Temat: Sytuacje życiowe dzieci we współczesnej literaturze do nich kierowanej Literatura towarzyszy człowiekowi na każdym etapie jego życia. Istnieją obszerne działy literatury, dotyczące wielu kategorii, w których każdy znajdzie coś dla siebie. Wśród literatury wskazać możemy podręczniki, poradniki, książki przyrodnicze, naukowe oraz literaturę piękną. Książki odgrywają ogromną rolę w procesie wychowania młodego człowieka, który często poszukuje w nich odpowiedzi na nurtujące go pytania oraz wskazówek, jak należy postępować.Niniejsza praca składa się z trzech głównych rozdziałów, z których każdy podzielony jest na kilka podrozdziałów. Pierwszy przedstawia problematykę badań w oparciu o literaturę naukową. W pierwszym rozdziale znajdują się trzy podrozdziały, pierwsza część dotyczy pojęcia środowiska i przedstawiono w niej definicje badaczy, różnych dziedzin nauki. Część zawiera również opis środowiska, które posłużyło mi za teren badań, potrzebnych do napisania niniejszej pracy. Drugi podrozdział mówi o rozwoju dziecka, prezentuje etapy rozwoju oraz jego cele i zadania. Wskazuje również, w jakich dziedzinach rozwój ten jest najbardziej widoczny. Trzeci podrozdział poświęcony jest literaturze dla dzieci i uwzględnia pojęcie i cele owej literatury oraz naświetla jakie funkcje powinna spełniać.Drugi podrozdział przedstawia metodologiczne podstawy badań, w których skład wchodzi cel i przedmiot badań, problemy i pytania badawcze, a także metody, techniki i narzędzia wykorzystane do przeprowadzenia badań. W rozdziale trzecim zaprezentowane zostały przeprowadzone badania oraz ich wyniki. Ta część również zawiera wnioski wyciągnięte przeze mnie po wykonaniu analizy treści wybranych utwór literatury dla dzieci.

Tematem mojej pracy jest organizacja i formy spędzania czasu wolnego przez dzieci w środowisku lokalnym. Przedstawiam w niej badania przeprowadzone na grupie dzieci w średnim wieku szkolnym. Celem poniższej pracy jest zbadanie sposobów organizowanie czasu wolnego przez uczniów szkoły podstawowej mieszczącej się na terenach wiejskich. Ponadto pragnę przedstawić formy spędzania czasu wolnego oferowane przez szkołę, rodzinę i środowisko lokalne. Chciałabym zbadać jak owe zajęcia kształtują rozwój młodego człowieka i jaki mają na niego wpływ. A także czy koła pozalekcyjne są atrakcyjne w oczach uczniów i zaspokajają ich głód wiedzy i zainteresowań. W pierwszym rozdziale zatytułowanym- Czas wolny dziecka w kulturze naszego społeczeństwa przedstawiona zostaje definicja wartości jak i czasu wolnego oraz znaczenie wypoczynku w kontekście indywidualnego rozwoju jednostki jak i w ujęciu medycznym. Ponadto zawarłam informacje dotyczące sfery społecznej, biologicznej jak i kulturowej dziecka. W drugim rozdziale noszącym nazwę- Rozwój dziecka, pragnęłam ukazać rozwój dziecka w średnim wieku szkolnym, etapy rozwoju oraz ogólną charakterystykę wieku szkolnego. W rozdziale trzecim- Metodologiczne postawy pracy, odszukać można przedmiot oraz cel badań, problemy i hipotezy badawcze, jakie zostały postawione przed badaniami. Występują także informacje o metodach, technikach i narzędziach badawczych za pomocą jakich zostały przeprowadzone badania, a także wskaźniki i zmienne. Rozdział ten uzupełniłam o opis środowiska badawczego i przebieg badań. Czwarty rozdział to- Analiza wyników badań własnych, gdzie znajduje się szczegółowy opis wyników moich badań. Ostatni, rozdział piąty zatytułowany – Analiza dokumentów, zawiera opis badanego przeze mnie rocznego planu pracy szkoły. Praca ma charakter teoretyczno- badawczy. W badaniu wzięło udział 66 uczniów, co stanowi 100 %. W Zespole Szkół w Pisarzowicach podjęłam próbę zbadania opinii uczniów na temat form i organizacji czasu wolnego. Badaniami objęłam grupę 38 dziewczynek i 28 chłopców z klas szkoły podstawowej. W pracy problemy główne przybrały postać następujących pytań: 1. Jakie formy spędzania czasu wolnego są do dyspozycji dzieci? 2. Jakie wartości są przekazywane dzieciom podczas spędzania czasu wolnego? W pracy problemy główne przybrały postać następujących pytań: 1. Jakie formy spędzania czasu wolnego są do dyspozycji dzieci? 2. Jakie wartości są przekazywane dzieciom podczas spędzania czasu wolnego? Pisząc pracę postawiłam hipotezę główną, która brzmi: : organizacja i formy spędzania czasu wolnego jest sposobem na poznanie świata i rozwijanie wszechstronnych zainteresowań dzieci. Pierwsza z hipotez porusza kwestie form spędzania czasu wolnego takich jak: działalność fizyczna, intelektualna, poszerzanie zainteresowań potwierdziła się. Uczniowie podczas swojego czasu wolnego wykonują wiele interesujących ich zajęć. Kolejna hipoteza odnosiła się do form spędzania czasu wolnego w do

Temat mojej pracy brzmi: Współczesne zabawy dzieci przedszkolnych i ich stymulująca rola w rozwoju. Praca przedstawia obserwacje prowadzone na dzieciach przedszkolnych oraz wywiad z nauczycielką edukacji przedszkolnej. Celem poniższej pracy jest zbadanie roli współczesnych zabaw dzieci w wieku przedszkolnym w aspekcie stymulacji rozwoju. Oprócz tego, dowiedzenie się poprzez obserwację dzieci i wywiad z nauczycielami, jakie rodzaje zabaw preferowane są przez dzieci, jakie wartości mają zabawy kierowane i swobodne w stymulacji rozwoju dziecka. Chciałabym przez to dowieźć, że zabawy te odgrywają ogromną rolę w rozwoju dziecka, jest wiele preferowanych zabaw przez dzieci, które znacznie stymulują ich rozwój, zwłaszcza zabawy kierowane, a nie koniecznie swobodne. W pierwszym rozdziale zatytułowanym- Zabawa jako zjawisko w kulturze, ukazane zostają teorie zabawy, zabawa jako zjawisko społeczne oraz zabawa jako potrzeba człowieka. W drugim rozdziale, noszącym nazwę- Zabawa jako podstawowa forma aktywności dziecka, mowa jest o rodzajach zabaw i rozwojowym charakterze zabawy. W rozdziale trzecim- Metodologii, ukazany jest przedmiot i cel badań, problemy i hipotezy badawcze, jakie zostały założone przed badaniami. Odnaleźć można również informacje o metodach, technikach i narzędziach badawczych jakimi zostały przeprowadzone badania oraz kilka zdań o terenie i przebiegu badań. Czwarty rozdział to Analiza wyników badań własnych, gdzie znajduje się szczegółowa analiza wszystkich elementów. Praca ma charakter teoretyczno- badawczy. Pisząc pracę postawiłam hipotezę główną, która brzmi: Współczesne zabawy dzieci przedszkolnych odgrywają ogromną rolę w aspekcie stymulacji rozwoju. Hipoteza ta całkowicie się potwierdza, dzięki wnioskom wysuniętym podczas obserwacji i po przeprowadzeniu wywiadu z nauczycielką przedszkola. Zabawy prowadzone w przedszkolu, jak i te podejmowane przez dzieci z własnej inicjatywy znacząco sprzyjają rozwojowi różnorodnych sprawności dziecka. Hipoteza pierwsza mówiąca o tym, że jest wiele rodzajów zabaw preferowanych przez dzieci, które znacznie stymulują rozwój dziecka przedszkolnego także się potwierdziła. Dzięki obserwacji dzieci można zauważyć, że znają i lubią one wiele zabaw, które znacząco wpływają na jego rozwój zarówno te podejmowane przez nich samorzutnie, jak i organizowane przez nauczyciela. Następna hipoteza również potwierdziła się całkowicie, stwierdzając, że zabawy kierowane w znacznym stopniu wpływają na stymulację rozwoju dziecka. Wnioskuję to dzięki mojej obserwacji, jak i po rozmowie z nauczycielką, która zgodziła się z tym w 100%. Według kolejnej hipotezy, nie wszystkie zabawy spontaniczne mają ogromny wpływ na rozwój dziecka. Tego zdania jestem ja po obserwacji dzieci, tego zdania jest również nauczycielka przedszkola. Niektóre zabawy spontaniczne są zbyt niebezpieczne i mogą stanowić zagrożenie dla dziecka. Hipoteza ta również została potwierdzona. Reasumując, wszystkie moje hipotezy się p

Temat pracy przedstawia kompetencje językowe dzieci w wieku wczesnoszkolnym w środowisku wiejskim. To one wywierają ogromny wpływ na jego dalszy rozwój i zakres działania w dorosłym życiu. Od tych kompetencji zależy, w jakim tempie uczeń będzie robił postępy oraz jaką perspektywę tworzy przed sobą. Poruszany temat jest istotny nie tylko z punktu widzenia ucznia na dalszym etapie edukacyjnego rozwoju, ale również w jego szerszym, społecznym funkcjonowaniu biorąc pod uwagę odmienności między tradycją, kulturą, a nawet językiem ludzi ze środowiska wiejskiego a mieszkańców miast. Często odwiedzając rodzinę, czy znajomych z mniejszych miejscowości, możemy usłyszeć, jak porozumiewają się w miejscowym slangu, czy obce im są neologizmy miejskie, które najczęściej związane są z branżą, w której ludzie pracują. Dziś coraz częściej formy neologizmów biurowych, czy korporacyjnych składają się na współczesny język. Rozdział pierwszy dotyczy wprowadzenia do tematyki rozwoju i kompetencji językowych dziecka. Między innymi wymienione zostają stadia rozwoju psychicznego młodego człowieka, okresy oraz podokresy, na jakie dzieli się życie każdego z nas. Wymienione zostają między innymi procesy poznawcze na etapie dorastania dziecka, a także w jaki sposób zarysowuje się rozwój społeczny każdego z nas. Następnie przedstawione zostają metodologiczne podstawy badań własnych. Uzupełnieniem tej części jest rozdział trzeci, w którym zanalizowane zostały wyniki własnych badań, natomiast dopełnieniem pracy są wnioski z tych badań. Praca umożliwia zapoznanie się z procesem uspołeczniania się dziecka w okresie wczesnej edukacji szkolnej. Przedstawia obraz kompetencji językowych dzieci. Ponadto pośrednio pozwala wnioskować o wpływie środowiska wiejskiego na rozwój językowych kompetencji u ucznia rozpoczynającego swój proces edukacyjny.

Głównym celem mojej pracy pod tytułem ,,Aktywny wypoczynek rodzinny w małym mieście’’ było zbadanie aktywnych form wypoczynku rodzinnego. Aktywny wypoczynek powinien stanowić nieodzowny element zdrowego stylu życia każdej rodziny. Na wiele różnych sposobów polepsza stan naszego zdrowia oraz samopoczucia. Przez aktywny wypoczynek niwelujemy stres czy napięcie nerwowe. Zatem aktywność w czasie wolnym wpływa na wszystkie sfery naszego organizmu. Aktywne formy wypoczynku sprawiają, że jesteśmy zdrowi, mamy więcej energii, siły i motywacji do działania. Aktywny wypoczynek rodziny wpływa na relacje między jej członkami jak również na relacje z otoczeniem. Brak aktywności w czasie wolnym prowadzi do bardzo wielu chorób czy schorzeń. Rezygnacja z jakiejkolwiek formy aktywnego wypoczynku może spowodować między innymi otyłość, wady postawy i wzroku, choroby krążenia czy złe samopoczucie. W obecnych czasach zarówno rodzice jak i dzieci posiadają wile obowiązków. Dzięki aktywnemu wypoczynkowi do którego zaliczamy szeroko pojęty ruch możemy zyskać siły aby stawić czoła wszystkim wyzwaniom, które przed nami stoją. Z tych ważnych powodów zajęłam się aktywnym wypoczynkiem rodziny. Moja praca zbudowana jest z czterech rozdziałów. W pierwszych dwóch rozdziałach teoretycznych podjęłam próbę wyjaśnienia najistotniejszych dla całej mojej pracy definicji i terminów. Rozdział pierwszy w całości poświęcony jest rodzinie. Możemy w nim znaleźć definicję rodziny jako podstawowej jednostki wychowawczej, różne modele rodziny współczesnej, funkcje rodziny czy podrozdział dotyczący zmian kreujących inny obraz rodziny. Rozdział drugi skupiony jest na aktywnym wypoczynku . Odnajdziemy w nim różne definicje aktywności fizycznej, rodzaje czy formy aktywnego wypoczynku, funkcje aktywnego wypoczynku oraz negatywne skutki wpływu nowych mediów na aktywny wypoczynek. Dwa ostatnie rozdziały dotyczą metodologii badań własnych. W rozdziale trzecim odnajdziemy cel i przedmiot badań, problemy badawcze i hipotezy, metody, techniki i narzędzie badawcze oraz opis środowiska badań i badanie pilotażowe. Ostatni rozdział, rozdział czwarty to analiza wyników badań własnych, przeprowadzonych za pomocą techniki ankiety. Z analizy zebranego materiału badawczego wynika, że rodziny postrzegają wypoczynek jako czas spędzony w gronie rodziny i przyjaciół, który służy zacieśnianiu więzi. Natomiast do form aktywnego wypoczynku zaliczają przede wszystkim spacery i piesze wycieczki. Z badań wynika również, że rodziny stawiają na aktywny wypoczynek, jednak z różną częstotliwością. Rodzice jak i dzieci różnią się pod względem wyboru form aktywnego wypoczynku. Rodzice stawiają na spacery i piesze wycieczki natomiast dzieci wybierają gry i zabawy ruchowe. Wpływ na wybór spacerów i pieszych wycieczek przez rodziców mają niskie nakłady finansowe na tego typy aktywność fizyczną. Sytuacja finansowa rodziny jak i koszty danej formy aktywnego wypoczynku determinują jej wybór. Na wybór formy aktywnego wypoczynku

Tematem mojej pracy magisterskiej, są relacje jedynaków z rówieśnikami w grupie przedszkolnej. Celem niniejszej pracy było określenie relacji jedynaków w grupie rówieśniczej. Terenem moich badań było Przedszkole nr 8 z Oddziałami Integracyjnymi, położone w małej miejscowości o nazwie Zgorzelec. Do badań wybrałam grupę dzieci 5-6-letnich. W całej grupie jest dziesięciu chłopców i osiem dziewczynek. Dzieci mających rodzeństwo jest dwanaście, a jedynaków jest sześciu. W szóstce jedynaków są dwie dziewczynki Aleksandra i Sylwia oraz czterech chłopców, Kamil, Błażej, Szymon i Paweł, wszystkie dzieci jedyne mają po 6 lat. Problemem głównym było sprawdzenie relacji jedynaków w grupie rówieśniczej. Aby dobrze przeprowadzić badania wybrałam również problemy szczegółowe. W problemach szczegółowych, chciałam sprawdzić, czy jedynacy potrafią dzielić się swoją własnością, częściej popadają w konflikty jak dzieci mające rodzeństwo i czy mają problem z izolacją w grupie. W niniejszych badaniach zastosowano metodę indywidualnych przypadków. Dzięki wybranym narzędziom i technikom badawczym jakim były wywiady i socjogram, mogłam sprawdzić jak kształtują się relacje między dziećmi mającymi rodzeństwo a jedynakami. Wywiady przeprowadziłam z rodzicami dzieci, dziećmi i ich wychowawcą grupy. Socjogram przeprowadziłam z dziećmi, w czerwcu 2015 roku jak i dla porównania w marcu 2016 roku. Z badań przeprowadzonych przeze mnie wynika, że nie można myśleć o jedynaku jak o stereotypie dziecka złośliwego, rozpieszczonego i egoistycznego. Każde dziecko jest inne i nie można myśleć o nich jednakowo. Duży wpływ na zachowanie jedynaka mają jego rodzice, którzy często nie widzą problemu w zachowaniu dziecka, bagatelizują je, a to oni przecież są wzorem dla ich dziecka.

Joanna Tymkowska Streszczenie pracy magisterskiej Temat pracy magisterskiej: Przejawy aktywności dzieci w wieku wczesnoszkolnym podczas zajęć pozalekcyjnych W pierwszym rozdziale pracy badawczej została opisana sylwetka psychofizyczna dziecka w wieku wczesnoszkolnym. We wstępie zawarłam szczegółowy opis dotyczący przyczyn wybrania mojego tematu pracy. Jest to związane z moją obecną pracą zawodową, w której jestem nauczycielką edukacji wczesnoszkolnej i prowadzę warsztaty zajęć pozalekcyjnych z robotyki. W rozdziale dotyczącym sylwetki psychofizycznej dziecka wyróżniłam konkretne rodzaje: sylwetka fizyczna, poznawcza, emocjonalna oraz społeczno – moralna dziecka. Na podstawie literatury pedagogicznej dokonałam szerokiej charakterystyki poszczególnych sylwetek z uwzględnieniem wieku wczesnoszkolnego. W kolejnym rozdziale: Zajęcia pozalekcyjne w edukacji wczesnoszkolnej zostały opisane funkcje czasu wolnego dzieci. Wyróżniłam również cele zajęć pozalekcyjnych w oparciu o literaturę. Następnie opisałam wszelkie zasady oraz formy, które są istotne na zajęciach dodatkowych. W kolejnym podrozdziale wskazałam na to jak ważna jest rola nauczyciela prowadzącego koła zainteresowań dla dzieci w klasach 1 – 3. Rozdział metodologiczny rozpoczyna się od opisu środowiska badawczego, czyli szkół, w których zostało przeprowadzone badanie. Następnie wyróżniłam założenia badawcze mojej pracy oraz wskazałam na przedmiot i cele swoich badań. Wyłoniłam dzięki temu problemy oraz hipotezy badawcze, które wskazywały drogę dalszej procedury badawczej. Opisałam także z jakich metod, technik i narzędzi korzystałam podczas badania uczniów klas młodszych. W rozdziale: Analiza wyników badań własnych scharakteryzowałam grupę badaną poprzez szeroki opis środowiska. Następnie oddałam analizie ilościowej poszczególne zjawiska na podstawie przeprowadzonej w szkołach podstawowych ankiecie. Wyróżniłam liczbę osób biorących udział w kwestionariuszu, ile osób korzysta z poszczególnych zajęć pozalekcyjnych w placówkach. Wyłoniłam dzięki temu konkretne sfery aktywności uczniów (sfera estetyczna, naukowa, sportowa, inne). Skupiłam się również na umiejętnościach jakie nabyli uczniowie dzięki uczestnictwu w zajęciach dodatkowych. Porównałam przejawy aktywności uczniów w dwóch badanych placówkach. Wykorzystałam także metodę obserwacji na wybranych przez siebie zajęciach pozalekcyjnych. Na koniec napisałam wnioski z przeprowadzonych przeze mnie badań na temat przejawów aktywności uczniów klas młodszych. W pracy wyróżniłam również spis literatury w postaci bibliografii oraz dołączyłam załączniki.

Tytuł mojej pracy magisterskiej to ,, Trudności adaptacyjne w wieku przedszkolnym". Temat taki wybrałam ze względu na kierunek studiów, chęć pracy w przedszkolu oraz przekonanie, że proces adaptacji jest bardzo istotny dla pozytywnego przebiegu edukacji dziecka w placówce przedszkolnej. Badając stopień uspołecznienia trzylatków w jednym z wrocławskich przedszkoli, posłużyłam się metodą sondażu diagnostycznego, do której jako technikę wybrałam obserwację bezpośrednią. Celem, jaki postawiłam sobie przed rozpoczęciem pisania pracy było określenie stopnia gotowości dzieci trzyletnich do przedszkola oraz wskazanie czynników mogących przyspieszyć proces adaptacji. Obserwacji tej samej grupy dzieci dokonałam dwukrotnie. Na początku roku szkolnego oraz po okresie pół roku, by porównać jak zmienił się stopień uspołecznienia trzylatków po dłuższym okresie uczęszczania do przedszkola. Moja praca składa się z trzech głównych rozdziałów. Pierwszy z nich tworzy charakterystykę dziecka w wieku przedszkolnym oraz opisuje specyfikę przedszkola i grupy rówieśniczej. Drugi rozdział poświęcony jest zagadnieniom metodologicznym i przedstawieniu strategii badawczej jaką podjęłam. W rozdziale trzecim dokładnie opisuję przebieg przeprowadzonych badań i wyciągnięte z nich wnioski. Całość oparłam na literaturze fachowej z zakresu pedagogiki, psychologii rozwojowej oraz metodologii. Wiedzę zaczerpniętą z literatury oraz całego toku studiów poszerzyłam o bezpośredni kontakt z dziećmi.

Niniejsza praca poświęcona jest badaniu związków pomiędzy empatią a agresją w samoocenie nauczycielek przedszkola. W pracy kolejno przedstawiono znaczenie emocji w zawodzie nauczyciela wychowania przedszkolnego, zwracając szczególną uwagę na kulturowe formy wyrażania emocji. Następnie przedstawiono istoty zjawisk zarówno agresji jak i empatii , ich role w pracy nauczyciela, oraz powiązania w literaturze pomiędzy nimi. Przeprowadzone badania własne, w postaci anonimowych ankiet, oparte zostały na zastosowaniu gotowego Kwestionariusza Rozumienia Empatycznego A. Węglińskiego, oraz Kwestionariusza Agresji Buss'a-Perry'ego w wersji Amity. Uzyskane wyniki zostały opracowane przez autorkę pracy, dzięki czemu wyłoniono trzy typy nauczycieli reprezentujących zróżnicowane poziomy agresji i empatii: typ nauczyciela empatycznego, typ nauczyciela agresywnego i typ nauczyciela zrównoważonego. Niniejsza praca może stanowić zaczątek do dalszych badań nad samooceną zachowań agresywnych i/lub empatycznych u nauczycieli wychowania przedszkolnego.

ang

Zabawa jest formą aktywności, pojawiająca się na każdym etapie życia. Najwyraźniej uwidacznia się w pierwszych okresach rozwojowych i maleje stopniowo wraz z pojawianiem się nauki. Pomimo ogólnie panującego przekonania o trywialności zabaw, są one niezwykle istotnym i zarazem niezbędnym elementem wszechstronnego rozwoju. W przyjemny dla jednostki sposób umożliwiają doskonalenie wielu umiejętności, przygotowują do pełnienia przyszłych ról społecznych, pozwalają na uwolnienie się od wewnętrznych napięć czy odkrywanie swoich zdolności. Każda część niniejszej pracy została skonstruowana w taki sposób, aby ostatecznie poznać opinię rodziców dzieci w wieku przedszkolnym ze środowiska wiejskiego na temat wartości zabaw. Pierwszy rozdział szczegółowo odzwierciedla charakter zabaw. Wymienione i opisane zostają rodzaje oraz funkcje zabaw dziecięcych, obejmujące wszechstronny rozwój dzieci, które wskazują na spełnianie wielu potrzeb jednostek. Kolejny rozdział traktuje o rodzinie, jako o środowisku opiekuńczo-wychowawczym, ponieważ wiek przedszkolny jest etapem rozwoju, gdzie największą rolę odgrywa to pierwotne środowisko wychowawcze. Przedstawione zostają transformacje współczesnych rodzin oraz ich funkcje, decydujące o rzeczywistym funkcjonowaniu rodziny. Badania zostały przeprowadzone w paradygmacie jakościowym, ponieważ pozwalają na całościowe spojrzenie na dany temat bez konstruowania wcześniejszych hipotez. Postawiony cel badań dotyczył poznania opinii rodziców dzieci ze środowiska wiejskiego na temat wartości zabaw. Przedstawione w pracy analizy wywiadów stanowią potwierdzenie zrealizowania uprzednio postawionego celu badań. Wyniki przeprowadzonych badań wskazują na wartościująca opinię rodziców względem zabaw dziecięcych oraz pozwalają na wyłonienie trzech głównych obszarów dostrzeganych walorów: zabawy jako tworzenia szansy społecznego rozwoju, zabawy jako czynności rozładowującej napięcie oraz zabawy jako tworzenie szansy wszechstronnego rozwoju.

Rodzina to podstawowa grupa społeczna i pierwsze środowisko wychowawcze dla młodego człowieka. W rodzinie tworzą się pierwsze mocne i trwałe więzi, przywiązania, przyjaźnie. W mojej pracy omawiam relacje matek i ich 6-7 letnich córek. Na podstawie przeprowadzonych badań opisuję ich wspólne zajęcia i wzory jakie przekazuje matka swojej córce. Badania pokazały transmitowane wzorce, normy i wartości, ale też sposoby na spędzanie wolnego czasu z córką. W pierwszym rozdziale przedstawiam charakterystykę rozwoju dziecka w młodszym wieku szkolnym gdzie odpowiadam na pytanie poprzez prace dzieci jakie znaczenie ma w kształtowaniu ich osobowości środowisko domowe, a szczególnie ich relacje z matkami. Drugi rozdział to obraz rodziny współczesnej, która została zdefiniowana przez takie pojęcia jak: bezżetność, bezdzietność, samorealizacja, kariera, kohabitacja, nietrwałość, hybrydowość, pluralizm, indywidualizacja i ponowoczesność. Czasy w jakich żyjemy sprawiają, że wśród ludzi pojawiają się wyżej wymienione wartości. Uniwersalizm rodziny tradycyjnej, wielopokoleniowej i życie rodzinno-małżeńskie to coraz rzadziej występujące zjawisko. Dalej przedstawiłam relacje w rodzinie i wzory przekazywane młodszemu pokoleniu. Następnie opisuję środowisko, w którym przeprowadzone zostały moje badania. Zwracam uwagę na to, że charakter środowiska, zasoby materialne i kultura odgrywają niebanalną rolę w tym, jak będą kształtowały się wspólne zajęcia i relacje matek i ich 6-7 letnich córek. Rozdział trzeci dotyczy zagadnień metodologicznych. W tym rozdziale opisuję teren i grupę badaną (6-7 letnie dziewczęta) oraz organizację i przebieg badań. Głównym celem moich badań było dowiedzieć się jakie wzorce zachowań oraz jakie wartości zdają się przekazywać matki swoim córkom, a także jakie wartości są odbierane przez córki. Ostatni rozdział ukazał obraz wspólnych zajęć matek i córek jako wyraz więzi naturalnych w środowisku domowym. Na koniec zaprezentowałam wnioski jakie przyniosły ze sobą rysunki dziewcząt. Przeprowadzone badania ukazały stan zmian społecznych i mentalnościowych dwudziestolecia XXI wieku.

W dzisiejszych czasach znajomość języka obcego jest furtką otwierającą wiele możliwości w dorosłym życiu. Zachęcenie dzieci do nauki języka obcego jest nie łatwym zadaniem, jeśli nie posiada się znajomości zasad pedagogicznych, metod, technik,które uczynią, że ów proces nauczania i uczenia będzie atrakcyjny dla uczniów. Głównym celem badawczym niniejszej pracy jest poznanie opinii uczniów kl. IV - VI odnośnie najbardziej wartościowych form nauki języka niemieckiego. Cała praca składa się z części teoretycznej i empirycznej. Część teoretyczna odnosi się do procesu nauczania dzieci w wieku starszym, więc zawiera charakterystykę rozwoju dzieci w starszym wieku szkolnym, procesu kształcenia oraz specyfiki nauki i nauczania języka niemieckiego w szkole podstawowej. Druga część – empiryczna składa się z dwóch rozdziałów. Pierwszy dotyczy metodologii badań, a więc złożeń badawczych, opisanych metod, technik badawczych oraz charakterystyki terenu i grupy badawczej. Drugi natomiast odnosi się do oceny form pracy na lekcji języka w opinii uczniów klas IV, V i VI. Uwieńczeniem części empirycznej są wnioski, które generalizują wypowiedzi uczniów i uwidaczniają ich opinię. Z wniosków wynika, że najbardziej atrakcyjną formą pracy na lekcjach języka niemieckiego dla uczniów klas IV, V, i VI są formy aktywizujące. Za najlepszą metodę pracy uczniowie uznali gry dydaktyczne takie jak: "Koło fortuny”, „Wisielec” oraz „Zimno-ciepło". Ponadto z przeprowadzonej ankiety wynika, że proces nauki języka niemieckiego nie zależy od wieku uczniów, dlatego też proces nauki przebiega bardzo podobnie w klasie czwartej, piątej i szóstej. Różnice są niewielkie i wynikają z rosnących umiejętności i stopnia opanowania wiedzy. Z analizy poszczególnych odpowiedzi dotyczących ulubionych form pracy na lekcji wynika, że uczniowie klasy czwartej wolą rozmawiać na lekcji języka niemieckiego, klasy piątej rozwiązywać zadania zawarte w ćwiczeniach i podręczniku, a uczniowie klasy szóstej posiadają umiejętności na tyle rozwinięte, że czują się oni pewnie i chętnie rozmawiają w języku niemieckim, ale i rozwiązują zadania zawarte w podręczniku i ćwiczeniach. Ponadto, biorąc pod uwagę analizę metod wybranych przez poszczególne grupy respondentów, to można wywnioskować, że preferencje uczniów są bardzo podobne. Największy odsetek uczniów klasy czwartej i piątej uważa, że najlepszym sposobem, który pomaga w nauce słówek z języka niemieckiego jest śpiewanie piosenek. Równie cenną metodą zdaniem respondentów jest wcielanie się role. Uczniowie klasy szóstej właśnie te metodę uznali za najlepszą. Za najmniej pomocne w nauce słówek uznali natomiast recytację wierszy. Biorąc pod uwagę teksty, z których uczniowie uczą się najszybciej słówek, to w tej kwestii odpowiedzi respondentów wskazują na to, że uczniowie klasy czwartej wolą w pierwszym rzędzie uczyć się z piosenek i wierszy, następnie z dialogów czytanek, dialogów i komiksów. Uczniowie klasy piątej podobnie jak z klasy czwartej w pierwszym rzędzi