Celem mojej pracy jest przekazanie młodzieży wiedzy na temat uzależnień, która może sprawić, iż będą stronić od używek oraz kształtowanie w nich postawy asertywnej. Zaprojektowany warsztat kieruję do młodzieży w wieku 16 lat, która chce poznać problematykę uzależnienia alkoholowego oraz nauczyć się zachowań asertywnych w relacjach z rówieśnikami. Moja praca składa się z trzech rozdziałów. W pierwszym z nich, zatytułowanym „ Problem spożywania alkoholu przez młodzież szkolną w świetle literatury przedmiotu” przedstawiłam zmiany jakie zachodzą w okresie dorastania, przyczyny, skale oraz specyfikę konsumpcji alkoholu wśród nastolatków w Polsce. Następnie skupiłam się na konsekwencjach spożywania alkoholu w okresie dorastania oraz na mechanizmie powstawania uzależnienia. Na koniec rozdziału przedstawiłam możliwości i formy przeciwdziałania spożywaniu alkoholu przez młodzież szkolną. Rozdział drugi pt. „Podstawy metodyki projektowania szkoleń” zawiera zagadnienia związane z metodyką projektowania działań warsztatowych. W ostatnim rozdziale zaprezentowałam autorski projekt pt. „Zawsze masz wybór. Alkoholowi mówię nie”. Warsztat składa się z dwóch rozbudowanych sesji. W aneksie natomiast załączam szczegółowy konspekt tego warsztatu.

Celem mojej pracy jest zaprezentowanie i analiza zagadnienia związanego zaburzeniami ASD u dzieci oraz trudności, jakie w związku z nim napotykają ich rodziny w trakcie stawiania diagnozy oraz terapii. Zaprojektowany przeze mnie warsztat chciałabym skierować do rodziców/opiekunów prawnych dziecka, którzy opiekują się i wychowują syna lub córkę ze spektrum autyzmu, doświadczają nadmiernego stresu, nie są w pełni usatysfakcjonowani z relacji panujących w rodzinie. W jego trakcie moim celem będzie zaprezentowanie im bezprzemocowego sposobu komunikowania się (metoda Porozumienia bez Przemocy autorstwa M. B. Rosenberga), technik aktywnego słuchania, a także prostych technik oddechowych oraz treningu autogennego J. H. Schultza, który pomaga łagodzić napięcie oraz stres. Moja praca składa się z trzech rozdziałów. W pierwszym z nich, zatytułowanym Autyzm jako zaburzenie rozwoju dziecka oraz problem jego rodziców, poruszam kwestie związane z definiowaniem autyzmu, jego symptomatologią oraz etiologią. Poświęcam w nim również miejsce przedstawieniu, w jaki sposób dziecko dotknięte ASD funkcjonuje w środowisku rodzinnym jak i społecznym. Na podstawie dostępnych mi badań prezentuję krótko sylwetki jego rodziców, oraz problemy związane z komunikacją w rodzinie. W rozdziale drugim pt. Terapia dziecka autystycznego, koncentruję się na procesie diagnozy ASD oraz narzędziach, które są w jej trakcie wykorzystywane. Przedstawiam dostępne obecnie terapie, główny nacisk kładę jednak na program TEACCH. Prezentuję również techniki relaksacyjne - na przykładzie treningu autogennego. Na samym końcu przedstawiam problemy, których na co dzień doświadczają dzieci dotknięte ASD i ich rodzice. Celem tego rozdziału jest wskazanie, w jaki sposób powinno się przeprowadzić holistyczną diagnozę, i czym kierować się przy doborze odpowiedniej terapii, zarówno dla dziecka jak i członków rodziny. Ostatni rozdział pt. Warsztat dla rodziców dzieci z ASD zawiera autorski projekt szkolenia. W tej części pracy zawarłam zagadnienia związane z metodyką projektowania szkoleń (w oparciu o cykl uczenia się Davida A. Kolba) oraz prezentację projektowanych działań edukacyjnych. Opisuję jego cele i założenia oraz grupę odbiorców, do których jest kierowany. Następnie kolejno charakteryzuję jego poszczególne części. Szczegółowy scenariusz warsztatu wraz potrzebnymi do jego przeprowadzenia dokumentami załączam w Aneksie.

Celem mojej pracy dyplomowej jest zaprezentowanie i analiza zagadnienia, jakim są cyberzaburzenia i cyberuzależnienia. Zaprojektowany warsztat skieruję do młodzieży licealnej, których dotyczy ten problem i pokazać im, w jaki sposób można mu przeciwdziałać. Moja praca składa się z trzech rozdziałów. W pierwszym z nich, zatytułowanym Uzależnienia behawioralne, poruszam temat zarówno nałogów z związanych z używaniem substancji jak też związanych z zachowaniami. Kolejno przedstawiam definicje podstawowych pojęć oraz klasyfikacje uzależnień skutki. W rozdziale drugim pt. Zagrożenie młodzieży cyberuzależnieniami opisuję to zjawisko w świetle wyników badań. Przedstawiam także istotę i rodzaje profilaktyki. Ostatni rozdział zawiera mój projekt warsztatu dla młodzieży szkół średnich. Zawarłem tu zagadnienia związane z metodyką organizowania szkoleń oraz prezentację autorskiego cyklu działań edukacyjnych. Opisuję cele i założenia szkolenia, grupę odbiorców, do której jest kierowany. Następnie charakteryzuję jego poszczególne części. Szczegółowy scenariusz warsztatu załączam w Aneksie.

Celem mojej pracy dyplomowej jest zaprezentowanie i analiza zjawiska cyberprzemocy. Zaprojektowany warsztat chciałabym skierować do uczniów szkół średnich, których dotyczy ten problem oraz pokazać im, w jaki sposób można mu przeciwdziałać. Moja praca składa się z trzech rozdziałów. W pierwszym z nich, zatytułowanym „Nastolatki i zjawisko cyberprzemocy w świetle literatury przedmiotu” na początek charakteryzuję nastolatków w późnej fazie dorastania. Kolejno przedstawiam definicje podstawowych pojęć jak: cyberprzemoc oraz typologie ofiar, zaproponowaną przez Jacka Pyżalskiego. Po tym przytaczam klasyfikację zagrożeń związanych z funkcjonowaniem online również jego autorstwa. W tej części pracy skupiłam się też porównaniu przemocy tradycyjnej wirtualnej. Na koniec przedstawiam występowanie, rodzaje i sposoby realizacji cyberagresji. W rozdziale drugim pt. „Uczniowie szkół średnich w przemocowej cyberprzestrzeni” opisuję to zjawisko w świetle wyników badań. Przedstawiam podstawowe wiadomości o profilaktyce, ponieważ zaprojektowany warsztat ma służyć przeciwdziałaniu cyfrowej przemocy. Ten rozdział zawiera również charakterystykę sprawcy, ofiary i świadka cyberagresji i ich znaczenie w wyrządzaniu szkód w wirtualnym świecie. Ostatni rozdział zawiera mój projekt warsztatu pt. „Mój kolega z ławki jest pixelem” dla uczniów szkół średnich. Po przedstawieniu metodyki szkoleń prezentuję autorski projekt działań. Opisuję cele i założenia szkolenia, grupę odbiorców, do której jest kierowany. Następnie charakteryzuję jego poszczególne części. Szczegółowy scenariusz warsztatu załączam w Aneksie.

Celem mojej pracy dyplomowej jest przedstawienie zagadnienia kłamstwa w komunikacji interpersonalnej. Zaprojektowany warsztat kieruję do studentów Pedagogiki w Uniwersytecie Wrocławskim specjalność poradnictwo i pomoc psychopedagogiczna, dla których zdobyta wiedza, umiejętności i ukształtowane w tym zakresie postawy będą pomocne w pracy życiu prywatnym. Moja praca składa się z trzech rozdziałów. W pierwszym przedstawiam: definicje kłamstwa, badania nad nim (ze szczególnym uwzględnieniem kłamstwa dzieci i młodzieży), motywy typy i strategie kłamstwa, psychologiczny portret kłamcy, sposoby jego wykrywania. W rozdziale drugim opisuję kłamstwo w odniesieniu do komunikacji interpersonalnej i skutki kłamstwa. Ostatnia część pracy zawiera krótki opis poradnictwa, następnie metodyczne podstawy projektowania szkoleń i autorski projekt warsztatu.

Celem mojej pracy jest opisanie przygotowania młodych dorosłych do budowania dobrych relacji małżeńskich. Szczególną uwagę zwróciłam na uwarunkowania jakości i czynniki wpływające na poczucie szczęścia w małżeństwie. Po analizie literatury przedmiotu, utwierdziłam się w przekonaniu, że relacja i komunikacja w związku to proces, który stale ulega zmianom, a kluczowym jego elementem jest dobra komunikacja w związku. Praca składa się z trzech rozdziałów. Pierwszy nosi tytuł: „Małżeństwo jako relacja”. Opisuję w nim: społeczne i prawne rozumienie małżeństwa, uwarunkowania jego jakości i poczucia szczęścia. Rozpatruję także intymność, namiętność, zaangażowanie oraz komunikację. W drugim rozdziale, zatytułowanym: „Podstawy metodyki projektowania szkoleń” prezentuję podstawy projektowania szkoleń: definicję i charakterystykę szkoleń, przedstawiam cykl D. Kolba, czyli uczenia przez doświadczenie. Następnie opisuję etapy tego cyklu, metody i techniki szkoleniowe wykorzystane w moim autorskim warsztacie. Trzeci rozdział: „Nauka wypowiadania własnego zdania z uwzględnieniem uczuć małżonka” zawiera autorski projekt szkolenia dla młodych małżeństw. Konspekt tego warsztatu umieściłam w aneksie.

Głównym celem pracy jest opisanie wpływu środowiska rodzinnego na młodzież w okresie adolescencji we wczesnej fazie dorastania. Rodzina kształtuje tożsamość młodego człowieka, jego obraz siebie i poziom kompetencji społecznych na resztę jego dorosłego życia. Rolą rodziców jest stworzenie dziecku odpowiednich warunków rozwoju, w tym wpieranie go w kształtowaniu prawidłowych i dojrzałych postaw w tym trudnym okresie. Trudności w komunikacji między nastoletnimi dziećmi i ich rodzicami można zminimalizować dzięki zastosowaniu praktycznych sposobów zapobiegania konfliktom i rozwiązywania ich, czemu sprzyja Porozumienie bez Przemocy. Praca składa się z trzech rozdziałów. Pierwszy poświęcony jest ogólnej charakterystyce współczesnej polskiej rodziny. Zawiera: jej definicje, typy oraz strukturę; czynniki rodzinnego środowiska wychowawczego, w tym funkcje rodziny, rolę matki i ojca; główne zagrożenia i problemy współczesnych rodzin polskich. W rozdziale zatytułowanym Kształtowanie warunków rozwoju nastolatka we wczesnej adolescencji w środowisku rodzinnym znajduje się: psychopedagogiczna charakterystyka okresu wczesnej adolescencji, opis postaw rodzicielskich, stylów wychowania oraz atmosfery i komunikacji w rodzinie, z uwzględnieniem sposobów rozstrzygania konfliktów. W ostatnim rozdziale przedstawiono metodyczne podstawy projektowania szkoleń oraz autorskiego projekt warsztatu dla rodziców, poświęconego poprawie komunikacji rodziców z ich dorastającymi dziećmi (z wykorzystaniem metody Porozumienia bez Przemocy).

Celem mojej pracy dyplomowej jest zwrócenie uwagi na problem osamotnienia dzieci w wieku wczesnoszkolnym. Zaprojektowany warsztat kieruję do rodziców dzieci w wieku od 5/6 do 8/9 lat. Moja praca składa się z trzech rozdziałów. W pierwszym przedstawiam podstawowe zagadnienia teoretyczne dotyczące samotności oraz osamotnienia. Definiuję te dwa pojęcia oraz podaję rodzaje samotności i ich wpływ na człowieka. W drugim rozdziale opisuję zagadnienia w kontekście funkcjonowania dziecka w rodzinie, która może być źródłem osamotnienia dziecka. Charakteryzuje dziecko w wieku wczesnoszkolnym, a także rodzinę, jej role i funkcje. Podaję źródła osamotnienia. Ostatnia część pracy zawiera metodyczne postawy projektowania szkoleń i autorski projekt warsztatu.

Celem mojej pracy dyplomowej jest pokazanie jak media społecznościowe wpływają na adolescentów. Zaprojektowany warsztat kieruję do uczniów w wieku 16-19 lat. Moja praca składa się z trzech rozdziałów. W pierwszym przedstawiam, czym są media społecznościowe, opisuje kontekst ich rozwoju, związany z upowszechnieniem się internetu i rozwojem nowoczesnych technologii, w tym przede wszystkim wyposażonych w różnego rodzaju funkcjonalności smartfonów. W rozdziale drugim charakteryzuje okres rozwoju człowieka, jakim jest adolescencja. Określam jego orientacyjne ramy czasowe, bardzo indywidualnie w przypadku każdego nastolatka. Ostatnia część pracy zawiera metodyczne podstawy projektowania szkoleń i autorski projekt warsztatu.

Celem mojej pracy dyplomowej jest przybliżenie problemu z samooceną i samoakceptacją adolescentów. Zaprojektowany warsztat kieruję do ósmoklasistów. Moja praca składa się z trzech rozdziałów. W pierwszym przedstawiam definicje, cechy, rodzaje oraz rozwój samooceny i samoakceptacji jako postawy wobec siebie. W rozdziale drugim opisuję ogólną charakterystykę okresu dorastania, wczesnej i później fazy adolescencji. Opisuję również kształtowanie się poczucia wartości nastolatka w rodzinie, w grupie rówieśniczej i w szkole, a także możliwości wspierania młodzieży w tym zakresie. Ostatnia część pracy zawiera metodyczne podstawy projektowania szkoleń i autorski projekt warsztatu.

Celem mojej pracy dyplomowej jest przedstawienie istoty prawidłowej komunikacji w małżeństwie, a także koncepcji Porozumienia bez Przemocy. To sprzyja również rozwojowi prawidłowej relacji małżeńskiej. Zaprojektowany warsztat kieruję do małżeństw zainteresowanych tym zagadnieniem. Moja praca składa się z trzech rozdziałów. W pierwszym przedstawiam: problematykę małżeństwa oraz komunikacji. Następnie skupiam się na roli komunikacji w rozwoju więzi małżeńskiej oraz na błędach komunikacyjnych. W rozdziale drugim opisuję koncepcję Porozumienia bez Przemocy, przedstawiam jej zasady oraz komunikaty bazujące na tej metodzie. Ostatnia część pracy zawiera metodyczne podstawy projektowania szkoleń i autorski projekt warsztatu dla par małżeńskich.

Celem mojej pracy jest ukazanie wpływu urządzeń mobilnych na rozwój dzieci w wieku przedszkolnym. Zaprojektowany warsztat kieruję do rodziców dzieci w tym wieku. Pierwszy rozdział przedstawia charakterystykę rozwoju dzieci w wieku przedszkolnym. Ponadto w tym rozdziale rozwijam kwestię zabawy jako kluczowego elementu tego etapu rozwoju. W drugim rozdziale opisuję urządzenia mobilne oraz ich wpływ na dzieci w tym wieku zarówno w aspekcie pozytywnym jak i negatywnym. Przytoczone zostały również zasady bezpiecznego udostępniania tych urządzeń dzieciom. Ostatnia część pracy zawiera metodyczne podstawy projektowania szkoleń i autorski projekt warsztatu.

Celem mojej pracy przedstawienie sytuacji i problemów związanych z rozwojem dziecka w rodzinie patchworkowej. Merytorycznie problematykę tę omówiłam w trzech rozdziałach. W pierwszym zawarłam: zagadnienia terminologiczne, procesy i tendencje przemian wspólnot rodzinnych oraz pozycji rodziny w rozwoju dziecka. Z uwagi na fakt, że rodziny patchworkowe powstają najczęściej z rodzin monoparentnych, rozdział drugi poświęciłam problemom rodziny niepełnej. W rozdziale trzecim skupiłam się na rodzinie zrekonstruowanej: na procesie jej powstawania, szansach i zagrożeniach rozwoju dziecka, a także na metodach pomocnych w rozwiązywaniu problemów w takiej rodzinie. Rozdział czwarty zawiera materiał dotyczący metodyki szkoleń oraz autorskiego projektu warsztatu dla rodziców (jego konspekt jest w aneksie pracy).

Celem mojej pracy dyplomowej jest ukazanie w jaki sposób współcześnie ludzie zarządzają swoją sfera finansową oraz dlaczego robią to właśnie w taki sposób oraz jaki wpływ na te działania ma edukacja w Polsce. Zaprojektowany warsztat kieruję do młodych dorosłych, a więc ludzi, którzy funkcjonują już w sferze finansów, mają dochody i wydatki oraz pewne potrzeby w tym obszarze. Moja praca składa się z trzech rozdziałów. W pierwszym przedstawiam w jaki sposób ludzie postrzegają pieniądze, kim są młodzi dorośli funkcjonujący we współczesności oraz jak wygląda korelacja pomiędzy tymi dwoma, a więc jak Ci ludzie wydają pieniądze. W rozdziale drugim opisuję aspekt poradnictwa i edukacji finansowej oraz edukacji finansowej z jaką mamy do czynienia w Polsce. Ostatnia część pracy zawiera metodyczne podstawy projektowania szkoleń i autorski projekt warsztatu.

Umiejscowienie poczucie kontroli wywodzi się z teorii warunkowania sprawczego i jest jedną z teorii społecznego uczenia się. J. Rotter dowodzi , że każdy posiada subiektywne odczucia zdarzeń uwarunkowane poczuciem sprawstwa. Stąd też podział na osoby z wewnętrznym umiejscowieniu poczucia kontroli (internaliści) i na osoby z zewnętrznym umiejscowieniem poczucia kontroli ( eksternaliści). Internaliści wierzą, że oni sami maja wpływ na swoje życie, że wszystko zależy od wysiłku, pracy i zaangażowania. Eksternaliści uważają, że nie maja wpływu na swoje życie. Ich przyszłość jest całkowicie niezależna od nich samych. W wyniku czego nie podejmują się wyzwań, jakie stoją przed nimi, brakuje im motywacji do działania i wzmacnia się brak poczucia sprawstwa. Stają się bierni, nieufni, młodzież ponadto uczy się, że nie ma związku między tym co robią, jej zachowaniem a następstwami jakie to działanie niesie. Takie zjawisko nazywamy wyuczoną bezradnością. Według Rottera umiejscowienie poczucia kontroli swoje korzenie ma już w początkowych etapach wychowania i obserwowanej skuteczności własnych działań. W swojej pracy skupiłam się na grupie eksternalistów i wpływie zewnętrznego umiejscowienia poczucia kontroli na karierę szkolną. Podczas swojej pracy w Szkole Podstawowej im. Jana Pawła II w Żelowicach zaobserwowałam wśród uczniów tendencje do bezradności, braku poczuciu sprawstwa co objawiało się niskimi ocenami, brakiem motywacji do nauki. Zajęcia projektowe prowadziłam w Szkole w Żelowicach z uczniami klas IV - VI. Żelowice to mała wieś w woj. dolnośląskim, charakteryzuje się dużym bezrobociem wśród dorosłych i dużą zależnością od Gminnego Ośrodka Pomocy. Przeprowadzone zajęcia miały na celu wzbudzenia motywacji i ambicji do działania, wzmocnieniu poczucia sprawstwa u dzieci. Uświadomienie uczniom, jak ważne jest planowanie swojej przyszłości i dążenie w realizacji celów. Ważną role w tych działaniach odgrywa pozytywne spojrzenie na swoją osobę. Metody zastosowane podczas zajęć to metody aktywizujące, samodzielnego dochodzenia do wiedzy, sondowania opinii, drama, gry dydaktyczne i inne, które miały na celu wzbudzenie zainteresowania i zachęcenie do aktywnego uczestnictwa w zajęciach. W scenariuszu pierwszym cele główne to kształtowanie aktywnej postawy wobec postawionych zadań i możliwość przeżycia sprawstwa. Korzystając ze zbliżającego się konkursu Małych Form Teatralnych, za zgodą Dyrektora placówki i opiekuna Kółka Teatralnego zaproponowałam uczniom możliwość wyboru scenariusza, przydziału ról, projektów kostiumu i scenografii. Celem kolejnego spotkania było uświadomienie uczniom znaczenia motywacji w trakcie nauki szkolnej i poznanie czynników wpływających na proces motywowania. Zajęcia trzecie miały na celu poszerzanie świadomości uczniów o wpływie na swoje życie i kształtowanie zaradności życiowej. Przeprowadziłam warsztaty dotyczące oszczędzania, planowania finansów osobistych i rozsądnego gospodarowania środkami finansowymi. Następnie skupiłam

Motywowanie wychowanków do aktywnego spędzania czasu wolnego w młodzieżowym ośrodku wychowawczym. Tematem mojej pracy jest: "Motywowanie wychowanków do aktywnego spędzania czasu wolnego w młodzieżowym ośrodku wychowawczym". Moja praca dotyczy adolescentów w wieku 15- 18 lat, gdyż stanowią oni zdecydowaną większość wychowanków tej placówki. Do placówki typu resocjalizacyjnego, czyli młodzieżowego ośrodka wychowawczego, zawitałam podczas praktyk w marcu 2014 r. Dzięki ponad rocznej współpracy z kadrą pedagogiczną w placówce, mogłam nabyć umiejętności potrzebne do pracy w roli wychowawcy grupy i pedagoga w tego typu placówce oraz nauczyć się dokonywania umiejętnej obserwacji występujących sytuacji w grupie i indywidualnych zachowań wychowanków. Na tej podstawie, temat mojej pracy licencjackiej stanowi stricte połączenie teorii z zaobserwowanymi przeze mnie trudnościami, dotyczącymi młodzieży znajdującej się w ośrodku wychowawczym. Podczas moich obserwacji zauważyłam, iż mimo szerokiej gamy zajęć i wkładu pracy wychowawczej kadry, wychowankowie nie widzą potrzeby umiejętnego i korzystnego dla swojego rozwoju oraz pozytywnych efektów na przyszłość, dobierania zajęć wypełniających ich czas wolny. Prawdopodobnie wynika to z braku motywacji, której w sobie nie wykształcili. Wszelkie motywy działania, wybór bardziej lub mniej interesujących ich zajęć jest uwarunkowany rozwojem moralnym i społecznym. Na młodzież w wieku adolescencji, której dotyczy moja praca, największy wpływ mają rówieśnicy i motywacja zewnętrzna,o czym mowa w części pracy dotyczącej rozwoju. Mimo to, właśnie w tym okresie powinna wykształcać się w nich wola działania indywidualnego, motywacja wewnętrzna, zapewniania sobie bytu, kreowania zajęć korzystnych dla siebie i prawidłowo postrzeganych przez otoczenie. Dlatego postanowiłam skupić się na tym problemie i wskazać wychowankom młodzieżowego ośrodka wychowawczego pomysły na aktywność oraz powody i sposoby motywacyjne. W trakcie jednego z moich ostatnich pobytów w placówce, tj. w terminie 7-11 maja 2015 roku, przeprowadziłam cykl zajęć pt.: „Gra o tron= Gra o moje życie”. Projekt ten pokazuje wychowankom, w jaki sposób mogą planować czas pozostający im do dobrowolnego wykorzystania, tak by zajęcia, którymi go wypełniają miały mierzalny i osiągalny cel oraz przyniosły dalekosiężne efekty. Cyklowi zajęć towarzyszyła zachęta, by młodzież sięgała do literatury, rozwijała zainteresowania, hobby, oraz nabywała umiejętności pozwalających prawidłowo wypełniać swoje role i funkcjonować w społeczeństwie, co z kolei związane jest z usamodzielnieniem się i doskonaleniem wykonywania czynności codziennych, niezbędnych do prowadzenia harmonijnego, w każdej dziedzinie, życia. Zajęcia, o których mowa wyżej, miały również na celu wzmocnienie poczucia własnej wartości, wiary w swoje możliwości, pokazanie plonu indywidualnego działania i współpracy w grupie oraz to, że wartościowe zajęcia w czasie wolnym, wyznaczanie sobie celów i

Tematem mojej pracy jest rozwijanie poczucia własnej wartości u dzieci w wieku przedszkolnym w placówce opiekuńczo wychowawczej. Dzieci przebywające w takich ośrodkach, zmagają się z ogromna liczbą złych doświadczeń na które zostały narażone przez swoich rodziców. Moja praca składa się z dwóch części, pierwszej teoretycznej natomiast drugiej praktycznej. W rozdziale pierwszym zajmę się opisem rozwoju dzieci w tym wieku. Zaczynając od fizycznego, następnie poznawczy, moralny, emocjonalny kończąc na społecznym. Bardzo ważne jest, aby poznać specyfikę funkcjonowania dzieci w tych różnych sferach. Moja praca zawiera również opis placówki opiekuńczo wychowawczej, jej genezę, zadania niezbędne do prawidłowego funkcjonowania, jak również szczegółowy opis kadry pedagogicznej. Bardzo ważne było też opisanie jak działa placówka z którą współpracowałam przy okazji mojej pracy. Następnym niezwykle istotnym elementem było scharakteryzowanie problemu jakim postanowiłam się zająć. Zwrócenie uwagi na jego przyczyny oraz na to, jak ciężko jest funkcjonować wychowankom kiedy zmagają się z niską wiarą we własne możliwości. Każdy podopieczny ma ze sobą ciężki bagaż doświadczeń, który bardzo negatywnie wpływa na jego dalszy rozwój. Na kolejnym etapie zajęłam się opisem metod, które zastosowałam pisząc scenariusze zajęć. Są to cztery metody pracy z dziećmi, perswazyjna, modelowania, zadaniowa oraz nagradzania. Druga część mojej pracy są to właśnie konspekty do zajęć, które napisałam w celu przeprowadzenia ich z dziećmi. Moim zamiarem było poprzez zabawy, zadania wskazać wychowankom na to, że każdy z nas jest wartościowym człowiekiem i zasługuje na szacunek. Bardzo ważne było dla mnie, aby każde dziecko podczas realizacji zajęć dostrzegło swoją wyjątkowość.

Tematem mojej pracy jest wzmacnianie pozytywnej samooceny u wychowanków Placówki Socjalizacyjnej ,,Skarbek” w Polkowicach. W opracowaniu wykorzystane zostały informacje na temat rozwoju człowieka, istoty samooceny, działalności placówki socjalizacyjnej oraz metod i form pracy. Wychowankowie placówki charakteryzują się niską samooceną, której przyczyną może być sytuacja w jakiej się znajdują, zdobyte wcześniej doświadczenia, osiągnięte sukcesy i porażki oraz opinia otoczenia. Część teoretyczna mojej pracy składa się z pięciu rozdziałów. Zawiera ona odniesienia do literatury z zakresu pedagogiki, psychologii i socjologii. Rozdział pierwszy obejmuje problematykę rozwoju człowieka w okresie dorastania. Zawiera on informacje dotyczące rozwoju fizycznego, związanego ze zmianami w wyglądzie zewnętrznym oraz dojrzewaniem płciowym u chłopców i dziewcząt. W rozdziale tym można znaleźć wiadomości o zmianach w zakresie czynności poznawczych, procesach informacyjnych, monitoringu kognitywnym, akomodacji i asymilacji informacji. Rozwój moralny przypadający na okres adolescencji podzielony jest na trzy poziomy. Pierwszy z nich określany jako konwencjonalny związany z opinią i aprobatą społeczeństwa, w drugim stadium ujawnia się dogłębny szacunek dla autorytetów. Dla okresu późnej młodzieńczości charakterystyczny jest trzeci poziom rozwoju moralnego zwany postkonwencjonalnym. Kolejne omówione obszary rozwoju to emocjonalny oraz społeczny. Rozdział drugi zawiera definicję samooceny wg Anny Brzezińskiej oraz Barbary Galas. Znajduje się tutaj opis samooceny stabilnej z podziałem na adekwatną i nieadekwatną, zaniżoną oraz zawyżoną. Scharakteryzowane zostały również funkcje samooceny oraz czynniki wpływające na jej kształtowanie. Uwzględniony jest także rozwój samooceny z rozbiciem na etapy jego kształtowania. W trzecim rozdziale przedstawiam charakterystykę placówki socjalizacyjnej opierając się na literaturze. Placówka zobrazowana jest pod kątem funkcji, zadań, form i metod pracy. Opisana została także kadra placówki i jej rola. Rozdział czwarty zawiera informacje dotyczące polkowickiej Placówki Socjalizacyjnej ,,Skarbek” uzyskane z dokumentacji oraz rozmów z pracownikami. W rozdziale piątym opisuję wybrane metody, za pomocą których planuję przeprowadzić cykl zajęć. Część projektowa pracy składa się z pięciu konspektów. Ich założeniem było wzmacnianie pozytywnej samooceny u siedmiorga adolescentów, mieszkających w placówce socjalizacyjnej. Wszystkie spotkania są szczegółowo opisane i zaplanowane. Wpływ przeprowadzonych zajęć na poprawę samooceny wychowanków oraz analiza projektu zawarte są w podsumowaniu.

Praca porusza problematykę przeciążenia uczniów klas 1-3 nauką szkolną, zwłaszcza w szkołach prywatnych, gdzie oferta zajęć obowiązkowych i dodatkowych jest bardzo szeroka. Będąc na praktykach studenckich w Szkole Podstawowej Dialogu Kultur Etz Chaim zauważyłam, że dzieci uczęszczające do niej przebywają tam najczęściej od godziny 7-8 do godziny 16-17, a czas ten wypełniony jest prawie w 100% nauką. Specyfika tej szkoły, a jest to szkoła międzykulturowa wywodząca się z tradycji przedwojennej szkoły żydowskiej, polega na wpleceniu w program nauczania zajęć z historii, kultury i języka Żydów. Szkoła ta organizuje także inne zajęcia pozalekcyjne takie jak kółko matematyczne, przyrodnicze, szachowe, sportowe, taneczne, muzyczne oraz wyjazdy na basen. Uczniowie uczestniczą w zajęciach grupowo lub indywidualnie. W świetlicy szkolnej dzieci przebywają krótko, pomiędzy zajęciami. Najczęściej w tym czasie odrabiają lekcje pod okiem nauczyciela. Na zabawy dowolne dzieciom pozostaje niewielka ilość czasu. Praca odnosi się do działań na rzecz zwiększenia świadomości wśród dzieci o tym, jak ważny jest odpoczynek i relaks w ich życiu. Omawia sposoby i metody wypoczynku aktywnego i biernego. Scenariusze zajęć opierają się m. in. na ćwiczeniach stosowanych w kinezjologii edukacyjnej oraz na zabawach, które są naturalną aktywnością dzieci w każdym wieku. Przygotowane konspekty wykorzystują różne rodzaje terapii – muzykoterapię, arteterapii, śmiechoterapię, które wzajemnie się przeplatają i uzupełniają. Zajęcia mają na celu zapoznanie uczniów z formami relaksu i sposobach wypoczywania, by ich rozwój przebiegał prawidłowo. Znaczenie ruchu i ćwiczeń fizycznych i ich wpływ na zdrowie jest oczywisty. Prawidłowy rozwój fizyczny i umysłowy są ze sobą zintegrowane. To od nich uzależnione jest nie tylko samopoczucie, ale i zdrowie człowieka. Holistyczna koncepcja zdrowia ujmuje zdrowie człowieka jako dążenie do równowagi we wszystkich układach naszego organizmu. Układ nerwowy w wieku młodszoszkolnym jest wciąż labilny. Jest to także dobry wiek, by kształtować dobre nawyki, które z czasem mają przełożenie na zdrowy tryb życia. Młody umysł chłonie wiedzę i chętnie jej poszukuje, jest ciekawy świata, najlepiej i najchętniej uczy się poprzez zabawę. Umysł przeciążony potrzebuje swoistego rodzaju „zaworu bezpieczeństwa”, odreagowania wielogodzinnego skupiania uwagi. Ciało tkwiące kilka godzin w jednej pozycji potrzebuje jej zmiany oraz ruchu by układ kostny i mięśniowy mogły prawidłowo funkcjonować i się rozwijać. Co możemy zrobić jako wychowawcy i opiekunowie, by pomóc naszym podopiecznym w prawidłowym rozwoju? Czas w świetlicy szkolnej, gdzie przebywają dzieci z różnych klas i w różnym wieku możemy przeznaczyć na prowadzenie zajęć wychowawczych i opiekuńczych, a przy tym na zabawę. Zajęcia ułatwiające relaksację i wypoczynek mogą polegać na zorganizowanych właśnie w świetlicy ćwiczeniach ułatwiających odreagowanie fizyczne i psychiczne, wyciszenie umysłowe oraz pobudzen

Tematem mojej pracy licencjackiej jest „Nieśmiałość jako bariera kariery szkolnej dzieci w klasach I – III szkoły podstawowej”, która jest zjawiskiem powszechnym i uniwersalnym. Utrudnia ona uczniom realizacje stawianych sobie przez nich celów oraz uzyskiwanie osiągnięć szkolnych. Jest także źródłem niskiego poczucia własnej wartości, braku wiary we własne możliwości, a także sprawia trudność w nawiązywaniu kontaktów, ogranicza umiejętność współpracy. Dzieci nieśmiałe bardzo często podporządkują się innym, nie wypowiadając przy tym własnego zdania bądź opinii na dany temat. Poprzez lęk przed negatywną opinią innych, boją się one mimowolnie zgłaszać do odpowiedzi, prosić kolegów bądź nauczycieli o ponowne wytłumaczenie nie zrozumianego przez nich materiału lekcji. Tracą one przy tym bardzo dużo, co odzwierciedla się w postaci słabych ocen oraz niskiej samoocenie. Celem mojej pracy jest zwalczenie nieśmiałości u dzieci w taki sposób, aby mogły one cieszyć się swoim dzieciństwem. Ważne jest dla mnie to, aby osiągały sukcesy szkolne, posiadały wielu przyjaciół oraz aby śmiało wypowiadały własne zdanie nie bojąc się negatywnych opinii innych. Przeprowadzając opracowany przeze mnie projekt w Szkole Podstawowej nr 38 we Wrocławiu w klasie III b, do której uczęszcza czterech nieśmiałych uczniów stosowałam takie metody wychowawcze jak metody aktywizujące, dramę, pantomimę, burzę mózgów, mapę pamięciowa, zabawy ruchowe, zajęcia plastyczne oraz opis. Pracując na formach wychowawczych takich jak praca indywidualna, w parach oraz grupach, zachęciłam dzieci wstydliwe do aktywnego uczestnictwa z zajęciach i zabawach, które pokonują granicę nieśmiałości. Dzięki nim zwalczały one barierę z związku z wystąpieniami i wypowiedziami publicznymi, wzmocniły pewność siebie, poczucie własnej wartości oraz możliwości, rozwinęły umiejętność współpracy oraz komunikacji interpersonalnej. Wszystkie te wymienione, przeze mnie czynniki są bardzo istotne z zwalczeniu nieśmiałości u dzieci, ponieważ poprzez brak działań naprawczych, może się ona pogłębiać, czego skutki mogą ciągnąc się za dziećmi latami. Wszystkie dzieci chętnie brały udział w zaplanowanych przeze mnie zajęciach. Te bardziej nieśmiałe, początkowo niepewnie, nieco lękliwie podchodziły do wspólnych zabaw, lecz na drugich już zajęciach z pięciu zaplanowanych, stawały się pewniejsze siebie, bardziej otwarte na kontakty z innymi. Podczas ostatniego spotkania, trudno było już zauważyć, iż borykają się one z takim problemem jakim jest nieśmiałość.

Praca dotyczy problematyki rozwijania zachowań asertywnych u dzieci w wieku 6-8 lat w świetlicy szkolnej. Będąc na praktykach studenckich w Zespole Szkół w Zdunach zauważyłam, że dzieci uczęszczające do świetlicy boją się wyrażać swoje zdanie, często podporządkowują się swoim świetlicowym kolegom i koleżanką, są nieśmiałe oraz nieczęsto wychodzą z propozycją zabawy. Krótko mówiąc podporządkowują się innym. Wtedy zrodził się we mnie pomysł, by przeprowadzić zajęcia wspomagające postawę asertywności. Dzieci idąc do początkowych klas szkolnych są często zastraszane przez starszych kolegów i koleżanki, bądź chcą się im podporządkować, aby być przez nich lubianym. Często wstydzą się wychodzić z inicjatywą, bojąc się, że zostaną wyśmiane przez resztę wychowanków. Nie mówią o swoich uczuciach sądząc, że zostaną za nie skarcone. Rozwinięcie u dzieci zachowań asertywnych ma wzmocnić w dzieciach wyrażanie swojego zdania, dążenie do celów, jakie sobie założą. Wychowankowie są zobowiązani zadbać o siebie w taki sposób by ich zachowanie nie przerodziło się w postawę agresywną, ani uległa, ale by było zgodne z nimi samymi oraz, by żyli w równowadze z resztą społeczeństwa. Dzieci powinny mieć świadomość swoich potrzeb i otwarcie je komunikować. Przede wszystkim dzieci muszą polubić samych siebie. Swobodnie przyjmować zarówno krytykę jak i pochwałę. Wychowankowie muszą podjąć ryzyko przełamania swoich lęków, aby publicznie przekazywać swoje pomysły, prośby i potrzeby. Nikt nie urodził się osobą asertywną- tej postawy trzeba się nauczyć, jest to trudne zadanie, ale możliwe do zrealizowania. Co więc trzeba zrobić, jako wychowawcy, aby pomóc naszym podopiecznym wypracować postawę asertywną? Czas wolny w świetlicy szkolnej, gdzie przebywają dzieci w różnym wieku, można przeznaczyć na prowadzenie zajęć opiekuńczo-wychowawczych, ale również na zabawę. Wzmacnianie postawy asertywnej może polegać na zorganizowaniu, właśnie w świetlicy, zajęć grupowych, w których dzieci podczas zabawy będą kształciły umiejętność zachowania asertywnego. Praca zawiera scenariusze zajęć, które przeprowadziłam w placówce.

Praca licencjacka Rola Domu Dziecka w kształtowaniu relacji wychowanków z rodziną Ewa Walczak Streszczenie Tematem mojej pracy jest Rola Domu Dziecka w kształtowaniu relacji wychowanków z rodziną. Więzi rodzinne odgrywają ogromną rolę w rozwoju i wychowaniu dziecka. Pozytywnie ukształtowane dają poczucie bezpieczeństwa, siły i wsparcia do pokonywania trudności i przeciwności losu w życiu codziennym. Są źródłem akceptacji, miłości i przynależności. Kiedy są zaniedbane lub zaburzone negatywnie wpływają na osobowość, często skutkując osamotnieniem dziecka, które czuje się niekochane, opuszczone i nikomu nie potrzebne. W efekcie, czego odtrącone trafia do zastępczych form opieki. Między innymi do takich należy Dom Dziecka, gdzie z dnia na dzień staje się podopiecznym placówki. Podczas odbywania praktyk pedagogicznych moją uwagę zwróciło nietypowe zachowanie wychowanków. Dotyczyło głównie komunikacji interpersonalnej. Objawiało się w postaci częstych kłótni, przeszkadzania podczas rozmowy, nieumiejętności słuchania, a także zakłócania ustalonego wcześniej porządku. Uwagę również zwrócił fakt, że wychowankowie mają niskie poczucie własnej wartości a nierzadko prezentują postawę agresywną. Dlatego w swojej pracy licencjackiej postanowiłam przybliżyć problem związany z zaburzeniami zachowania wynikający z zakłóconych relacji rodzinnych. Celem niniejszej pracy jest pogłębienie więzi rodzinnych i społecznych dzieci przebywających w Domu Dziecka w Obornikach Śląskich z ich rodzinami, a także przyjrzenie się własnej osobie, oraz postępowaniu względem drugiego człowieka. Projekt składa się z 6 konspektów zajęć (w tym 1 spotkanie z rodzicami), w których przedstawione zagadnienia zostały przygotowane na podstawie literatury problemu, obserwacji wychowanków, rozmów z wychowawcami i osobistych refleksji. W poszczególnych częściach zaproponowałam różne metody wychowawcze, do których należą: drama, zabawa, praca plastyczna, burza mózgów do przeprowadzenia w formie indywidualnej, w parach, w małych grupach a także z całą grupą. Realizując scenariusze miałam na uwadze nie tylko zachęcenie ich do aktywnego uczestnictwa w zajęciach, ale przede wszystkim kładłam nacisk na poprawienie ich samooceny, przełamania bariery nieśmiałości i wstydu, nauczenie ich rozwiązywania konfliktów oraz porozumiewania się z innymi, aby mogli budować harmonijne relacje międzyludzkie. Chciałam też pomóc im zrozumieć i docenić siebie. Natomiast przeprowadzając zajęcia z rodzicami miałam na uwadze modyfikowanie ich postaw w stosunku do swoich dzieci, mobilizowanie ich do częstego przebywania z nimi, o których często zdarza im się zapominać a czego nie da się powiedzieć o dzieciach, które zawsze z ogromną radością i nadzieją wyczekują na wspólne spędzone chwile ze swoimi najbliższymi. Wszystkie wyżej wymienione czynniki są niezwykle istotne, ponieważ stanowią gwarancję zawiązywania i podtrzymywania dobrych stosunków między ludźmi. Jeśli w rodzinie nastąpi poprawa wzajemnych relac

Tematem mojej pracy jest: „Minimalizowanie zachowań agresywnych u dzieci w klasie 5 Szkoły Podstawowej im. Jana Brzechwy w Radwanicach”. Problem poruszony w pracy dotyczy zjawiska agresji wśród uczniów. Cała praca składa się ze wstępu, rozdziału opisującego rozwój dziecka, rozdziału dotyczącego instytucji szkoły podstawowej, rozdziału zawierającego informacje o Szkole Podstawowej w Radwanicach, rozdziału opisującego problem zjawiska agresji wśród uczniów, a także metod wychowawczych stosowanych w pracy z uczniami. Następnie w pracy znajduje się wstęp do projektu, scenariusze zajęć, ewaluacja i zakończenie. U dzieci będących w okresie adolescencji następują liczne zmiany, zarówno pod względem psychicznym jak i fizycznym. Są one wzajemnie powiązane. We wczesnej adolescencji pojawia się u dzieci wiele negatywnych emocji. Wpływ na to ma zmienność hormonalna, zachodząca w tym czasie. Wszelkie zmiany biologiczne w różny sposób wpływają na kontakty z innymi ludźmi. Nieumiejętność radzenia sobie ze swoimi emocjami, a także trudności w wyrażaniu własnych poglądów, czy też nieumiejętność skutecznego rozwiązywania sytuacji spornych prowadzi do zachowań agresywnych. Zachowania agresywne mogą przyjmować formę fizyczną, bądź słowną. Przyczyn występowania zachowań agresywnych jest wiele. Zależy to od indywidualnych uwarunkowań biologicznych, charakteru, temperamentu, a także od doświadczeń życiowych dziecka. Gniew, strach i złość to emocje towarzyszące każdemu człowiekowi. Są one źródłem informacji o nas samych. Brak racjonalnego, spokojnego myślenia opartego na poszukiwaniu przyczyn, analizowaniu sytuacji i przewidywaniu skutków doprowadza do aktów agresji. W każdej klasie, rodzinie, otoczeniu bliższym i dalszym może pojawić się agresor i ofiara. Zachowania agresywne niosą ze sobą bardzo poważne skutki zarówno psychiczne jak i fizyczne. Skutki psychiczne to zaburzenia snu, niepokoje psychiczne, poczucie lęku i bezradności, depresja, niska samoocena. Do skutków fizycznych możemy zaliczyć okaleczenia, siniaki, uszkodzenia ciała. Skutkiem są także wszelkie szkody materialne takie jak np. uszkodzenia sprzętów, wybite szyby, ogólne zniszczenia pomieszczeń. Skutki zachowań agresywnych odczuwają także świadkowie tych zdarzeń. Mają w sobie poczucie winy poprzez nieumiejętność pomocy danym osobom. W pracy zawarłam pięć scenariuszy zajęć. Każdy z nich ma za zadanie wyposażyć dziecko w wiedzę na temat zachowań agresywnych, sposobów ich rozpoznawania i minimalizowania. Tematy scenariuszy zajęć są następujące: „Mój własny obraz agresji.”, „Moje myśli i emocje.”, „Prawidłowe sposoby rozwiązywania konfliktów.”, „Moja klasa to nie dżungla .”, „Budujemy mur przyjaźni i równości.” Elementem wspólnym wszystkich scenariuszy jest tworzenie przez dzieci tzw. „Koszulek Antyagresorek”. Każde z dzieci otrzymuje koszulki na pierwszych zajęciach. Po każdych kolejnych spotkaniach zapisuje na nich swoje własne skojarzenia, myśli dotyczące tematu poruszanego na zajęciach. Mogą być

Celem niniejszej pracy dyplomowej było ukazanie złożoności problemu niepowodzeń szkolnych z jakimi stykają się wychowankowie w wieku 7-9 lat z Wielofunkcyjnej Placówki Opiekuńczo-Wychowawczej w Bierutowie oraz przedstawienie sposobów ich przezwyciężania. Autor w części projektowej skupił się na jednej z wielu możliwości walki z niepowodzeniami szkolnymi, mianowicie na wzmacnianiu poczucia własnej wartości tychże podopiecznych. Pierwszy rozdział opisuje rozwój dziecka w młodszym wieku szkolnym w aspekcie fizycznym, poznawczym, społecznym, emocjonalnym i moralnym. Autor podkreśla jak ważne jest, aby rozwój w każdej z tych sfer przebiegał prawidłowo, a przede wszystkim harmonijnie, tylko wtedy możliwe będzie osiągnięcie sukcesu przez dziecko w procesie edukacji. Drugi rozdział skupia się na charakterystyce problemu niepowodzeń szkolnych, opisane zostały tutaj ich pojęcie i rodzaje. Wyróżnione zostały także przyczyny występowania tegoż problemu, a wśród nich także zaniżone poczucie własnej wartości i brak wiary we własne możliwości. Autor w tym rozdziale zawarł również skutki jakie problem ten wywołuje u dziecka oraz metody zapobiegania i zwalczanie niepowodzeń szkolnych z jakimi stykają się uczniowie w młodszym wieku szkolnym. Trzeci rozdział jest opisem wielofunkcyjnych placówek opiekuńczo wychowawczych czyli typów jakie składają się na tą placówkę: interwencyjny, socjalizacyjny, rodzinny i specjalistyczno-terapeutyczny, opisana została kadra pracownicza, która tworzy tą placówkę , ich rola i zadania. Rozdział ten zawiera także informacje na temat zobowiązań jakie ta placówka posiada, wobec swoich podopiecznych. Czwarty rozdział opisuje Wielofunkcyjną Placówkę Opiekuńczo-Wychowawczą w Bierutowie, mianowicie, krótko charakteryzuje historię jej powstania i funkcjonowania, kadrę pracowniczą oraz specyfikę wychowanków w niej przebywających. Pokrótce omówiony został w tym rozdziale plan dnia, a także opisane zostały informacje jakie znajdują się w teczkach wychowanków. Piąty rozdział stanowi opis metod jakie wykorzystane zostały podczas realizacji projektu mającego na celu wzmacnianie poczucia własnej wartości. Ostatnia część jest częścią projektową i zawiera pięć scenariuszy zajęć, ukierunkowanych wzmacnianie poczucia własnej wartości u dzieci.

Tematem niniejszej pracy jest: „Wzmacnianie umiejętności koncentracji uwagi poprzez twórcze zabawy u dzieci w młodszym wieku szkolnym”. Jej celem było zapoznanie się z problematyką koncentracji uwagi u dzieci w kontekście teoretycznym i przygotowanie projektu, który pomógłby w ćwiczeniu i podnoszeniu tej umiejętności. W pierwszym rozdziale scharakteryzowany został młodszy wiek szkolny pod względem rozwoju fizycznego, umysłowego, społecznego, osobowości i rozwoju moralnego. Drugi rozdział przedstawia definicję uwagi, jako jednego z procesów poznawczych, jej funkcje i podział, jak również dokonano w nim analizy trudności umiejętności koncentracji wykazując jej przyczyny, wpływ na naukę, środowisko szkolne, a także uwzględniono współczesne zagrożenia, które mogą mieć znaczące oddziaływanie na jej powstawanie. Trzeci rozdział opisuje metody wykorzystane w projekcie. Są to przede wszystkim metody z pogranicza arteterapii, które pomogły w osiągnięciu głównego celu. Duży nacisk położono na metody wykorzystujące ruch i twórczy potencjał dzieci. W dalszej części zaproponowano pięć konspektów zajęć. Założono, iż po przeprowadzonych zajęciach u uczniów zostanie wzmocniona umiejętność koncentracji uwagi, będą oni wykorzystywali swój potencjał twórczy, jak również, będą potrafili rozpoznawać stan koncentracji i dekoncentracji, będą świadomie kontrolować swoje ciało oraz zwiększą umiejętność współpracy. Pracę kończy rozdział zawierający ewaluację przeprowadzonych zajęć oraz krótką refleksję pedagogiczną uwzględniającą obawy ,spostrzeżenia oraz wnioski związane z realizacją projektu.

Tematem niniejszej pracy jest strach i nieumiejętność radzenia sobie z emocjami u dzieci jako problem w grupie przedszkolnej. Celem było rozpoznanie tematu strachu i nieumiejętności radzenia sobie z emocjami w kontekście teoretycznym i przygotowanie projektu, który służy pokazaniu dzieciom jak rozpoznawać emocje na przykładzie strachu oraz przedstawić jak radzić sobie z nimi. Scharakteryzowany został wiek przedszkolny pod względem fizycznym, poznawczym oraz emocjonalno - społecznym. Przedstawieniu ogólnej charakterystyki problemu towarzyszy analiza jej objawów, rodzajów i przyczyn w okresie przedszkolnym. W pracy zostało uwzględnione ujęcie definicyjne emocji oraz to jak rozwijają się w tym okresie. Opisane zostało jaka jest rola więzi w kształtowaniu emocji dziecka. Z rodzajów emocji został wybrany i opisany strach. Następnie wyjaśniono jakie są sposoby radzenia sobie z emocjami u dzieci oraz co to znaczy nie radzić sobie z nimi. Charakterystyka Przedszkola nr 110 we Wrocławiu była podstawą do przeprowadzenia zajęć dotyczących strachu i nieumiejętności radzenia sobie z emocjami. Aby osiągnąć cel projektu użyto metod wychowawczych. Skupiono się głównie na metodach zadaniowych i nagradzania. W dalszej części pracy zostały przedstawione scenariusze zajęć. Założono, że po przeprowadzonych zajęciach dzieci będą potrafiły określić co to są emocje, przedstawić je i rozpoznać. Będą rozumowały stan emocjonalny strachu oraz sposób poradzenia sobie z nim. Rozróżni dobre i złe emocje. Do konspektów dołączono wiersz, który był potrzebny do realizacji jednego scenariusza. Po zakończonych zajęciach przedstawiono refleksję pedagogiczną, w której zawarto najważniejsze spostrzeżenia, obawy i analizę projektu. Założenia projektu zostały spełnione, a dzieci chętnie brały udział w większości zadań.