Praca poświęcona jest problematyce powojennej przebudowy architektoniczno - urbanistycznej wybranego fragmentu Przedmieścia Świdnickiego. Omawiany w pracy obszar skupiony jest wokół obecnego pl. Legionów (nr 1-14) i zamknięty w granicach ulic Piłsudskiego (nr 1-5,7–11,2,4,4a,6,6a,8,8a,10,12,14-16,18-22,24-26,28-30), Kościuszki (nr 8-12), Sądowej (nr 3,5,7,8, 8a,9,9a,10,12,14,15,16,17), Grabiszyńskiej (nr 2,9,4-10,11-23), Tęczowej (nr 2,4,4a,6a,8,10,12,14, 16,18,20,22,24,26,28,30-32), Pawłowa (nr 1-15), Trójcy Świętej, Prostej (nr 2,4,6,8,10,12,14,16) i pl. Muzealnego (nr 3-12). Ramy czasowe ograniczone są na lata 1954 (rok rozpoczęcia prac nad projektem zagospodarowania rejonu placu Legionów) - 1973 (rok zakończenia budowy wieżowca "Lotos"). Praca składa się z trzech części, odpowiadających chronologicznym przekształceniom architektoniczno - urbanistycznym placu Legionów (niem. Sonnenplatz, w latach 1945 - 1948 nosił nazwę plac Słoneczny, od marca 1948 roku plac Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego, a od stycznia 1992 roku - plac Legionów). Rozdział pierwszy dotyczy kształtowania się ówczesnego Sonnenplatz po defortyfikacji miasta i włączaniu w jego granice przedmieść, w tym także Przedmieścia Świdnickiego. Część druga, zasadnicza, dotyczy opracowanego w Biurze Projektowym Miastoprojekt, planu placu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego oraz osiedla mieszkaniowego o tej samej nazwie. Trzecia część pracy jest podsumowaniem przekształceń i próbą oceny obecnego stanu placu Legionów z uwzględnieniem lokalizacji przedwojennych kamienic, modernizacji powojennych budynków oraz architektury nowo powstałych obiektów. Po II wojnie światowej zadecydowano o konieczności stworzenia miejskiej obwodnicy i połączeniu Dworca Świebodzkiego z Dworcem Głównym. Wytyczenie łącznika między dworcami kolejowymi i płynnego przejścia z ul. Piłsudskiego na pl. Orląt Lwowskich i Podwale uzyskano poprzez wytyczenie ulicy Nowoprojektowanej (obecnie fragment ul. Piłsudskiego od pl. Legionów do pl. Orląt Lwowskich) i częściowe przekształcenie istniejącej siatki ulic. Droga ta, krzyżując się z ul. Grabiszyńską, Piłsudskiego, Sądową i Kościuszki, stworzyła plac o promienistym, asymetrycznym układzie - pl. Legionów. Osiedle koncentrujące się wokół placu Legionów obejmuje około 30 bloków mieszkalnych w trzech typach wielkościowych (202,163 i 98-izbowe) wykonanych w dwóch metodach uprzemysłowienia (I i II). Jest to pierwsze tak kompleksowe założenie urbanistyczne powstałe we Wrocławiu w okresie "odwilży", w którym widać odejście projektantów od socrealizmu i nadejście drugiej fali modernizmu w architekturze. Wśród minimalistycznych, w większości sześciokondygnacyjnych (zwykle pięciopiętrowych z użytkowym poddaszem) bloków, pełniących funkcje zarówno mieszkalne jak i usługowe, dominuje spajający całe założenie wieżowiec. Poszczególne bloki usytuowane są pierzejowo - podkreślając kształt placu i biegi ulic, grzebieniowo - tworząc regularny układ wewnątrz bloku zabudowy ora

Architektura jest dziedziną sztuki, która bezpośrednio wpływa na kształt oraz formę otaczającej nas przestrzeni. Wraz z nią wytwarza określone wrażenia i odczucia, opowiada historię danego miejsca, będąc jej namacalnym świadkiem oraz nośnikiem znaczeń, nie zawsze jednak czytelnych dla swoich odbiorców. Architektura „mówi” za pomocą określonych środków. Każdy element budynku niesie ze sobą jakąś treść, informację, składając się w całości obiektu w spójny komunikat. Rozpatrując go w kontekście, w jakim się znajduje, otrzymujemy pełny przekaz, który może odnosić się do różnorodnych kwestii i tematów. Na podstawie analizy poszczególnych przykładów oraz badań prowadzonych nad znaczeniem w architekturze, można wyróżnić podstawowe elementy architektoniczne, tworzące swoisty język, dzięki któremu powstaje „architektoniczne wyrażenie”. Do tej kategorii należą: kostium stylowy, element architektoniczny, rzeźba, detal i heraldyka oraz malowidła. Każde z nich jest tropem, pojedynczym śladem na drodze do odkrywania znaczenia danego obiektu, a tym samym wskazówką dla obserwatora, gdzie może rozpocząć swoje poszukiwania. Ostatnim krokiem, weryfikującym wnioski płynące z „językowej analizy” budynku oraz wzbogacającym architektoniczny przekaz o dodatkowe informacje, jest spojrzenie z szerszej perspektywy na budynek, wykraczające poza analizę poszczególnych elementów. Należy wtedy przyjrzeć się jego formie i charakterowi, zwrócić uwagę na kontekst historyczny oraz okoliczności powstania, a przede wszystkim zanalizować przestrzeń otaczającą budynek, jak również zbadać jego funkcjonowanie z punktu widzenia całego miasta. Wtedy otrzymujemy kompletny zestaw informacji związanych z danym obiektem i możemy odczytać „architektoniczną mowę”. W okresie zaborów architektura stała się szczególnie użytecznym narzędziem walki o zachowanie tożsamości z jednej strony i wprowadzenia nowych porządków z drugiej. Dało to przyczynek do konstruowania w przestrzeni miejskiej całych konwersacji architektonicznych, toczących się nie tylko między zaborcą a ludnością zamieszkującą ziemie polskie przed rozbiorami. Tego rodzaju napięcia występowały także między poszczególnymi grupami etnicznymi, których w XIX wieku na ziemiach polskich było wiele. Spojrzenie na tę architekturę jako na środek komunikacji, który posługuje się określonym językiem i mową, ma na celu zbadanie poszczególnych obiektów i założeń z nieco innej perspektywy, szerszej niż czysto historyczno-artystyczna analiza stylowa. Ma ono zwrócić uwagę na ogromne możliwości architektury jako sposobie na porozumiewanie się, wyrażanie idei i emocji, a tym samym refleksję nad jej rolą w kreowaniu nie tylko otaczającej nas przestrzeni, ale również całego społeczeństwa.

Praca magisterska dotyczy ukraińskiego stylu narodowego, który zrodził się na terenach Ukrainy na przełomie XIX i XX w. W pracy przytoczone zostały wybrane przykłady budynków prezentujące ww. styl, występujące na terenie lewobrzeżnej Ukrainy oraz Lwowa.

Praca ukazuje historię przemian architektonicznych wschodniej części ulicy Piłsudskiego (Gartenstrasse) we Wrocławiu. Jeszcze na początku XIX w. teren późniejszej ulicy Piłsudskiego był obszarem rolniczym, przy którym rozciągały się ogrody warzywnicze. Znajdowały się tu również wille wrocławskiej arystokracji otoczone rozległymi ogrodami ozdobnymi. Ruralistyczny charakter tej okolicy zmienił się za sprawą umieszczenia pierwszego dworca kolejowego we Wrocławiu w najbliższym sąsiedztwie Gartenstrasse w 1842 r. Od tej pory omawiana ulica zaczęła rozwijać się w błyskawicznym tempie. W 1856 r. przy ul. Piłsudskiego wybudowano gmach nowego dworca kolejowego - Dworca Centralnego, błyskawicznie powstawały kamienice czynszowe. Pod koniec XIX w. ulica zaczęła nabierać usługowo-handlowego charakteru - w parterach kamienic lokowano sklepy, powstawały tu hotele, etablissements, kina, a także ważne instytucje państwowe, takie jak Archiwum Państwowe, siedziby Sejmu Śląskiego i Dyrekcji Kolei. Na przykładzie analizy budowli powstających przy ul. Piłsudskiego w niniejszej pracy prześledzono przemiany stylistyczne architektury tejże ulicy, które ewoluowały od klasycyzmu, poprzez historyzm, aż po modernizm. Ze względu na to, że ulica Piłsudskiego doznała znacznych zniszczeń podczas II wojny światowej, zakres czasowy pracy zamyka 1945 rok.

Praca opisująca krakowski miesięcznik "Architekt" w latach 1909-1914, jego teść, formę, prezentowane poglądy i znaczenie dla architektów polskich.

Tematem pracy jest pochodzący z lat 1927-29 gmach sztabu przy ulicy Gajowickiej 122-126 we Wrocławiu, zaprojektowany przez Otto Rudolfa Salvisberga, a także szeroko ujęty kontekst historyczny jego powstania. Podstawowym celem pracy jest opisanie historii budowy oraz analiza architektury tego budynku. Uznano także za konieczne przedstawienie skutków wybudowania sztabu i przeniesienia się wojska ze Starego Miasta na Przedmieście Południowe, czyli zmian architektonicznych, urbanistycznych oraz ideowych związanych z budynkiem Generalnej Komendy przy ulicy Świdnickiej oraz z placem Wolności.

Rewitalizacja czyli proces odnowy miast, ma na celu zapewnienie kompleksowego rozwoju miasta poprzez adaptację jego starych zasobów do nowych potrzeb, a także ogólnego przystosowania jego zagospodarowania do zmieniającej się społeczności. Żyrardów jako miasto, które swoje istnienie zawdzięcza powstaniu Zakładów Lniarskich, przez wiele lat istniało całkowicie uzależnione od fabryki, która była jego główną siłą napędową zarówno pod względem ekonomicznym, architektonicznym jak i kulturowym. Od początku XXI wieku, w mieście tym zachodzą zróżnicowane procesy rewitalizacyjne, przeprowadzane z inicjatywy inwestorów zarówno publicznych jak i prywatnych. Praca stanowi przedstawienie tych działań, a także ocenę ich realizacji i stopień powiązania z aspektem partycypacji społecznej.

Stacje paliw, dzięki cechującym je kategoriom efektywności i funkcjonalności, wydają się przynależeć do porządku ludzkiego uniwersum jakim jest cywilizacja. Przyporządkowanie stacji paliw do tej sfery niełatwo jest zakwestionować, jeszcze trudniej zaś wykazać przynależność tych obiektów do porządku opartej na nieutylitarnych wartościach kultury. Próba przedstawienia społeczno-kulturowego znaczenia stacji paliw, która nie ma na celu przekreślenia cywilizacyjnego pojmowania tych obiektów, a jedynie poszerzenie sposobu ich postrzegania, jest głównym zadaniem niniejszej pracy magisterskiej. Wykazanie społeczno-kulturowego znaczenia stacji benzynowych, które jawią się jako budynki niepozbawione walorów estetycznych czy oddziaływania na korzystającą z nich wspólnotę, oparte zostało przede wszystkim na przybliżeniu historii tych budowli zaplecza samochodowego oraz zmian jakie dokonały się w ich formie architektonicznej. Praca badawcza objęła także analizę sposobu postrzegania stacji paliw przez przedstawicieli różnych zbiorowości społecznych oraz omówienie udziału wpływowych projektantów XX wieku w planowaniu formy architektonicznej tych obiektów. Rozważania zwieńczone zostały opracowaniem problemu adaptacji pawilonów stacji serwisowych oraz opisaniem przykładów przystosowania tych budynków do nowych funkcji.

Praca poświęcona jest dziejom kultury sportowej na terenach Dolnego Śląska przed rokiem 1939. Stanowi ponadto zbiór i analizę, pod względem historyczno artystycznym, przykładów architektury sportowej na tym terenie. Eksponuje specyfikę zagadnienia oraz przedstawia mnogość problemów oddziałujących na kulturę sportową regionu, które znajdowały swoje odzwierciedlenie w realizowanych budowlach sportowych. Tekst przedstawia obiekty sportowe w podziale typologicznym, które oddają zróżnicowanie tego typu budownictwa na terenie ówczesnego Dolnego Śląska.

Praca stanowi analizę czasopisma architektonicznego ,,Architektura i Budownictwo" w latach 1925-1930. Zawiera informacje na temat redakcji i autorów artykułu. Nakreślone zostało tło historyczne i polityczne, omówiona szata graficzna czasopisma. W kolejnych rozdziałach przedstawione zostały najważniejsze tematy artykułów m.in. architektura reprezentacyjna, mieszkalnictwo, urbanistyka, wystawy. Ważną część pracy stanowią cytaty z czasopisma.

Tematem pracy jest rusyfikacja przestrzeni publicznej w Warszawie i Helsinkach w okresie funkcjonowania odpowiednio Królestwa Polskiego i Wielkiego Księstwa Finlandii. W pierwszej części przestawiono tło historyczno-kulturowe, włączając w to kwestie polityczne, religijne i narodowe. Następnie omówiono główne zagadnienie, rozpoczynając od wprowadzenia do definicji najważniejszych pojęć i ogólnych problemów dotyczących architektury i urbanistyki na omawianych obszarach, przechodząc kolejno do analizy poszczególnych obszarów przestrzeni publicznej, które podlegały rusyfikacji. W każdym podrozdziale osobno omówiono realizacje w Warszawie i Helsinkach, kończąc podsumowaniem w formie porównania obydwu miast. Poruszono także temat obecności Rosjan w omawianych stolicach. Pracę zamyka podsumowanie, w którym zebrano ogólne podobieństwa i różnice w charakterze rusyfikacji w każdej ze stolic oraz ich przyczyny. Helsinki i Warszawa funkcjonowały w XIX wieku w obrębie jednego organizmu politycznego, jednak rusyfikacja przebiegała w tych miastach w odmienny sposób i w różnym zakresie, co było spowodowane wieloma czynnikami, zarówno polityczno-kulturowymi, jak i związanymi z sytuacją architektoniczno-urbanistyczną.

Praca magisterska podzielona została na cztery zasadnicze części. Otwiera ją rozdział poświęcony biografii Frydeckiego, w którym opisano młodość i lata edukacji w rodzinnym Sosnowcu, studia na Politechnice Lwowskiej, pierwsze powojenne lata spędzone w Rzeszowie i Katowicach czy w końcu pobyt architekta we Wrocławiu. Poszczególnym okresom kariery Frydeckiego nadałam nazwy: „okres lwowski”, „okres katowicki” i „okres wrocławski”, wywodzące się od miejsca, w którym w danym czasie mieszkał architekt. Dla dalszych rozdziałów przyjęłam model opowiadania o życiu i twórczości Frydeckiego przez pryzmat projektów architekta przechowywanych w zbiorach wrocławskiego Muzeum Architektury. To ich dokładny opis i analiza stanowi rdzeń niniejszej pracy magisterskiej. Większość z nich, chociaż znajdują się w zbiorach archiwalnych od niemalże 30 lat, nie została wcześniej opisana przez badaczy. Z dużej grupy projektów Frydeckiego w literaturze znanych jest zaledwie kilka: Dom Żołnierza, kościół Misjonarzy, Teatr Polski, Wydział Mechaniczny PWr oraz projekty konkursowe nowych gmachów wrocławskiej politechniki. Reszta z nich, jak przykładowo duża grupa domów jednorodzinnych czy domów czynszowych zaprojektowanych przed wojną, powojenne projekty teatrów czy projekty wykonane w czasie pobytu Frydeckiego w Katowicach są zupełnie nieznane. Znajomość zaledwie kilku projektów buduje fałszywy obraz twórczości Frydeckiego – z jednej strony jako przedstawiciela przedwojennej awangardy, z drugiej zaś jako powojennego strażnika lwowskiego modernizmu. Dopiero analiza większej części jego twórczości projektowej pozwala stwierdzić, jak bardzo niejednoznaczna była tworzona przez niego architektura. Przedwojenna twórczość Frydeckiego podzielona została na architekturę mieszkaniową i architekturę użyteczności publicznej. Ta pierwsza, zdecydowanie większa grupa, reprezentowana jest przez domy jednorodzinne, domy czynszowe oraz wille czynszowe. W zdecydowanie mniejszej grupie budynków użyteczności publicznej znalazły się projekty Powszechnego Zakładu Ubezpieczeń Wzajemnych oraz Domu Żołnierza – najlepiej znanej przedwojennej realizacji Frydeckiego. Okres katowicki (1945-47) reprezentowany jest przez niewielką grupę projektów, które najprawdopodobniej wcześniej nie zostały przebadane. Projekt katowickiego gmachu Urzędów Niezespolonych porównany został z projektem warszawskiego Dworca Centralnego. Oba te projekty stanowią pewne odniesienie do budowli, które w czasach przedwojennych stały się ikonami, a ich zniszczenie w czasie wojny – niepowetowaną stratą. W przypadku gmachu UN mowa tu o Muzeum Śląskim, natomiast w przypadku projektu dworca – o przedwojennym nieukończonym Dworcu Centralnym. Okres katowicki reprezentują także: kolejowa wieża ciśnień zaprojektowana dla Katowic, szkoła przemysłowa w Sosnowcu oraz projekt otoczenia Pomnika Czynu Powstańczego na Górze św. Anny – jedyny zrealizowany (choć tylko częściowo) projekt Frydeckiego z tego okresu. Najlepiej znany okres kariery

Praca magisterska poświęcona jest miastu w II Rzeczypospolitej. Skupia się na międzywojennej kreacji Zamościa na miasto-zabytek oraz próbom jego repolonizacji w okresie międzywojnia. Tym, z czego wyrastał w dwudziestoleciu międzywojennym mit miasta, jako idealnego założenia z epoki renesansu, była jego historia militarna, nierozerwalnie związana z historią Rzeczypospolitej i okresem jej największych sukcesów. Zamość w dwudziestoleciu międzywojennym urósł do rangi miejsca-symbolu, stając się jednocześnie „bastionem” na granicy Kresów, na ziemi chełmskiej, gdzie swoje terytorialne interesy upatrywali Rosjanie, Ukraińcy i Polacy. Zamość w II Rzeczypospolitej przeszedł szereg zabiegów kreacyjnych - był repolonizowany, remontowany, unowocześniany, poszukiwano w nim polskości na wiele sposobów. Swoja polskość oparł m.in. o mit murów miejskich, postaci Jana Zamoyskiego i Waleriana Łukasińskiego. Najważniejszym przedsięwzięciem była przebudowa dzwonnicy kolegiaty, odnowa Rynku Wielkiego oraz remont Ratusza. Prace te miały miejsce pod koniec lat 30. XX w. i miały na celu przywrócenie ich wyglądu z XVII wieku oraz kreację całego zespołu urbanistycznego na pomnik I Rzeczypospolitej. Zamość w historycznej szacie pozostawał w łączności z modernistycznym Chełmem. Oba miasta tworzyły wyraźne polskie sygnały na niepewnej społecznie i politycznie Chełmszczyźnie.

Okres dwudziestolecia międzywojennego był czasem wzmożonego budownictwa w Częstochowie, zarówno architektury mieszkaniowej jak i użyteczności publicznej. Powstające wtedy gmachy użyteczności publicznej były znaczące dla rozwoju miasta i poziomu życia jego mieszkańców. Z powodu kryzysu po pierwszej wojnie światowej znaczna ich większość była wznoszona przeważnie w drugiej dekadzie II Rzeczypospolitej. Ze względu na mnogość tego typu realizacji, w pracy zostały opisane cztery zrealizowane obiekty – urząd pocztowy projektu Adolfa Szyszko-Bohusza (proj. 1926-1928; realizacja 1928-1930), Powiatowa Kasa Chorych (1927-1928), Ognisko Obrony Niepodległości im. Marszałka Piłsudskiego wzniesione jako pomnik z okazji 10. rocznicy odzyskania przez Polskę Niepodległości (1930-1934) oraz starostwo powiatowe (1933-1935) i dwa nieznane dotychczas, będące tylko wersjami projektowymi – szpital na Parkitce (1935?) oraz ośrodek zdrowia (1930). Zostały omówione ich dzieje powstania bądź projektowania, plan przestrzenny i bryła. Budownictwo międzywojenne było bardzo zróżnicowane – od form konserwatywnych do awangardowych, dlatego też każdy z opisywanych obiektów prezentuje odmienne formy stylistyczne. Wskazanie obiekty zostały także przeanalizowane pod kątem realizacji danego typu budownictwa użyteczności publicznej w innych miastach II Rzeczypospolitej. Ważny aspekt stanowiła także kwestia ich lokalizacji w przestrzeni miejskiej.

Budynek wrocławskiego Zakładu Elektronicznej Techniki Obliczeniowej autorstwa znanej pary powojennych architektów, Anny i Jerzego Tarnawskich, wzbudzał po oficjalnym otwarciu powszechny zachwyt. Swoimi modernistycznymi rozwiązaniami architektonicznymi stał się nowoczesnym symbolem rozwoju wrocławskiego przemysłu komputerowego, wyrazem ambicji ówczesnego środowiska naukowego i architektonicznego. Pół wieku po powstaniu, jego postrzeganie jak i stan zmieniły się diametralnie. Co te zmiany mówią o mieszkańcach Wrocławia z lat 60. i współczesnych? Co badania nad jednym obiektem mogą powiedzieć nam o tożsamości całego miasta? Jaka była burzliwa historia wrocławskich komputerów? Jak zmieniła się polska architektura ostatniego półwiecza? W pracy zarysowano polityczne, społeczne i kulturalne tło Wrocławia powojennego do lat 70. oraz zmiany w architekturze i konserwacji zabytków. Przedstawiono historię Elwro i ZETO, historię i analizę twórczości architektonicznej Anny i Jerzego Tarnawskich od rekonstrukcji po Nowy Targ, analizę samego budynku wrocławskiego ZETO, porównanie do analogicznych ośrodków obliczeniowych w Katowicach i w Warszawie, czy za granicą, ze szczególnym uwzględnieniem NRD i Wielkiej Brytanii. Przedstawiono także liczne, lecz często niezrealizowane projekty innych ośrodków jak ZETO-2, a także jedną z bardziej znanych realizacji Tarnawskich - Dolmed. Na koniec zarysowano najnowsze zmiany w architekturze i tożsamości Wrocławia, wpływ postmodernizmu i neomodernizmu, rozwój inicjatyw mających na celu ochronę powojennej architektury oraz możliwe przyszłe scenariusze dla budynku ZETO. W pracy starano się wykorzystywać nowe metodologie historii sztuki przy badaniach nad architekturą.

Praca skupia się na typologii stylistycznej architektury sakralnej na terenie Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego w latach 1945-1989. W niniejszej pracy autorka zamierza przeanalizować górnośląską architekturę sakralną lat 1945 -1989 pod względem stylistycznym oraz podjąć próbę ustalenia jej stylowej typologii. Ten zakres górnośląskiej architektury nie był dotychczas analizowany z punktu widzenia tendencji stylowych. Ale podobne ujęcia badawcze pojawiły się w kilku pracach dotyczących innych regionów architektury sakralnej. Autorka niniejszej pracy podjęła się analizy górnośląskiej architektury sakralnej okresu PRL-u wychodząc z założenia, iż ta sfera budownictwa była stymulowana konkretną sytuacją historyczną , wyznaczoną zarówno przez czynnik o charakterze ogólnopaństwowym, jakimi była panująca ideologia socjalistyczna, ale także bardzo ważny kontekst regionalny, kształtowany przez górnośląską tożsamość kulturową oraz religijną. Jedno z podstawowych pytań badawczych pracy, skupiających w sobie wiele problemów, brzmi - czy na ten zakres twórczości architektonicznej silniej oddziaływała kultura regionalna, czy raczej ponadregionalna potrzeba poszukiwania nowoczesności i związana nią recepcja architektury zachodniej? Za metodę badawczą przyjęto przede wszystkim analizę stylową i formalną realizacji architektonicznych, uwzględniającą także aspekty urbanistyczne. Istotną podstawę pracy stanowi także analiza źródeł – projektów, fotografii, tekstów drukowanych. W pracy został przyjęty układ chronologiczno-problemowy. Rozdział I został podzielony na trzy podrozdziały, w których omówiono konteksty polityczne i społeczne, towarzyszące powstawaniu architektury sakralnej. Rozdział II jest on wprowadzeniem do zagadnień wpływów na architekturę sakralną czynników zewnętrznych, o charakterze kulturowym i konfesyjnym. Rozdział III stanowi zasadniczą część pracy. Zawiera on analizę górnośląskiej architektury sakralnej, przeprowadzoną w układzie stylowo-typologicznym. W ostatnim rozdziale podsumowano wcześniejsze analizy oraz podjęto próbę określenia, czym jest architektura sakralna II połowy XX wieku. Poddano refleksji również to, w jaki sposób powinno postrzegać się tę architekturę oraz jak duża jest potrzeba znajomości szerokiego kontekstu politycznego i społecznego.

Praca skupia się na problemie stylu architektonicznego kaliskich budynków mieszkalnych odbudowanych po zniszczeniach I wojny światowej. Przeprowadzenie analizy dokumentacji archiwalnej i stanu obecnego kaliskich kamienic powstałych od czasu I wojny światowej do dziś pozwala podjąć próbę odpowiedzi na pytania dotyczące osób odpowiedzialnych za odbudowę miasta w obecnej formie i zastosowanych motywów stylistycznych.

Praca poświęcona jest analizie przekształceń historycznej zabudowy wiejskiej na Dolnym Śląsku, jako czynnika, który w znaczący sposób wpływa na wygląd krajobrazu architektonicznego w regionie. Stan owego krajobrazu w wielu przypadkach jest zły, a u podłoża tego zjawiska złożona gama czynników – kulturowych, społecznych, ekonomicznych czy ustawodawczych. Przekształcenia budynków przyjmują różnorodne postaci – mogą dostosowywać obiekty do dzisiejszych potrzeb użytkowych w sposób umiejętny (zachowując ich historyczny charakter) lub niszczący (zacierający ich regionalną specyfikę i zabytkowe walory). Potrzeba kompleksowego ujęcia zjawiska obserwowanego na Dolnym Śląsku poskutkowała w niestandardowym jak na dziedzinę historii sztuki charakterze pracy, leżącym na pograniczu tematyki konserwatorskiej, architektonicznej oraz etnograficznej. Postawa badawcza autorki, wynikająca z jej wykształcenia (inżynier architekt) oparta jest na doświadczeniu architektoniczno-konserwatorskim oraz antropologiczno-kulturowym podejściu do omawianego zagadnienia. W podobnym ujęciu tematyka ta nie była jeszcze ujmowana, jednak niektóre z omawianych w pracy zagadnień były już przedmiotem opracowań. Są to zagadnienia związane z omówieniem zabytkowego budownictwa dolnośląskiej wsi, jakie powstawało na jej terenie przed 1945 rokiem, ogólne opracowania na temat stanu zachowania historycznej zabudowy wiejskiej czy postaw społecznych względem niej. Na początku pracy, aby możliwe było odnoszenie współczesnych form architektonicznych do ich historycznych odpowiedników, omówiono formy zabytkowej architektury sprzed 1945 roku na tle wydarzeń historycznych. Przekształcenia budownictwa przeanalizowano na przykładzie dwóch dolnośląskich gmin - Wleń (powiat lwówecki) oraz gminy Leśna (powiat lubański), w pracy ukazano zatem również charakterystykę obu obszarów. Następnie, za pomocą szerokiego wyboru fotografii, ukazano stan zabytkowego budownictwa. Podjęto też próbę odpowiedzi na pytanie - dlaczego na Dolnym Śląsku odnaleźć możemy tak wiele przykładów działań negatywnie wpływających na stan, w jakim znajduje się tradycyjna zabudowa wiejska? Z tego powodu przeanalizowano także działanie służb konserwatorskich, społeczne postawy względem konserwatorskich ograniczeń, dostępność odpowiednich źródeł wiedzy dla mieszkańców obiektów, usług oraz rozwiązań budowlanych. Ze względu na fakt, że za przekształcenia obiektów wiejskich najczęściej odpowiadają ich użytkownicy i to od nich w największej mierze zależny jest stan budynków, w pracy skupiono się również na wyszczególnieniu odmiennych postaw społecznych względem regionalnego budownictwa. Opisano je na przykładach poszczególnych realizacji. Pod koniec, po ukazaniu szerokiej gamy różnorodnych podejść do tematu dokonywania zmian na wiejskich obiektach, podjęto próbę odpowiedzi na pytanie o to, jak powinniśmy wartościować przekształcenia jako specjaliści z zakresu historii architektury czy konserwatorstwa. Omówiono obecnie obowiązującą praktykę

Praca ma za zadanie przybliżyć sylwetkę rzeźbiarza działającego w stolicy Śląska w pierwszej połowie XX wieku. Znany i szanowany w całych Niemczech, nagrodzony złotym medalem na Wielkiej Wystawie Sztuki w Berlinie w 1907 r., zmarł w nędzy i zapomnieniu w powojennym, polskim Wrocławiu. Słynął z bardzo realistycznej rzeźby portretowej, uwieczniał władze, elitę kulturalną i naukową ówczesnego Śląska, a także najważniejsze osobistości Niemiec. Analiza jego bogatej twórczości została zawężona do mniej znanego aspektu, tj. rzeźb przeznaczonych do przestrzeni publicznej, takich jak pomniki, nagrobki, fontanny oraz dekoracja architektoniczna. Do zadań niniejszej pracy należy przedstawienie stanu badań na temat artysty oraz jego życiorysu, przybliżenie środowiska rzeźbiarskiego przełomu XIX i XX wieku, które umożliwia porównanie dorobku Schulza z innymi artystami działającymi w tym czasie we Wrocławiu, typologiczny podział prac rzeźbiarza, a także próba wskazania inspiracji i analogii dla jego twórczości. Najważniejszą częścią pracy jest katalog wszystkich dotychczas poznanych realizacji Paula Schulza w przestrzeni publicznej.

Niniejsza praca magisterska podejmuje problematykę analizy kostiumologicznej na wybranych portretach z dawnej galerii Balliwów i komendantów zakonu joannitów na zamku w Słońsku (dawny Sonnensburg). Opisywane w pracy portrety znajdują się obecnie w zbiorach Muzeum Miejskiego we Wrocławiu. W pracy tej mowa jest także o historii Kawalerów Maltańskich i początkach zakonu datowanego na w drugą połowę XVIII wieku oraz budowie zamku w Słońsku. Głównym zagadnieniem są jednak kostiumy i odznaczenia na portretach Joannitów. W rozdziale poświęconym kostiumom dowiedzieć się można także o fryzurach czy obuwiu jakie noszone było w ówczesnych czasach, ale także o dodatkach deseniach czy ewolucji fasonu szustokoru męskiego. Poniższa praca magisterska pokazuje także kim byli Kawalerowie Maltańscy portretowani na obrazach, ich życiorysy, osiągnięcia wojskowe ale także rodzinne i prywatne.