. Wtedy ważne jest uświadamianie go o fakcie odróżniania rzeczy dobrych od złych, podejmowania samodzielnych odpowiednich decyzji, oraz kulturalnego zachowywania się wobec innych. Kształtowanie asertywności u dzieci w okresie wczesnoszkolnym jest ważne dla dobra otoczenia młodych ludzi oraz ich samych ze względu na nie naruszanie praw i godności osobistej. Każdy z nas od najmłodszych lat powinien być uczony wyrażania własnego zdania, bez obrażania innych. Tematyka, którą poruszam w swojej pracy odnosi się do wychowawców i opiekunów placówek świetlicy środowiskowej. Chciałabym poruszyć problem obojętności na zachowania uczniów wobec innych rówieśników, oraz ukazanie i nakierowywania ich na prawidłowe komunikowanie się. Myślę, że wychowawcy, jak i rodzice bardzo rzadko skupiają się na takich czynnikach wychowawczych jak kształtowanie w dzieciach wyrażania własnej opinii, oraz poprawnego słownictwa w rozmowach, i przekazywaniu swojego zdania. Rodzice powinni być czujni na tym etapie edukacji, bowiem ze środowiska pierwotnego jakim jest dom, bardzo często młodzi ludzie wynoszą słownictwo wulgarne. Swój projekt opieram na przykładzie dzieci i uczniów przebywających w świetlicy środowiskowej w Piławie Górnej i obserwacji ich zachowania podczas odbytych przeze mnie praktyk. Temat komunikowania się i asertywności w tej placówce jest niestety problemem nie tylko dla wychowawcy, lecz dla otoczenia i samych uczestników. Motywacją do podjęcia przeze mnie tego tematu jest próba analizy problemu negatywnego zachowania dzieci wobec siebie samych i innych. Chciałabym wnieść do swojej pracy uwagi dotyczące rodziców jako głównego źródła i środowiska wychow

Tematem mojej pracy licencjackiej jest „ Kształtowanie umiejętności radzenia sobie z nieśmiałościa u dzieci w wieku wczesnoszkolnym ( 6-8 lat ) w świetlicy szkolnej” Nieśmiałośc jest bardzo często spotykanym zjawiskiem. Szeroko rozpowszechniona cecha oznacza posiadanie trudności w nawiązywaniu relacji z innymi ludźmi. Często bywa, że to rodzic są głównym powodem niskiego poczucia własnej wartości dziecka. Nieśmiałość określa się również jakos skrępowanie w obecności innych osób. Skromność , bojaźliwość najczęściej spowodowane są brakiem wiary we własne siły lub powodem mogą być również skomplikowane rodzinne schematy. Jest to zjawisko niezwykle złożone, zachodzą wówczas liczne zakłócenia w sferze samoorientacji i emocjonalnej . Nieśmiałośc stwarza spory problem w zyciu towarzyskim, uniemożliwia zawierania nowych znajomości , zawierania silniejszych więzi takich jak miłość lub przyjaźń. Problemem staje się czerpanie radości ze spędzania czasu z bliskimi osobami. Przeszkadza w publicznym wypowiadaniu się oraz podczas wygłaszania swojego zdania. Sprawia to, że inni nie zauważają mocnych stron osoby nieśmiałej, a w oczy rzuca się jedynie brak odwagi i wycofanie, często temu towarzyszy niestety szykanowanie, przez co dochodzi czasami nawet do samobójstw, które są następstwem depresji. Można to oczywiście zmienić, za pomocą licznych zajęć socjoterapeutycznych dziecko może nabrać doświadczenia w życiu społecznym i zyskać pewność siebie. Zmiany umożliwiają efektywniejszą współpracę w grupie. Celem mojej pracy jest ukształtowanie umiejętności poradzenia sobie z nieśmiałością wśród dzieci w świetlicy szkolnej, podniesienie ich poczucia wartości oraz dostarczenie dzieciom poczuia własnej wartości, bezpieczeństwa i optymistycznego podejścia do siebie i innych. Wymaga to dużo czasu, ale zapobieganie nieśmiałości wymaga odpowiedniego kształtowania osobowości wychowanków, a najważniejsze jest to , aby dbać o wpajanie prawidłowych ideałów, dopilnowanie aby stawiane wyzwania były na poziomie możliwości realizacji. Nieśmiałość izoluje od ludzi, znacznie utrudnia kontakt, niszczy poczucie koherencji, bardzo utrudnia wykorzystanie potencjału intelektualnego, w rezultacie prowadzi to do niskich ocen w szkole, odrzucenia przez rówieśników. Dzieci w wieku wczesnoszkolnym uczą się dopiero kontaktów z innymi dziećmi, posiadają wówczas wiedzę zasięgniętą z domu. Poprzez obserwację dziecko widzi, kto, czy i po co liczy się z jego zdaniem, zauważa wówczas, czy to co mówi ma jakiekolwiek znaczenie, czy ktoś się z nim liczy. Bardzo wiele zależy od sytuacji rodzinnej , różnych schematów obowiązujących w rodzinnym domu, jak domownicy się do siebie nawzajem odnoszą . Chciałabym zwrócić szczególną uwagę na wzmocnienie dzieci podczas moich zajęć . Znając swoje mocne strony można znacznie więcej zdziałać , Zachowanie dzieci jest pośrednio i bezpośrednio uzależnione od stopnia rozwoju, gdyż dzieci prawidłowo rozwinięte mają większe możliwości podcz

Definicja stresu zakłada, że jest to sytuacja, w której dana jednostka ocenia posiadane przez siebie zasoby jako niewystarczające do poradzenia sobie z nią. To zjawisko powszechne, dotyczące osób w każdym wieku. W przypadku dzieci i młodzieży jednym z głównych źródeł stresu jest szkoła. Niniejsza praca została poświęcona tematyce stresu w odniesieniu do młodzieży ponadgimnazjalnej, szczególnie maturzystów, którzy mogą doświadczać silnego napięcia w związku z koniecznością zmierzenia się z egzaminem dojrzałości. Niezależnie od tego, czym stres jest spowodowany, najczęściej wywołuje on szereg nieprzyjemnych emocji, co w konsekwencji wywołuje dążenie jednostki do zminimalizowania negatywnych doznań. Próby zmierzenia się z tym niepożądanym zjawiskiem określane są mianem radzenia sobie ze stresem. W danej pracy został zaprezentowany przykładowy konspekt zajęć, których celem jest zaznajomienie młodzieży z tematyką i specyfiką stresu oraz przedstawienie niektórych technik radzenia sobie z nim. Zajęcia zostały przeprowadzone w grupie maturzystów, uczniów Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych w Szczercowie.

Niniejsza praca porusza temat kształtowania wartości wśród dzieci uczęszczających do klas I- III Szkoły Podstawowej pryz pomocz bajkoterapię oraz jak ważna jest ich obecności w życiu młodego człowieka. Na wstępie opisuję wpływ wartości moralnych na poszczególne aspekty życia dorosłych ludzi i jak ważną rolę odgrywają w odkrywaniu własnego katalogu przez dzieci, w odniesieniu do współczesnego świata przepełnionego negatywnymi wzorcami. Nawiązuję również do pierwszego rozdziału mojej pracy, mianowicie jak przebiega rozwój dziecka w okresie młodego wieku szkolnego, jak odbiera otaczający go świat i przekazywane wartości oraz odwołuję się do głównego wątku niniejszej pracy licencjackiej; bajkoterapii. W pierwszym rozdziale opisuję rozwój dziecka w wieku 7- 9 lat, z uwzględnieniem rozwoju fizycznego, poznawczego, moralnego, emocjonalnego oraz społecznego. W rozwoju fizycznym skupiłam się na tych aspektach, które mają pośredni wpływ na przystosowanie społeczne. W kolejnym podrozdziale będącym w tematyce rozwoju poznawczego, opisałam w jaki sposób dziecko spostrzega rzeczywistość, na czym skupia swoją uwagę, jak rozwija się jego pamięć. W podrozdziale odnośnie rozwoju moralnego opisuję istotę występowania moralności w społeczeństwie i wynikające z niej wartości. Szczególny nacisk kładę tutaj, w jaki sposób dzieci wkraczają w świat moralnych wartości oraz, które osoby mają największy wpływ na jego pozytywne ukształtowanie. Przy poruszaniu tematyki rozwoju emocjonalnego odniosłam się do wpływu emocji na życie każdego człowieka, w jaki sposób emocjonalność kształtuje się u dzieci oraz różnice w jego wyrażaniu. Opisałam również najbardziej charakterystyczne uczucia oraz wynikające z nich gwałtowne reakcje wśród dzieci. W ostatnim podrozdziale opisującym rozwój społeczny, skupiłam się na relacjach interpersonalnych dziecka oraz trzech procesach socjalizacji, przez które przechodzi dziecko. Kolejny rozdział znajdującym się w pracy licencjackiej przedstawia położenie dziecka względem otaczającego i przekazywanego mu świata wartości. Ukazuje, dlaczego posługiwanie się społecznie cenionym katalogiem wartości jest tak ważne w życiu dziecka. Opisuję w nim również jego pedagogiczne ujęcie i zapatrywania oraz propozycje sposobów kształtowania świata wartości. W rozdziale trzecim opisuję placówkę opiekuńczo wychowawczą, względem której podjęłam się poruszenia tematu kształtowanie wartości wśród dzieci uczęszczających właśnie do tej placówki. Zawarłam w nim cele i zadania jasno określone przez władze państwowe, a także jakimi metodami posługuje się w prawidłowym kształceniu i wychowywaniu dzieci. W rozdziale czwartym skupiłam się na konkretnej placówce, w której przeprowadzałam zaplanowany wcześniej projekt. Ujęłam w nim dokładne położenie instytucji, jej infrastrukturę, założenia, cele i zadania, z kim współpracuje, na co kładzie szczególny nacisk. Opisałam również misję szkoły, a także założony model wychowanka, który opuszcza szkołę. Ukazałam rów

Wulgaryzacja języka jest coraz bardziej popularna we współczesnym świecie. W mojej pracy licencjackiej chciałabym się zająć tym problemem. Wulgaryzacja jest widoczna w internecie, telewizji, w książkach czy nawet w muzyce, której słuchamy. Rozwoju językowego nie możemy spowolnić, jest taki sam u wszystkich z nas. Spowalnia się on jedynie w niektórych przypadkach np. izolowanie dziecka od niemowlęcia od otoczenia. Około 5 miesiąca dziecko zaczyna gaworzyć, a mowa rozwija się później. Dziecko zaczyna od mało skomplikowanych słów takich jak: mama, tata, baba. Później rozwój językowy jest coraz większy. Dziecko poznaje coraz więcej słów, a co za tym idzie dziecko zaczyna powtarzać po innych. Może też zacząć używać wulgaryzmów, ponieważ dziecko nie rozumie jeszcze większości słów jakich używa. Uważa, że skoro usłyszało dane słowo od mamy czy w telewizji to wolno je używać. Dlatego widząc już w młodym wieku, musimy reagować. Wytłumaczyć dziecku, że to nie są ładne słowa i nie powinno ich używać. Wulgaryzacja języka w internecie: dziecko będące w wieku szkoły podstawowej korzysta bardzo dużo z komputera. Przesiadując w "sieci" ogląda wiele filmów, słucha różnej muzyki. Większość z nich nie jest wolna od wulgaryzmów, dlatego musimy mieć kontrolę nad tym co robią nasze dzieci, na jakie strony wchodzą. Muzyka, a najbardziej hip-hop są ogromem przekleństw. W mojej pracy podałam kilka przykładowych utworów, jednak jest ich więcej. A telewizja? Również w programach telewizyjnych widzimy wulgaryzmy. W przykładowym programie dla dzieci "Mali giganci" słyszymy jak jedna z jurorek przeklina wypowiadając się o występach dzieci. Czy chcemy aby w naszym kraju rządził język prostacki i niekulturalny? Cykl 5 zajęć przeprowadziłam w szkole podstawowej im. UNICEF w Grabowie nad Prosną. Dzieci z klasy 5a są to osoby, u których już kilkakrotnie usłyszało przekleństwa i dlatego mnie tam skierowano. Dzieci bardzo chętnie uczestniczyły w moim zajęciach i chętnie odpowiadały na moje pytania. Były chłonne wiedzy. Zajęcia upłynęły nam w miłej atmosferze. Byłam bardzo zadowolona z ich przebiegu, a dzieci jak się okazało wzięły sobie do serca to, o czym mówiłam i zaczęły kształtować swoje słownictwo i swoich rówieśników.

Pracę moją poświęciłam działaniom profilaktycznym w placówce jaką jest Świetlica środowiskowa. Działania te mają na celu zapobiegać, hamować zachowania niepożądane u dzieci z rodzin dysfunkcyjnych. Wybrałam temat ten ze względu na obecną sytuację która dotyka dzieci oraz młodzież. W pierwszym rozdziale opisałam rozwój dziecka w wieku wczesnoszkolnym. Jest to wiek kiedy dziecka najbardziej jest narażone na wszelkie zagrożenia ze środowiska. Następnie opisałam czym jest rodzina, jakie pełni funkcje. W pracy chciałam dotknąć tematyki dzieci z rodzin dysfunkcyjnych które są narażone na akty przemocy, agresji ze strony najbliższych. Dzieci te bardzo często nie potrafią zapanować nad swoimi emocjami, agresją. Następnie opisałam placówkę gdzie przeprowadziłam zajęcia z dziećmi. Opisałam jej cele, zadania. Opisałam jakie metody wykorzystałam w części projektowej. Część projektową przeprowadziłam w świetlicy nr 2 w Legnicy. Poprzez swoje zajęcia chciałam zapobiec oraz zahamować zachowania niepożądane u wychowanków. Po rozmowie z wychowawcą świetlicy wiedziałam że zajęcia powinny opierać się głównie na uświadomieniu oraz nauce ich czym są emocje i jak z negatywnymi sobie radzić.Kilkoro wychowanków miało już problemy z prawem. Chciałam aby wychowankowie potrafili sobie radzić w sytuacjach stresujących, są oni narażeni na takie w swoich domach, środowisku lokalnym. Uświadomiłam im czym są emocje, jak sobie poradzić z frustracją. Zajęcia upłynęły w bardzo miłej atmosferze.

Niniejsza praca opisuje aktywne formy spędzania czasu wolnego dzieci w wieku wczesnoszkolnym, w świetlicy środowiskowej. Każdy z rozdziałów pracy koncentruje się na nieco innym zagadnieniu związanym ze specyfiką głównego tematu. W pierwszym rozdziale opisana jest problematyka związana z czasem wolnym, podzielona na cztery fazy rozwoju: fizyczny, poznawczy, społeczno-moralny i emocjonalny. Drugi z rozdziałów przedstawia problematykę czasu wolnego koncentrując się na definicji oraz życiu dziecka. Rozdział trzeci opisuje działalność wszystkich świetlic środowiskowych przedstawiając jej cele, formy, funkcję, ale także organizację pracy. Natomiast czwarty rozdział skupia się na jednej konkretnej placówce wymieniając jej charakterystyczne cechy. Rozdział piąty jest typowo metodologiczny, ponieważ w pełni kieruje uwagę na metody i formy całego projektu. Ostatnia część pracy to projekt oddziaływań wychowawczych, który zawiera sześć scenariuszy zajęć oraz refleksję pedagogiczną.

Celem mojej pracy jest kształtowanie adekwatnej samooceny. Skupia się ona na oddziaływaniach skierowanych do dzieci w wieku wczesnoszkolnym, które są wychowankami wielofunkcyjnej placówki opiekuńczo-wychowawczej. Praca zawiera charakterystykę rozwoju dziecka w wieku 6-9 lat, ze szczególnym uwzględnieniem obszarów ściśle związanych z kształtowaniem się samooceny. Przedstawia ujęcia definicyjne samooceny oraz terminów pokrewnych. Uwzględnia szereg czynników, które mają wpływ na rozwój samooceny, takich jak środowisko rodzinne, opinia społeczna, porównania czy efekty własnej aktywności. Porusza również problematykę dotyczącą korzyści oraz zagrożeń towarzyszących różnym rodzajom samooceny. Praca zawiera, także metodyczne podstawy oddziaływań opiekuńczo-wychowawczych zorientowane na kształtowanie adekwatnej samooceny oraz opracowane, w oparciu o nie, scenariusze zajęć. Część praktyczną pracy zamyka refleksja pedagogiczna dotycząca przeprowadzonych scenariuszy zajęć.

Tematem mojej pracy licencjackiej jest Wspomaganie wychowanków Wrocławskiego Centrum Opieki i Wychowania w wieku 3-5 lat w budowaniu pozytywnych kontaktów interpersonalnych. Wybrałam ten temat, gdyż miałam okazję być wolontariuszką w tej właśnie placówce. Podczas kontaktów z dziećmi zauważyłam wiele negatywnych zachowań, jakie przejawiają. To właśnie spowodowało, że zajęłam się tą problematyką. Na początku mojej pracy licencjackiej skupiłam się na tym, aby przedstawić jakie skutki ma brak umiejętności budowania pozytywnych kontaktów interpersonalnych. Zalicza się do nich m.in. brak zdolności do tworzenia jakichkolwiek związków z drugim człowiekiem, nieprawidłowe funkcjonowanie w społeczeństwie, a także wiele trudności w dorosłym życiu, poprzez brak współpracy z innymi ludźmi. W pierwszym rozdziale opisałam rozwój fizyczny, poznawczy, emocjonalny, społeczny i moralny dzieci w wieku 3-5 lat, aby wiedzieć jakich umiejętności należy wymagać od dzieci w tym właśnie wieku i co jest normą, a co nie. W drugim rozdziale skupiłam się na problematyce kontaktów interpersonalnych. Wiedząc, że człowiek jest istotą społeczną, aby prawidłowo funkcjonować musi potrafić się komunikować z innymi ludźmi. Brak tej umiejętności, w efekcie może prowadzić do samotności i poczucia bezradności. W kontakcie z drugą osobą niewątpliwie ważne jest to, aby nie oceniać ludzi po wyglądzie, komunikacja niewerbalna, gestykulacja, dotyk oraz proksemika. Warto również zaznaczyć, iż ogromny wpływ na budowanie pozytywnych kontaktów interpersonalnych ma socjalizacja, czyli proces zdobywania umiejętności porozumiewania się z innymi ludźmi. Dzięki prawidłowej socjalizacji dziecko uczy się określonych norm, wartości i zachowań społecznych. Na prawidłową socjalizację niewątpliwie mają wpływ przede wszystkim rodzina oraz grupy rówieśnicze. Negatywne zachowania, jakie mają miejsce podczas kontaktów interpersonalnych to przede wszystkim: agresja fizyczna, werbalna, pośrednia oraz cicha. Placówka, w której zaobserwowałam problem, jakim jest brak umiejętności budowania pozytywnych kontaktów interpersonalnych to wielofunkcyjna placówka opiekuńczo-wychowawcza, która swoimi działaniami obejmuje zadania i funkcje przewidziane dla placówek typu socjalizacyjnego, interwencyjnego oraz specjalistycznoo-terapeutycznego. Nazwa tej placówki to Wrocławskie Centrum Opieki i Wychowania. Zajduje się ona we Wrocławiu na ulicy Lekcyjnej 29. W celu rozwijania i wzmacniania pozytywnych kontaktów interpersonalnych u dzieci w wieku 3-5 lat postanowiłam skupić się na tym, aby nauczyć dzieci przede wszystkim pomagać innym, uświadomić im znaczenie wartości współpracy z innymi, pokazać w jaki sposób należy szukać autorytetu dla siebie, a także wspólnie poznaliśmy pojęcie empatii i dowiedzieliśmy się do czego jest ona nam potrzebna w życiu. Stawiając sobie za zadanie wspomaganie wychowanków Wrocławskiego Centrum Opieki i Wychowania w budowaniu pozytywnych kontaktów interpersonalnych wykorzystałam takie metody jak me

Praca licencjacka dotyczy zajęć teatralnych dla grup w wieku od 6 – 12 lat w Ognisku Wychowawczym nr 6 we Wrocławiu . Praca ma charakter projektowy i skupiam się w niej przede wszystkim na wytłumaczeniu jak ważna dla rozwoju emocjonalnego dziecka w wieku 6 – 12 lat jest edukacja artystyczna. W mojej pracy odwołuję się do teatru jako jednej z lepszych form rozwoju artystycznego u dzieci, ponieważ związane jest to z moimi zainteresowaniami i pracą. Teatr jest według mnie jedną z najbardziej rozwijających dziedzin sztuki, które kształtują dziecko nie tylko twórczo, kreatywnie i artystycznie, ale przede wszystkim pomagają mu się otworzyć, poznać własne psychiczne słabości i wypracować „sposoby” na ich zwalczanie. Teatr uczy dzieci także komunikacji, pracy w grupie i wyrażania emocji. Do realizacji mojego projektu wybrałam grupę dzieci w wieku 6 – 12 lat z Ogniska Wychowawczego nr 6, ponieważ jest to młodzież bardzo zdolna i chętnie aktywizująca się w proponowanych im zajęciach teatralnych. Większość z tych dzieci ma już problemy z akceptacją siebie, otwarciem i komunikacją a także wyrażaniem emocji. Moja praca składa się z sześciu rozdziałów, przy czym rozdział ostatni jest już opisem części projektowej mojej pracy. W rozdziale pierwszym skupiam się na psychologii rozwojowej dziecka w młodszym weku szkolnym, w kontekście rozwoju poznawczego, fizycznego, moralnego, społecznego i emocjonalnego. W rozdziale drugim koncentruje się już na edukacji artystycznej i teatrze jako formie wyrażania siebie. Wyjaśniam czym jest edukacja artystyczna, jakie ma znaczenie dla rozwoju dzieci i młodzieży. Odwołuję się również do historii teatru i jego znaczenia w dzisiejszej edukacji artystycznej. Rozdział trzeci i czwarty opisuje placówkę, w którym przeprowadzałam mój projekt, skupiając się na funkcjonowaniu tego miejsca, jego strukturach, formach, celach, kadrze i wychowankach. Ponieważ Ognisko Wychowawcze nr 6 podlega pod Zespół Ognisk Wychowawczych, to w rozdziale III opisywałam dokładnie funkcje i zadania ZOWu, zaś w rozdziale IV skupiłam się już na samym Ognisku nr 6 i jego strukturze. Rozdział V w mojej pracy dotyczy metod i technik jakie wykorzystywałam w realizowanym przeze mnie projekcie teatralnym. Rozdział VI dotyczył już opisu mojej pracy projektowej, kolejności przeprowadzonych zajęć, dołączonych konspektów a także ewaluacji i podsumowania realizacji projektu.

Praca licencjacka dotyka problemu podejmowania skutecznych działań wychowawczych, skoncentrowanych na rozwoju sfery emocjonalnej w warunkach opieki instytucjonalnej z dziećmi w młodszym wieku szkonym. W pracy zostały przeanalizowane najpopularniejsze teorie Inteligencji Emocjonalnej (IE) oraz wynikające z nich kompetencje emocjonalne. Na podstawie analizy literatury ustalono najczęściej spotykane deficyty w zakresie zdolności emocjonalnych u dzieci przebywających w instytucjonalnych formach opieki oraz podęto próbę przeciwdziałania ich powstaniu poprzez rozwijanie zdolności posiadanych przez dzieci. W przeprowadzonym cyklu zajęć skoncentrowano się na poszerzaniu wiedzy dotyczącej emocji, budowaniu świadomości emocjonalnej w dzieciach oraz wzmacnianiu skłonności do refleksji.

Niniejsza praca zawiera analizę zagrożeń korzystania z cyberprzestrzeni. Skupia się na przedziale wiekowym 10-12 lat, w którym to dzieci coraz częściej korzystają z internetu. Nieodpowiednia wiedza na temat korzystania z tego medium, jest przyczyną wielu negatywnych zdarzeń pojawiających się w życiu młodego człowieka. W pracy zawarta jest problematyka takich zjawisk jak: cyberprzemoc, stalking oraz grooming. Opisana została również szkodliwość treści zawartych w internecie dla oddziaływań wychowawczych, a także destrukcyjny wymiar gier komputerowych. Dopełnieniem tych rozważań jest podrozdział dotyczący uzależnienia od internetu. Jeden z rozdziałów zawiera opis działań, które podejmowane są na rzecz bezpieczeństwa w cyberprzestrzeni. Z tego względu, iż miejscem pracy pedagogicznej uwzględnionym w tytule pracy jest szkoła podstawowa, zawarty jest również opis uwarunkowań prawnych, funkcji i zadań realizowanych przez tę placówkę. Aby przeciwdziałać zagrożeniom, na które narażone są dzieci korzystające z cyberprzestrzeni ważny jest dobór odpowiednich celów i metod działania, którym został poświęcony jeden z rozdziałów, będąc jednocześnie teoretycznym wstępem do projektowej części opracowania. Druga część pracy zawiera propozycje odziaływań wychowawczych w formie scenariuszy zajęć do przeprowadzenia w szkole podstawowej, w ramach lekcji wychowawczej.

We wstępie mojej pracy zatytułowanej „Profilaktyka uzależnień od gier komputerowych uczniów klas IV-VI szkoły podstawowej” znajdują się informacje dotyczące: historii gier komputerowych, definicji terminu „uzależnienie” z uwzględnieniem podziału na uzależnienie od substancji i czynności, metod zapobiegania uzależnieniom, czynników wywołujących uzależnienie, symptomów uzależnień. Opisane zostały rodzaje gier komputerowych. We wstępie wyjaśniłam motywację podjęcia takiego tematu pracy. W rozdziale pierwszym opisałam w jaki sposób przebiega rozwój dzieci uczęszczających do klas IV-VI z podziałem na rozwój: emocjonalny, społeczny, poznawczy i intelektualny, fizyczny. W części tej skupiłam się na tych sferach życia dziecka, które powiązane są z uzależnieniem od gier komputerowych. Ze względu na podejmowany temat pracy przybliżyłam również zjawisko zagrożeń w kontekście zahamowania rozwoju u jednostek, które borykają się z problemami nadmiernego korzystania z komputera. W rozdziale drugim przedstawiłam zakres problemu, odwołując się do literatury, ukazałam jak problem uzależnienia od komputerów jest przedstawiany. Przybliżyłam pojęcie jakim jest uzależnienie, zespół przykrych objawów, układ nagrody w mózgu, opisałam rodzaje gier komputerowych, a w tym gier MMO, które zaliczane są do najbardziej niebezpiecznego rodzaju gier ze względu na fakt, iż tworzone są przez samych graczy, co sprawia że są czasochłonne, wymagają zaangażowania i poświęcenia. W drugim rozdziale wyjaśniłam w jaki sposób gry komputerowe wpływają na kontakty interpersonalne – taki rodzaj rozrywki budzi w dzieciach agresję. Przedstawiłam zagrożenia zdrowotne jakie wywołują, oraz sposoby zapobiegania powstawaniu różnego rodzaju zaburzeń zdrowotnych – higiena pracy przy komputerze. Ważnym aspektem tego rozdziału jest wyjaśnienie jakie znaczenie w życiu młodego człowieka ma czas wolny. Dziecko, które jest pozostawione same sobie, któremu opiekunowie nie poświęcają uwagi, nie proponują różnych form spędzania czasu wolnego, narażone jest na uzależnienia różnego rodzaju, w tym uzależnienie od gier komputerowych. Opisałam działania profilaktyczne, jakie zostały już podjęte (kampanie społeczne). Trzeci rozdział dotyczy funkcjonowania placówki oświatowo-wychowawczej jaką jest szkoła podstawowa. Natomiast czwarty rozdział poświęcony został Szkole Podstawowej nr 1 w Pieszycach. Opisane zostało środowisko w jakim znajduje się szkoła, jej statut, program wychowawczy, program profilaktyki, program naprawczy, kadra szkolna oraz wychowankowie. Ze względu na fakt, iż przekazywanie wiadomości bądź wpajanie wartości dzieciom nie może odbywać się w sposób przypadkowy, w piątym rozdziale przybliżone zostały metody pracy z dziećmi jakie wykorzystałam w scenariuszach zajęć: technika burzy mózgów, drama, technika swobodnej ekspresji plastycznej oraz pogadanka. Część teoretyczna mojej pracy została zakończona podsumowaniem. W części praktycznej znajdują się przede wszystkim cztery scenariusz przeprowadzonych za

Moja praca dotyczy umiejętności współpracy w grupie rówieśniczej dzieci trzyletnich w środowisku przedszkolnym. Opisuje ona rozwój dziecka w wieku trzech lat pod względem fizycznym, poznawczym, moralnym, emocjonalnym i społecznym. Scharakteryzowane zostało pojęcie grupy rówieśniczej, jak i współpracy i współzawodnictwa. Również zostało poruszone pojęcie integracji, jako metody oddziaływań wychowawczych. Miejsce ma także opis metod aktywizowania dzieci takich jak: zabawy indywidualne i grupowe dzieci. Zainteresowanie tym tematem pozwoliło mi na zawarcie informacji o pedagogice zabawy KLANZA, a także zabawy metodą ruchu rozwijającego Weroniki Sherborne. Moja praca ze względu na swój temat opisuje placówkę opiekuńczo-wychowawczą jaką jest przedszkole. Projekt został przeprowadzony w Niepublicznym Przedszkolu "Akademia Przedszkolaka", które znajduje się w Sobótce i właśnie tą placówkę szczegółowo w swojej pracy charakteryzuję. W swoim projekcie przeprowadziłam pięć zajęć z dziećmi trzyletnim w owym Przedszkolu.

Tematem mojej pracy jest rozwijanie postaw twórczych u dzieci poprzez zajęcia z fotografią, w której głównym celem było zapoznanie ich z owym pojęciem oraz zastosowaniem go w życiu codziennym. Za nim przeszłam do głównego tematu opisałam również w swojej pracy rozwój: poznawczy, emocjonalny, moralny, społeczny i fizyczny dziecka w przedziale wiekowym 10-13. Dzięki tej wiedzy mogłam dostosować swoje zajęcia, tak, aby były one adekwatnie do wieku uczniów. W II rozdziale skoncentrowałam się na scharakteryzowaniu subdyscypliny pedagogiki, jaką jest pedagogika twórczości, która skupiona jest na warunkach i metodach, które pobudzając nasz potencjał twórczy oraz postawie, która ukierunkowana jest na niesieniu pomocy dzieciom i dorosłym a także związanymi z nią kluczowymi pojęciami. Ważne są w tym temacie również pojęcia takie jak: pojęcie twórczości oraz myślenia twórczego, które nie posiadają głównej definicji natomiast są one dużym obiektem zainteresowań wielu naukowców. Oczywiście ważna jest również przy tym postawa twórcza, którą określa się mianem „ dyspozycji do tworzenia” i od której oczekuje się umiejętności: spostrzegania, rozumienia, reagowania, stawiania pytań i angażowania się w konkretne działania. Należy również wspomnieć jak ważne są cechy charakteru takie jak: wytrwałość, otwartość na świat, koncentracja, odpowiedzialność, pewność siebie, determinacja, które stanowią warunek pracy twórczej. Jak wspomniałam na początku rozwijanie owej postawy w mojej pracy oparte jest również na zajęciach związanych z fotografią, która jest środkiem ekspresji swobodnej. Fotografią pasjonuję się od kilku lat, dlatego uważam, iż jest to świetna forma wyrażania swoich, emocji, cech charakteru, punktu widzenia za pomocą zdjęć. Przybliżyłam w skrócie historię fotografii, w której częstym tematem prac była architektura sakralna i renesansowa, dzięki której wciąż szukano nowych inspiracji, co skutkowało często zmianą własnego stylu do otaczającego nas świata. Zauważono również, iż to, co nas otacza nie tylko można wyrazić poprzez uchwycenie architektury, ale również poprzez ukazanie w inny sposób natury, przedmiotów oraz otaczających nas ludzi. W III rozdziale skupiłam się głównie na historii polskiego szkolnictwa , którą Okoń definiuje jako: ,, instytucje oświatowo-wychowawczą, która zajmuje się kształceniem dzieci, młodzieży oraz dorosłych, odpowiednio do przyjętych w danym społeczeństwie celów i zadań oraz koncepcji oświatowo-wychowawczych i programów, aby osiągnąć te cele potrzebna jest odpowiednio wykształcona kadra pedagogiczna, nadzór oświatowy, baza lokalowa, wyposażenie i zabezpieczanie budżetowe skarbu państwa oraz samorządów lub innych źródeł. Szerzej nasze szkolnictwo opisałam w IV rozdziale, który poświeciłam opisaniu konkretnej wybranej przez siebie instytucji, jaką jest szkoła podstawowa nr 113 we Wrocławiu, w której zamieściłam konkretne cele i zadania, jakie spełnia moja placówka. Natomiast ostatnie dwa rozdziały były poświęcone głownie meto